Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құс түрі. Қабықшыл кеуделі лорикет (Trichoglossus chlorolepidotus) – Австралияның шығыс бөлігіндегі орманды аймақтарда кездесетін лорикет түрі. Бұл құстың сары кеудесінің қауырсындары жасыл жиектерімен кеңінен шектеліп, қабықша тәрізді көрінеді, сондықтан осылай аталған.
Species of bird
The scaly breasted lorikeet (Trichoglossus chlorolepidotus) is an Australian lorikeet found in woodland in eastern Australia. The common name aptly describes this bird, which has yellow breast feathers broadly edged with green that look like scales.
Таксономия
Бұл жануарды алғаш рет 1820 жылы неміс зоологы Генрих Кул сипаттаған. Бұл құстың басқа да атаулары: алтын және жасыл лорикет, гринни, жасыл лорикет, жасыл және сары лорикет, жасыл кит, жасыл попугай, жасыл пияз, және жасыл жапырақ. Көбінесе бұл құсты "қабықты" деп атайды. Оның түрлік епітеті ежелгі грек тіліндегі khlōros ("жасыл, сары") және lepidōtos ("қабықты") сөздерінен шыққан.
The scaly breasted lorikeet was first described by German zoologist Heinrich Kuhl in 1820. Other names this bird is known by include the gold and green lorikeet, greenie, green lorikeet, green and yellow lorikeet, green keet, green parrot, green leek, and green leaf. It is often colloquially referred to as a "scaly". Its specific epithet is derived from the Ancient Greek root khlōros 'green, yellow', and lepidōtos 'scaly'.
Сипаттама
Қабыршақты кеуделі лорикет шамамен ұзын. Басының жоны мен бүйірлері көкшіл жасыл, ал мойнының артқы жағы, мойын және кеудесі сары, жасыл шеттерімен, бұл қабыршақты көрініс береді. Құйрығы жасыл, сыртқы құйрық қауырсындарының түбі қызғылт-сарымен белгіленген. Төменгі қабырғалары, жамбастары және құйрық астындағы қауырсындары жасыл, сарымен күшті белгіленген, ал қанат астындағы қауырсындары қызғылт-сары. Олардың көздері қызғылт-сары, ал мүңкідері (қарағаштар) қара-қызыл. Аяқтары әдетте сұр-қоңыр. Еркек және ұрғашы сыртқы түрі жағынан ұқсас. Жастар ересектерге ұқсас, бірақ құйрықтары қысқа. Көздері ақшыл қоңыр немесе қара, ал мүңкідері қоңыр, сары іздерімен немесе қызғылт-сары, қоңыр іздерімен.
The scaly breasted lorikeet is about long. The crown and sides of head are emerald green slightly tinged with blue, while the feathers of the back of the neck and throat and breast are yellow, broadly edged with green, giving scaly appearance. The tail is green with the base of the outer tail feathers marked with orange red. The lower flanks, thighs and undertail coverts green are strongly marked with yellow, while the underwing coverts are orange red. They have orange red eyes, and their bills (beaks) are dark coral red. Their legs are generally grey brown. Male and female are similar in external appearance. Juveniles appear similar to adults, but their tails are shorter. Eyes are pale brown or black, and bills are brown with some yellow markings or orange with brown markings.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Бұл лорикет Шығыс Австралияның Бамагадан, Солтүстік Квинслендтің ең солтүстік нүктесінен, Оңтүстік Жаңа Оңтүстік Уэльстің оңтүстік жағалауындағы Иллаварра ауданына дейін және кейбір жағажай аралдарында көптеп кездеседі. Олар көбінесе жағалау жазықтарында және олармен шектес таулы аймақтарда таралған; кейде Ұлы Бөлу жотасының батысындағы өзендер мен арналар бойында кездеседі. Солтүстікте олардың саны көп және көбінесе қоныс аудармайды, ал оңтүстікте олардың саны аз және көшпелі болып табылады. Олар ашық, сирек ағаштар өсетін жерлерді және мелалеука тоғайларын ұнатады.
This lorikeet is common in most timbered areas of Eastern Australia from Bamaga, the tip of North Queensland, south to Illawarra district on the New South Wales south coast; also on some offshore islands. They are generally confined to coastal plains and adjacent tablelands; occasionally found along watercourses west of the Great Dividing Range. They are abundant and mostly sedentary in north; less numerous and nomadic in the south. They favour open, lightly timbered areas and melaleuca thickets.
Мінез-құлық
Лорикеттің көбінесе жасыл түсті қауырсындары жапырақтармен үйлесіп кетеді, сондықтан құсты табу қиын. Ағаш астында тамақтанатын қабыршақты кеуделі лорикеттерді байқаушының оларды көруіне біраз уақыт қажет болуы мүмкін. Олардың қою коралл түсті мүсірлері олардың қайда екенін білдіретін алғашқы белгілердің бірі болып табылады. Олар көбінесе ашық, сирек ағаштарлы жерлерді ұнатады, бірақ ағаштар гүлдеген кезде мелолеука бұталарында да кездесуі мүмкін. Қабыршақты кеуделі лорикеттер әдетте кішкентай топтарда ұшып өтеді немесе гүлдеген ағаштардың сыртқы бұтақтарында тамақтанады. Олар көптеген ағаштарлы жерлерде кездеседі және жиі бақтар мен саябақтарда – тіпті үлкен қалаларда да көрінеді. Қабыршақты кеуделі лорикеттер жылдам және түзу сызықпен ұшады. Олардың үстінен ұшқанда қанат қағудың жылдам дыбысы және олардың жоғары перделі дауысы естіледі.
