Кіріспе
Оңтүстік Африка драматургі және музыканты (1955–2023)
Мбунгени Нгема (10 мамыр 1955 – 27 желтоқсан 2023) – Оңтүстік Африка драматургі, ән жазушы, композитор, режиссер, хореограф және театр продюсері. Ол 1981 жылғы «Woza Albert!» пьесасын бірлесіп жазуымен және 1988 жылғы «Сарафина!» мюзиклін (Хью Масекеламен бірге) бірлесіп жазуымен ең көп танылды. Ол апартеид тұсында қара нәсілді оңтүстік африкалықтардың рухын бейнелейтін пьесаларымен белгілі болды, өз жұмысы үшін көп мақтау алды, бірақ бірнеше даулы мәселелердің ортасында болды. Ол 2023 жылғы 27 желтоқсанда автокөлік апатында қаза тапты.
Өлім және мұра
Нгема 2023 жылғы 27 желтоқсанда Шығыс Кейп провинциясының Лусикисики қаласынан жерлеуден оралғанда қарсы бағыттан келе жасқан көлікпен соқтығысып қаза тапты; ол жолаушы болып бара жатқан. Нгеманың қаза болған кезде 68 жасы болған. Актриса Софи Ндаба оның есіміне арнап Instagram-да естелік жазба жариялады. Нгема 2024 жылғы 5 қаңтарда жерленді.
Даулар
1996 жылы жоспарланған 12 айлық "Сарафина II" қойылымы сыбайлас жемқорлыққа қатысты айыптауларға байланысты тоқтатылды, бұл Нгемамен қатар Денсаулық сақтау министрі Нкосазана Дламини Зуманы да қамтыды. Қойылымды апартеидтен кейінгі жаңа үкімет тапсырыс берген, оның құны 750 000 долларға бағаланған, және Оңтүстік Африканың сыбайлас жемқорлыққа қарсы бақылаушы органы – Қоғамдық қорғаушы оны тергеді. Тергеу нәтижесінде денсаулық сақтау департаментінің қаржыландырылуы "рұқсатсыз шығын" екені және оның ВИЧ/ЖИТС эпидемиясы туралы хабарламалары қанағаттандырмас екені анықталды. 2002 жылы Нгема "АмаНдия" атты ән шығарды, ол Квазулу-Наталдағы үнді халқының өз қызметкерлеріне қалай қарайтынын және оларға мардымсыз жалақы төлейтінін сынады. Оңтүстік Африканың Адам құқықтары жөніндегі комиссиясы шағым түсіргеннен кейін, Бұл ән Оңтүстік Африканың Телерадио хабарларын тарату комиссиясының шешімімен эфирге шығаруға тыйым салынды. Сот шешімінде ән "үнді халқына қарсы нәсілдік жеккөрушілікке толы, эмоционалды тілмен көтеріліс тудырып, олардың қауіпсіздігіне қауіп төндіргені" айтылды. Көптеген адамдар әнді сынады, тіпті АХК депутаты Альфред Мафалала парламентте кешірім сұрау туралы ұсыныс жасады. Нельсон Мандела да Нгеманы әннің мәтіні үшін кешірім сұрауға шақырды. 2019 жылдың шілдесінде актерлік құрамның бір мүшесі тарапынан сексуалдық қысым көрсету және қорқыту туралы айыптауларға байланысты Нгема "Сарафина" қойылымының тең режиссері лауазымынан алынды.