Кіріспе

Джанет Фланнер (13 наурыз 1892 – 7 қараша 1978) – американдық жазушы және журналист, 1925 жылдан бастап 1975 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін «The New Yorker» журналының Париж тілшісі қызметін атқарған. Ол «Genêt» псевдонімімен жазды. Сондай-ақ ол Нью-Йорк қаласында өтетін «Кубикалық қала» атты бір ғана роман жариялады. Фланнер Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін Парижде тұратын Америка экспатрианттары қауымының белгілі бір мүшесі болды. Ұзақ жылдар серіктесі болған Солита Соланомен бірге Фланнер «Париждегі шығармашылық экспаттар ортасының шешуші күші» деп аталды. Ол соғыс жылдарында Нью-Йоркке оралды және 1978 жылы қайтыс болғанға дейін уақытын сол қала мен Париж арасында бөліп өткізді.

Ерте өмір

Джанет Фланнер Индианаполисте, Индиана штатында, квакерлер болған Франк және Мэри Эллен Фланнердің (құрметті Хокетт) отбасында дүниеге келді. Оның екі әпкесі болды: Мари және Хильдегард Фланнер. Әкесі жерлеу бюросының иесі және Индиана штатындағы алғашқы крематорийді басқарды. Отбасымен шетелге саяхаттағаннан және Тюдор Холл қыздар мектебінде (қазіргі Парк Тюдор мектебі) оқығаннан кейін, ол 1912 жылы Чикаго университетіне қабылданды. 1914 жылы ол университетті тастады. Екі жыл өткен соң, ол туған қаласына оралып, жергілікті газет «Индианаполис Старда» алғашқы кино сыншысы болып жұмыс істеді.

Париждегі шетелдік

Нью-Йоркте Фланнер Алгонкин дөңгелек үстелінің айналасында жүрді, бірақ оның мүшесі болған жоқ. Ол сондай-ақ суретші Нейса МакМайн арқылы Джейн Грант және Гарольд Росс жұбайымен танысты. Осы таныстық арқасында Гарольд Росс Фланнерге «The New Yorker» журналының француз тілшісі лауазымын ұсынды. Фланнер өзінің некрологтарымен де белгілі болды, мысалы, Изадора Дункан мен Эдит Уортон туралы жазғандары. Фланнер редактор Гарольд Росске алғашқы әйелі Джейн Грант арқылы әйгілі болды, ол Люси Стоун Лигасынан Фланнердің досы еді. Бұл ұйым әйелдердің некеден кейін өздерінің бойындағы атын сақтап қалуы үшін күресті, дәл Люси Стоун сияқты. Фланнер 1921 жылы осы топқа қосылды. Росс Фланнердің «Genêt» атты псевдонімі француз тілінде «Джанет» дегенді білдіреді деп қате ойлады. Фланнер «Кубикалық қала» (1926) атты бір роман жазды, бірақ ол көп сәттілікке жете алмады. Сондай-ақ ол Стависки ісінің заңсыздықтары туралы жазды. Оның прозалық стилі кейіннен «Нью-Йоркер стилі» деп аталды, оның ықпалы Брюс Чатвиннің прозасында ондаған жылдардан кейін көрінеді. Мысалы: «Кейіннен қайтыс болған Жан де Ковен Парижге келген орташа американдық турист еді, бірақ екі ерекшелігі болды: ол ешқашан Опера театрына бармады және ол өлтірілді».

Соғыстан кейінгі

Ол Суэц дағдарысын, Венгрияға кеңестік әскерлердің басқыншылығын, сондай-ақ Шарль де Голльдің өкіметке келуіне себеп болған Алжирдегі күресті жариялады.