The lorikeet's predominantly green plumage blends so well with foliage that the bird is hard to detect. An observer beneath a tree where scaly breasted lorikeets are feeding may take some time to spot the birds. Their dark coral beak is often the first indications to their whereabouts. They seem to favour open, lightly timbered areas, but may be seen in melaleuca thickets when the trees are flowering. The scaly breasted lorikeet is usually seen in small flocks, flying overhead, or feeding among the outermost branches of flowering trees. They frequent most timbered areas and are often seen in gardens and parklands – even in large cities. Scaly breasted lorikeets fly swiftly and in a straight path. As they pass overhead the sound of their rapid wing beats can be heard along with their high pitched call.
Шақырулар
Қабықты кеуделі лорикеттер өте шулы құстар және олардың айқай-шуы мен сөйлеуімен назар аударады. Осы құстардың ұшу кезіндегі байланыс шақыруы – металл дауысы бар, үздірілмей дөңгелейтін, созылған айқай. Тамақтанғанда олар өткір сөйлейді. Демалып жатқанда, олар жұмсақ, әдемі қылықтайды. Бірақ, осы құстар көбелек маусымы жақындаған сайын қатты шу шығара алады. Бұл құстар көбінесе тамақ іздегенде жоғары дауыста сүйкілдейді/сайрайды.
Scaly breasted lorikeets are extremely noisy birds and attract attention by their screeching and chattering. The contact call of these birds is a metallic, rolling, continuous screech in flight. They have a shrill chatter when feeding. While resting, they have a soft, gentle twitter. Although, these birds can be quite noisy as mating season draws nearer. These birds are often making loud tweets/squawks when looking for their food.
Тамақтандыру
Қапшықты көкшелі лорикеттер туысқан жаңбырлы лорикеттермен ұқсас мінез-құлыққа ие, және екі түр де көбінесе аралас үйірлерде бірігеді. Екі түр де негізінен нектармен, мысалы, кең жапырақты қағаз қабығынан (Melaleuca quinquenervia) және тозаңмен қоректенеді, сонымен қатар гүлдер, жидектер, басқа жемістер, жәндіктер мен олардың дернәсілдерін де жейді. Олар өсірілген жемістерді өте жақсы көреді және жиі жеміс бақшаларына зиян келтіреді; сондай-ақ піспеген сүтті дәнді жеу үшін сорғы мен жүгері егістіктеріне шабуыл жасайды.
Scaly breasted lorikeets have similar habits to the related rainbow lorikeet, and the two species often group together in mixed flocks. Both species feed mainly on nectar, such as that from the broad leaved paperbark (Melaleuca quinquenervia), and pollen, but they also eat blossoms, berries, other fruit, and insects and their larvae. They are very fond of cultivated fruits and often cause damage in orchards; they also raid sorghum and maize crops to feed on unripe milky grain.
Өсіру
Ұрықтану наурыз және сәуір айларын қоспағанда, жыл бойы жүреді, бірақ оның оңтүстік ареалында әдетте тамыз-қаңтар айларында болады. Бұл құстар көбінесе жерден жоғары орналасқан қуыс ағаштарда ұялайды, ал ұяның түбінде ағаш ұнтағы төсеніш ретінде қолданылады. Олар көбінесе екі, сирек үш жұмыртқа туады; жұмыртқалары ақ түсті, сопақ пішіндес, шамамен 26 x 20 мм өлшемде. Инкубация шамамен 25 күнге созылады. Аталықтар ұядағы қуыста уақыт өткізеді, бірақ инкубацияға қатыспайды. Екі ата-ана да балапандарды тамақтандырады, олар ұядан шыққаннан кейін алты-сегіз аптадан соң ұядан ұшып кетеді.
Breeding occurs in all months except March and April though usually August–January in the southern part of its range. These birds nest in hollow trees, usually high above the ground, with a layer of wood dust serving as a mattress at the bottom. They usually lay two eggs, rarely three; they are white, oval, and about 26 X 20 mm. Incubation lasts about 25 days. Males spend time in the nest hollow, but apparently do not share in the incubation. Both parents feed the young, which leave the nest six to eight weeks after hatching.
Құс шаруашылығы
Қабықты кеуделі лорикет тұтқындыққа жақсы бейімделеді, ойнақы және тыныш, бірақ агрессивті болуы мүмкін. Австралияда қою көк түсті қауырсыны мен ақ кеуде белгілері бар көк мутациясы шығарылды.
The scaly breasted lorikeet adapts fairly well to captivity, and is playful and quiet, although it can be aggressive. A blue mutation, with dark blue plumage and white breast markings, has been bred in Australia.