Кіріспе

Американдық сотталған кісі өлтіруші (1895–1928)

Мэй Рут Снайдер (қыздығы Браун; 27 наурыз 1895 – 12 қаңтар 1928) – американдық кісі өлтіруші. Оның 1928 жылы күйеуі Альберт Снайдерді өлтіргені үшін Нью-Йорктегі Синг-Синг түрмесінде электр орындығында атқарылуы кеңінен таралған фотосуретте тіркелген.

Альберт Снайдердің өлтірілуі

Мей Рут Браун 1915 жылы Нью-Йоркте Альберт Эдвард Снайдермен (туғандағы аты Шнайдер) танысты. Ол кезде ол 20 жаста, ал ол 33 жастағы суретші еді. Екеуінің ортақ ештеңесі болмады; көптеген адамдар үшін ортаңғы атымен Рут деп танылған Браун, жақын достарына «Томми» деп белгілі болды, ол жанға жақын және әлеуметтік адам ретінде сипатталды, ал Снайдер өте ұялшақ және «үйге бейім» деп сипатталды. Жеке басының ерекшеліктері мен жасының айырмасына қарамастан, олар үйленіп, Куинсте қарапайым үйге қоныстанды. 1918 жылы Рут олардың жалғыз қызы Лорейнды дүниеге әкелді. Альберт Снайдер «Херст» баспасынан шығатын «Моторлық қайықтар» журналының көркем редакторы болып жұмыс істеді және аптасына 100 доллар табады. 1925 жылы Рут Нью-Джерси маңында тұратын, үйленген корсет сатушы Генри Джадд Греймен қарым-қатынас бастады. Ол күйеуі Альбертті өлтіруді жоспарлай бастады, Грейдің көмегін сұрады, бірақ ол тартынды. Кейбіреулер Руттың күйеуіне деген наразылығының бастауы, ол алғашқы үйлерінің қабырғасына қайтыс болған никесі Джесси Гишардтың суретін ілуге талап еткенде және қайығына оның есімін қойғанда болды дейді. Альберт Рутқа «мен кездескен ең керемет әйел» деп сипаттаған Гишардтың өліміне 10 жыл болған еді. Алайда, басқалар Альберт Снайдердің эмоционалды және физикалық зорлық-зомбылық көрсеткенін, Рутты ұл тумағаны үшін кінәлағанын, үйде тазалықты қатаң сақтауды талап еткенін және оның талаптары орындалмағанда оған және олардың қызы Лорейнге физикалық зорлық көрсеткенін айтады. Бірінші кезекте Рут Альбертті сақтандыру полисін алуға көндірді, содан кейін сақтандыру агентінің (кейіннен ол жұмыстан шығарылып, жалған жасағаны үшін түрмеге қамалды) көмегімен, егер күтпеген жағдайда зорлық-зомбылық салдарынан құрбан болса, қосымша 48 000 доллар төленетін өмірлік сақтандыру полисіне «қол қойды». Грейдің айтуынша, Рут Альбертті өлтіруге кем дегенде жеті рет әрекеттенген, бірақ ол әр жолы аман қалған. 1927 жылдың 20 наурызында олар Альбертті сурет сымымен мойнынан байлап, мұрнына хлороформға малынған маталарды тығып, белдік салмағымен ұрып, өлімін ұрлыққа ұқсатып көрсетуге тырысты. Полиция Руттың ұрланғанын айтқан мүлік әлі де үйде, бірақ жасырылғанын анықтады. Жеделдету орын алды, детектив бұрынғы сүйіктісі Гишардтан сақтап қалған «Ж.Г.» әріптері бар қағазды тауып, Руттан оның жайлы сұрады. Дүрбелеңге түскен Рут бірден Грейді ойлады, өйткені оның да инициалдары Ж.Г. еді, және детективтен Грейдің кісі өлтіруге қатысы бар ма деп сұрады. Бұл Грей туралы алғашқы айтылған сөз болды, және полиция бірден күдікке түсті. Грей Нью-Йорк штатының Сиракуза қаласында табылған. Ол түн бойы сол жерде болғанын мәлімдеді, бірақ оның досы Грейдің алибиін растау үшін қонақүй бөлмесін дайындағаны анықталды. Грей Руттан гөрі өз іс-әрекеттері туралы көп нәрсе айтты. Ол ұсталды, Куинске қайтарылды және Рутпен бірге айыпталды.