Марапаттар мен мадақтамалар

1948 жылы Фланнер Легион д'Онер орденімен марапатталып, рыцарь дәрежесіне көтерілді. 1958 жылы Фланнер Смит колледжінен құрметті докторлық дәреже алды. 1966 жылы ол өзінің "Париж журналы, 1944–1965" еңбегі үшін өнер мен әдебиет саласындағы АҚШ Ұлттық кітап сыйлығына ие болды. Оның "Париж журналынан" алынған үзінділер композитор Нед Роррем тарапынан хор мен оркестрге арналған музыкалық шығарма ретінде өңделді. 1971 жылы ол Дик Каветт шоуында Гор Видал мен Норман Мейлер арасындағы жарқын пікір алмасу кезінде үшінші қонақ болды. Маскүнем Мейлер өзге қонақтар мен жүргізушіні қорлағанда ол екі ер адамның арасына кірді. 2019 жылы Парк Тюдор мектебі (Фланнердің бітірген орны – Тюдор қыздар мектебінің жалғасы) оны қадірлі "үздік түлектер сыйлығымен" марапаттады. Сондай-ақ мектептің өнер бөлімі оның құрметіне "Джанет Фланнер атындағы қонақ суретшілер сериясы" атты баяндамалар циклын құрды.

Неке және жеке өмірі

1918 жылы Фланнер Чикаго университетінде танысқан досы Уильям "Лейн" Рехмге тұрмысқа шықты. Ол Нью-Йоркте суретші болып жұмыс істеді, ал кейін Фланнер Индианаполистен қашу үшін оған үйленгенін мойындады. Некелері небары бірнеше жылға созылды, 1926 жылы олар достықпен ажырасты. Рем Фланнердің өмірінің соңына дейін оның мансабын қолдады. Осы 1918 жылы, күйеуіне үйленген жылдың өзінде, Фланнер Гринвич Виллиджде Солита Соланомен танысты. Екеуі өмір бойына бір-біріне адал болды, бірақ қарым-қатынастары барысында басқа да жандармен байланыс құрды. Солано «New York Tribune» газетінің драма редакторы болды және «National Geographic» журналы үшін мақалалар жазды. 1932 жылы Фланнер Париждің жанындағы шағын ауылда тұратын америкалық әнші Ноэль Хаскинс Мерфиге ғашық болды. Олардың арасындағы романс ұзаққа соқпады, бірақ бұл оның Соланомен қарым-қатынасына ешқандай әсер етпеді. Фланнер Соланомен бірге Парижде тұрды, ал Солано жеке әдеби амбицияларынан бас тартып, Фланнердің жеке хатшысы болды. Олардың қарым-қатынасы моногамды болмаса да, 50 жылдан астам уақыт бірге өмір сүрді. Фланнер Лос-Анджелеске жиі сапар шегетін, онда анасы Мэри Фланнер қарындасы, ақын Хильдегард Фланнер және күйеуі Фредерик Монхоффпен бірге Альтаденадағы 530 East Marigold St. мекенжайында тұрды. Фланнер темекіге тәуелді болды. 1975 жылы ол Наталья Данеси Мюррейдің күтіміне алу үшін Нью-Йоркке қайтып келді. Фланнер 1978 жылдың 7 қарашасында дүние салды. Оның денесі кремацияланды. Оның күлі 1940 жылы олар танысқан Fire Island-тағы Cherry Grove-де Мюррейдің күлімен бірге шашылды, деп хабарлайды Данеси Мюррейдің ұлы Уильям Мюррей «Джанет, Менің анам және мен» (2000) кітабында.

Танымал мәдениетте

Солита Солано мен Фланнер 1928 жылы Джуна Барнстың "Ladies Almanack" романында "Нип" және "Так" кейіптері ретінде бейнеленген. Бұл роман – Париждегі Натали Клиффорд Барнидің салонындағы лесбияндар желісінің махаббат оқиғалары туралы ашық сырлы повесть. Фланнер 2021 жылғы Уэс Андерсонның "Француздық диспетчер" фильміне шабыт көзі болған журналистердің қатарында. Фланнер Фран Лебовицтің Netflix сериалының 1-ші маусымының 4-ші эпизодында қысқаша айтылады. Фланнер танымал Дик Каветт шоуында қатысты, онда жазушылар Норман Мейлер мен Гор Видал араздасып қалды. Ол олардың жеке сөйлесіп отырғанын сұрап, шоуда басқа адамдардың да бар екенін назарға алмады.