Кіріспе
Тулуа (tuluˈa) – Колумбияның Каука аңғарының төрінде орналасқан қала. Маңызды өнеркәсіптік және сауда орталығы, Кали – департамент астанасы, Пальмира және Буэнавентурадан кейін аймақтың төртінші ірі қаласы болып табылады. 1741 жыл шамасында Хуан де Лемос и Агирре құрған бұл қаланың халқы шамамен 178 000 адамды құрайды. Ол сонымен қатар "Валле жүрегі" деген мағына беретін Corazón del Valle, табиғатты зерттеуші Хуан Мария Кеспедтің құрметіне аталған "Кеспед қаласы" – La Villa de Céspedes, және жергілікті тілде "Оңай жер" – Tierra Fácil деп те аталады. Тулуа Колумбияның барлық аймақтарында және Оңтүстік Американың көптеген бөліктерінде салса биінің маңызды орталығы ретінде кеңінен танымал.
География
Тулуа өзені Тулуа қаласының қалалық аймағынан өтеді. Қала Колумбия астанасы Боготадан 269 миль, Калиден солтүстік-шығысқа қарай 63 миль және Тынық мұхитының жағалауында орналасқан маңызды порты Буэнавентурадан 108 миль қашықтықта жатыр. Қаланың қалалық аумағы салыстырмалы түрде кішкентай болғанымен, Тулуаның қалалық агломерациясы салыстырмалы түрде үлкен. Қала Колумбияның ең батыс екі тау жүйесінің арасында, Буэнавентурадан шамамен 80 шақырым шығысқа қарай орналасқан.
Климат
Экватордан үш градус солтүстікке орналасқан Тулуа қаласы тропикалық жаңбырлы ормандар климатына ие (Кёппен климаттық жіктелімі бойынша Af). Күнде ыстық, ашық күндер болады, температура көбінесе 20-лер мен 30-дардың басында шамалайды, және олар қарқынды дауылдармен үзіліседі. Түндегі температура орташа есеппен 18-20 градус шамасында болады. Тулуада көптеген әртүрлі көкөністер мен жемістер өсіріледі.
Қылмыс
Тулуада қылмыс деңгейі жоғары. Қырқындардың өсуі, қаладағы құнды есірткі саудасын бақылау үшін Лос Урабенос және Лос Растрохос атты жарысқан жартылай әскери топтардың арасындағы қақтығыстарға байланысты деген болжам бар. 2022 жылы түрмеде болған көтеріліс кесірінен 50-ден астам адам қаза тапты.
Білім
Валле университетінің Тулуада филиалы бар. Басты кампус департамент астанасы Кали қаласында орналасқан. UCEVA (Валле-дель-Каука орталық университеті) өзінің басты кампусы сол қалада орналасқан.
Көлік
Ең жақын әуежай – Калидің халықаралық әуежайы, бірақ ол шындығында Палмира қаласында орналасқан. Альфонсо Бонилья Арагон халықаралық әуежайы (CLO) немесе Палмасека деп те аталады. Бұл әуежайға тоғыз әуе компаниясы қызмет көрсетеді, олардың ішінде American Airlines, AeroRepública және Колумбияның ең ірі әуе компаниясы Avianca бар. Тулуа қаласында да Heriberto Gíl Martínez әуежайы (ULQ) сияқты аймақтық әуежай бар.
Қызықты орындар
Матегуадуа ауылында Хуан Мария Сеспедес атындағы ботаникалық бақ (Jardin Botánico) орналасқан. Чиликотт көлі қасқырлармен (herons) әйгілі. 12 de Octubre футбол стадионының сыйымдылығы 17 000 адамға арналған. Оны Колумбияның бірінші лигасынде ойнайтын жергілікті футбол командасы Кортулуа пайдаланады. Гуадуа паркі (Parque de la Guadua) – бамбук және геликониялар (көбінесе құсбалалар деп қате саналатын өсімдіктер), табиғат жолдары, сарқырама және жылы сулы табиғи бассейндер – Тулуадағы Гвильермо Понсе де Леон Париж Гуадуа паркінің тартымды орындары. Бұл 12,5 акр жер жасыл шөптерге толы, сонымен қатар балалармен бірге үлкен ойын алаңынан ләззат алуға болады. Сармиенто Лора паркі (Parque Sarmiento Lora) – үлкен балалар бассейні (кішкентай су серсерлерімен бірге) және ересектер бассейні, мейрамхана, жайлы орындар мен ойын алаңдары бар. Азаматтық алаң Бояка (Plaza Civica Boyaca).
Тулуа фестивалі (Feria de Tuluá) әр маусымның екінші немесе үшінші аптасында өтеді. Музыка маңызды рөл атқарады, топтар, әртістер мен әншілер өнер көрсетеді. Әр түнде музыкалық қойылым ұйымдастырылады.