Атқару

Рут Нью-Йорк штатының Оссининг қаласындағы Синг-Синг түрмесінде қамалды. 1928 жылдың 12 қаңтарында ол 1899 жылы Марта Плейстен кейін Синг-Сингте атқарылған алғашқы әйел және Нью-Йорк штатында атқарылған үшінші әйел болды. Ол бұрынғы сүйіктісі Джудд Грейден 10 минут бұрын электр орындығына отырды. Говардтың фотоаппараты кейіннен өнертапқыш Миллер Риз Хатчисонға тиесілі болды, содан кейін Смитсонов институтының Америка тарихы ұлттық мұражайының қорына қосылды. Снайдер мен Грейдің екеуін де Нью-Йорк штатының электршісі Роберт Г. Эллиотт электр тоғымен өлтірді, Снайдер ол атқарылған алғашқы әйел болды. Эллиотт өзінің өмірбаяндық естеліктерінде Рут Снайдер электр орындығын көргенде есінен танып қалғандай болғанын және оны өлім жазасын күткен кезде күтім жасаған қараушы әйелдердің көмегімен отырғызуға тура келгенін айтты. Снайдердің атқарылуының жарияланған суреті туралы Эллиотт, егер мұндай суреттер газеттерде жиі жарияланса, олар қылмысқа қарсы ескерту ретінде қызмет етуі мүмкін немесе халықты өлім жазасын жою қажеттігіне көндіруі мүмкін еді, деп мәлімдеді. Рут Бронкстағы Вудлон зиратына жерленді. Грей Нью-Джерси штатының Монтклэр қаласындағы Розедейл зиратына жерленді.

Лорейн Снайдер

1927 жылдың мамыр айында Рут Снайдерге өлім жазасы кесілгеннен кейін, Рут пен Альберттің тоғыз жасар қызы Лорейннің күтімі туралы туыстар арасында заңдық даулар туды. Альберттің інісі Уоррен Шнайдер, Руттың туысы емес адамды заңды қорғаншы етіп тағайындауға рұқсат сұрады. Руттың анасы Жозефин Браун да қыздың қамқорлығына өтініш жасады. Лорейн, Рут өлтірілгеннен бері Браунның күтімінде болды. Лорейн анасының өлім жазасын алу кезінде тұрған католик мекемесіне анасының әжесі арқылы ресми түрде орналастырылды. Рут, қызының түрмеге соңғы рет келуін қаламады. 1927 жылдың 7 қыркүйегінде Жозефин Браунға қыздың қамқорлығы берілді. Осы кезеңде Рут күйеуінің өмірін сақтандыру үшін қолданған сақтандыру компаниясымен де даулар болды. 30 000 АҚШ доллары тұратын бір полис Грейдің қызына даусыз төленді, бірақ компания қалған 45 000 және 5 000 доллар тұратын екі полисті жоюға талап қойды (барлық үш полистің 1927 жылғы құны 0,08 доллар болатын, қазіргі шақта шамамен миллион долларға тең). 1928 жылдың мамыр айына қарай сақтандыру компаниясы Лорейннің күтіміне 4 000 доллар бөлді. 1928 жылдың қарашасында сот шешімі шығарылды, полистер алаяқтық жолмен рәсімделгендіктен алуға болмайды деп танылды. Сот шешімі жарияланған кезде Руттың отбасының атынан әрекет ететін адвокат, отбасының мүсірлікке ұшырағаны және істің жария болуына байланысты үйді сата алмайтынына байланысты, соттан баспа түрінде жазбасыз шағымдануға рұқсат беруді сұрады. 1930 жылдың мамырындағы апелляциялық сот шешімінде екі полистің жарамсыз екендігі расталды. Өлім жазасын күтіп отырған Рут Снайдер, Лорейнге "жеткілікті үлкен болғанда" беру үшін мөрленген хат жазды. Анасының өлімінен бір жыл өткен соң Лорейн ата-анасының екеуі де қайтыс болғанын білді, бірақ олардың қалай өлгенін білмеді.

