Кіріспе

Австралия кәсіподағы

Австралазиялық ет өнеркәсібі қызметкерлерінің одағы (сондай-ақ, ет жұмысшылары одағы деп белгілі) – Австралиядағы ет өнеркәсібінде жұмыс істейтін жұмысшыларды, оның ішінде мал сою орындарында, қасапханаларда және шағын өнімдерді өндіретін мекемелердегі қызметкерлерді біріктіретін кәсіподақ.

Құрылымы

AMIEU Австралияның әр штаты мен территориясында жұмыскерлерді өкілдік ететін филиалдары бар. Филиал басшылары мүшелер тарапынан әр төрт жыл сайын демократиялық жолмен сайланады. Одақтың құрамында сонымен қатар ұлттық деңгейде одақты өкілдік ететін және одақтың ең жоғары шешім қабылдау органы болып табылатын Федералдық кеңес бар. Кеңес әр филиалдан сайланған делегаттардан тұрады, олар одақтың саясатын айқындау және Федералды хатшы мен президентті сайлау үшін екі жылда бір рет жиналады. Кеңестің екі жылдық отырыстары арасында одаққа филиалдардың хатшыларынан, сондай-ақ Федералды хатшы мен президенттен тұратын Федералды атқару комитеті басшылық етеді. Одақ IUF, Австралия кәсіподақтар кеңесі және Австралия еңбек партиясымен байланыста.

Ерте тарих

1890 жылға дейін Австралияның ет өңдеу өнеркәсібінде ұйымдасқан кәсіподақтар болған жоқ. Еңбекақы мен жағдайлар әр жұмыс орнында әртүрлі болды және әр мал сою маусымының басында жұмысшылар өз командаларының атынан оларды қайтадан келісіп белгілейтін. Малдың көп болған маусымның басында еңбекақы жоғарырақ болды, бірақ мал азайған маусымның соңында айтарлықтай төмендеді. АМИЭУ 1906 жылы «Федерацияланған мал союшылар одағы» ретінде құрылды және 1912 жылы өзін «Австралиялық ет өнеркәсібі қызметкерлерінің одағы» деп атады. АМИЭУ 1906 және 1920 жылдар аралығында, әсіресе Квинслендте, революциялық «Дүниежүзілік жұмысшылар индустриалдық одағы» (IWW) ұйымдастырды. IWW, немесе «Во́блилер», ет жұмысшыларын жұмыс орындарында басқару кеңестерін құруға ынталандырды. Бұл кеңестер ет өнеркәсібіндегі кәсіпорындық кеңестер ретінде жұмыс істеді. Солтүстік Квинслендте, штаттық ұйымдастырушы Уолтер Рассел Крамптон басшылығымен, олар тікелей әрекеттер арқылы өндіріс деңгейін бақылады. Солтүстік Квинслендтегі ет өңдеу цехтары тиімді ұйымдастырылғандықтан, жабық цехтарға айналды. Бұл сол кезде «Жұмысқа орналасудағы басымдық» деп белгілі болды. АМЭИУ Солтүстік Квинслендтегі кәсіподаққа жатпайтын қалаларға ену үшін жұмыс күшінің білікті бөлігін – мал союшылар тобын пайдаланды. Бұл қалалар негізінен компаниялық қалалар болды. Мал союшылар өз біліктілігімен алмастырылмайтын, олардың біліктілігіне сұраныс жоғары болғандықтан, әртүрлі цехтарда жұмыс істей алатын және белсенділік танытатын. АМИЭУ өзін индустриалдық кәсіподақ деп есептеді және белгілі бір жұмыс орнындағы барлық жұмысшыларды, олардың мамандығына қарамастан тіркеді – ет өңдеушілер қазандықтарды жасаушылар, локомотив жүргізушілер және ет өнеркәсібінде жұмыс істейтін техникалық қызметкерлерді де өкілдік етті. Квинслендтегі ұйымдастыру тәсілдері оңтүстік штаттарға тарады. 1917 жылы Викториядағы Мельбурн және Корио зауыттарында К. Куптың бастамасымен цех комитеттері (жұмыскерлер кеңестері) құрылды. Куп цех комитеттерінің «жұмысшы табының мүддесі үшін жұмыс істейтін өндірістерді басқаруға дайын болған кезде жұмысшылар үшін үкімет машинасының бір бөлігін құрайтынына» сенді. Оңтүстік Австралияда да кеңестер құрылды және 1919 жылы АМИЭУ Оңтүстік Австралия филиалы федералдық кеңеске: «Соңғы екі жылда жұмысты тоқтатудың ескі жолдарымен дау туындаған жоқ. Жұмыс бақылауы және ғылыми ұйымдастыру осы ортағасырлық күрестің әдісін ескірді. Біздің құқықтарымызды қамтамасыз етудің төрелік әдісі жиі талқыланды және қатты сынға ұшырады; және осы филиалға қатысты, егер төрелік жүйесінің барлық мақсаты мен қазіргі әдістері жақын арада өзгермесе, онда біз одан бас тартамыз» деп хабарлады. Кеңестер ереуіл әрекеттерінің орнына баяулау және саботаж ұйымдастырды. Революциялық синдикализм Австралия тарихында сирек кездесетін құбылыс, ал 1908-1923 жылдар аралығындағы кезең ерекше белсенділікпен ерекшеленді. Осы кезеңде АМИЭУ жұмысшылар кеңестерін ұйымдастырды; IWW Жаңа Оңтүстік Уэльсте жалпы ереуілдерді, жалған құжаттар жасауды және өрт сөндіру шабуылдарын ұйымдастырды, Австралияның Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатысуын тоқтату және жұмысшылардың құқықтарын қорғау мақсатында. IWW NSW-дегі осы толқулардың артындағы маңызды күш болды, ал 1916 жылдан кейін IWW ұлттық деңгейде қуғынға ұшырағанда, АМИЭУ оларды қолдады.

Жақында болған тарих

1983 жылы AMIEU Солтүстік Территориядағы Маджинберри мал сою комбинатындағы ірі өндірістік дауға қатысты. AMIEU Маджинберриге және Солтүстік Территориядағы барлық басқа мал сою орындарына талаптар тізімін ұсынды, бірлік бойынша есептеу жүйесін енгізуді сұрады. Маджинберри Ұлттық фермерлер федерациясының қолдауымен бұл талапқа қарсы күресті. AMIEU 2018 жылы Австралияның тірі мал экспорт саласындағы жануарлар құқықтарына қатысты даудан бері тірі мал экспортын тоқтатуды қолдап келеді және тірі мал экспортын кеңейтілген салқындатылған ет саудасымен алмастыруды ұсынады.