Кіріспе

Құс түрлері

Қара рельс (Laterallus jamaicensis) – Солтүстік және Оңтүстік Америкада таралған, рельс тұқымдасына жататын, егеуқұйрықтай шағын құс.

Сипаттама

Қара рельс – кішкентай, қара түсті құс, қысқа мүңкісі бар. Қара рельстердің салмағы әдетте 29-39 грамм, ұзындығы 10-15 см, қанаттарының ені 8,7-11,0 дюйм (22-28 см) шамасында болады. Денесі қара, арқасы мен қанаттарында ақ дақтар бар. Мүңкісі мен аяқтары да қара түсті. Ересек құстарда 3 айлық шамасында қызыл көз пайда болады. Дауыс шығарудың белсенділігі мамыр айының алғашқы екі аптасында ең жоғары шарына жетеді, осы кезде көбею және жұптасу мінез-құлқы да күшейеді. Оңтүстік Америкаға тән түрлердің дауысы мүлдем бөлек. Көптеген аймақтарда мекендеу ортасының жойылуы салдарынан құрып кеткен немесе қауіп төңкеріліп тұр. Солтүстік Америкадағы ең ірі популяциялары Флорида және Калифорния штаттарында кездеседі.

Мінез-құлық және экология

Қара жолды сирек көруге болады, ол қалың батпақ өсімдіктерінде жүгіруді ұшудан артық жақсы көреді.

Өсіру

Бұл теміржол көбейту маусымында өзінің аумағын қорғайды, және кейде аталықтары екі немесе одан көп ұрғашылармен көбейеді.

Тамақ және азықтандыру

Қара рельс – мүмкіндікті пайдаланатын қоректі және кең ауқымды тағамдарды тұтынады. Оның рационына тұқымдар, жәндіктер, қыбыршақтылар мен моллюскалар кіреді. Қара рельс судың жоғары және төменгі толқынынан кейін су сызықтары бойымен қоректенеді. Қара рельстің мекендейтін ортасы соңғы бірнеше онжылдықтар бойы даму және ауыл шаруашылығы жерлеріне айналдыру үшін құрғату салдарынан тұрақты түрде азайып келеді. Халық санының азаюымен және қауіп-қатерлердің күшеюімен қатар, қара рельс ғылыми зерттеулердің жетіспеушілігінен де зардап шегеді. Құстың жасырын және байқау қиын болғандықтан, олардың санының азаюын болдырмау үшін олар туралы аз ғана мәлімет бар. Олар көптеген құстар (қырандар, қасқырлар және тұзбастар) және сүтқоректілер (түлкілер мен мысықтар) жыртқыштарының жемтігі болып табылады және қорғану үшін тығыз батпақты өсімдіктерге сүйенеді. Жоғары толқындар қара рельс үшін қауіпті уақыт, себебі олар батпақтан тыс жерде жыртқыштарға өте осал.