Халықтық ақпарат құралдарындағы сурет

Драматург Софи Тредвеллдің "Машина" (1928) пьесасы Снайдердің сотына негізделген. "Балағаттанған оқиға" (1932) және "Көрнекі ұрлаушы" (1933) фильмдері Снайдердің өліміне сілтеме жасайды. Соттың қияли нұсқасы прокурор ретінде Джон Бэрриморды көрсеткен "Мемлекеттік прокурор" (1932) фильміндегі сахналардың негізі болды. "Пингвин бассейні" (1932) фильмінде кейіпкерлер өздерінің ісі Снайдер-Грей ісіне ұқсас деп күдіктенеді. Сондай-ақ, жақында өлім жазасына кесілген әйел туралы да айтылады. Бұл оқиға Джеймс М. Кейннің "Қос өтемақы" (1936) повесіне шабыт берді, ол Билли Уайлдер мен Реймонд Чандлер тарапынан (1944) экранға бейімделді. Кейін Білли Уайлдер Бен Хекттің "Фронт Пейдж" (1974) фильмінің нұсқасына жас журналист Руди Кепплерді қосты, ол жасырын камерамен суретке түсіруге тырысқанда, эмоцияға беріліп, шалбарын дымқылтады. Кейін ол өзінің "Пошташы әрқашан екі рет қоңырау шалады" (1934) кітабында осы қылмыстан шабыт алғанын айтты. Реймонд Чандлердің 1949 жылғы "Кішкентай әпке" романының 16-тарауында детектив Филип Марлоу шантажшының жасырын түсірген фотосуреттерін қарап, "Бұл жасырын камераның айласы болуы керек, олар Рут Снайдерді электр креслосына қалай алып кеткен" деді. 1951 жылғы "The Thing from Another World" ғылыми-фантастикалық фильмінде репортер Нед Скотт (Дуглас Спенсер) 1928 жылы Снайдер мен Грейдің өлім жазасына тартылуына куә болғанын айтады. Басқа кейіпкер одан суретке түсіріп алғанын сұрайды. Скотт: "Жоқ, камераларға рұқсат берілмеді, бірақ бір жігіт..." дейді. Ол сөйлемді аяқтамас бұрын, Жаратылыс жақындауымен үзіледі. Скотт "Чикаго Трибьюн" газетінің фотографы Том Ховардты айтады, ол кішкентай камераны өкшесіне байлап, Снайдердің электр креслодағы соңғы сәттерінің әйгілі суретін түсірді. 1954 жылғы "Жаман тұқым" романында Уильям Марч Бесси Денкердің өлімін Рут Снайдердің өлімін сипаттауға негізделген. Guns N' Roses-тың 1991 жылғы "Use Your Illusion" альбомында топтың Дуг пен Майк Старнның (1987 жылғы Уитни биенналында танымал болған егіз фотографтар) алдында тұрған суреті бар, бұл суретте Рут Снайдердің өлім жазасын жариялаған Daily News газетінің бетінің үлкен көшірмесі бар. Снайдердің өлім жазасына кесілген суреті алғаш рет 1928 жылы "Өлі!" деген тақырыппен жарияланды. My Chemical Romance-тың 2006 жылғы "The Black Parade" альбомында "Өлі!" деп аталатын ән бар, ол Снайдердің өлім жазасына кесілуімен байланысты, азапты өлімді ойын-сауық ретінде қарастыратын тақырыптарды қамтиды. Сол Беллоудың 1953 жылғы "Оги Марштың оқиғалары" романының 8-тарауында Рут Снайдердің суретіне сілтеме жасалған. 2001 жылы шыққан Карл Швейцердің "Зұлымдық тұқымдары: Грей Снайдердің кісі өлтіру ісі" кітабы оқиғаның есебі болып табылады және нақты сот жазбаларына негізделген. 2011 жылы Рон Хансеннің "Күнәлі құштарлықтың жабайы толқыны" романы осы кісі өлтіру ісіне негізделген. Бұл оқиға 2014 жылғы 15 тамызда көрсетілген Deadly Women шоуының сегізінші маусымындағы "Үшіншісі артық" атты эпизодта үш оқиғаның екіншісі ретінде де көрсетілген.