Дорсет қаласының тарихы және археологиясы

Кіріспе

Англиядағы графтықтың тарихы

Дорсет – Англияның оңтүстік-батысындағы ауылдық графтық. Оның археологиясы Англияның оңтүстігінің көптеген тарихи кезеңдерін көрсетеді.

Римге дейінгі кезең

Дорсеттің алғашқы қонысы мезолиттік мергеншілер болды, олар Британияға шамамен 12 500 ж.б.д., ол әлі де Еуропаға құрлық көпірімен қосылған кезде қайтып келді. Халық саны өте аз болды, бүкіл Ұлыбританияда бірнеше мың адам ғана, және олар жағалау бойында шоғырланды: Дорсетте Пурбек аралы, Веймут, Чесил Бич және Хенгистбери Хед сияқты жерлерде, сондай-ақ Стоур өзенінің аңғарында. Бұл халықтар тастан жасалған құралдар мен отты пайдаланып, жергілікті емен ормандарын аң ауру үшін жайылымдық жерге айналдыру үшін тазартты. Шедер ойысындағы (Сомерсет графтығында) мезолиттік қаңқаға жасалған генетикалық зерттеулер Дорсет халқының маңызды бөлігі Британ аралдарының осы алғашқы тұрғындарынан тарағанын көрсетті. Бұл неолит дәуірінде континенттен келген иммигрант шаруалардың толқыны келген кезде, жергілікті аңшы-жинаушылар жойылмағанын, керісінше, ауыл шаруашылығы тәжірибесін қабылдағанын көрсетеді. Осы кезеңде, сондай-ақ қола дәуірінде, ауыл шаруашылығы мен мал шаруашылығына орын ашу үшін орманды тазарту жұмыстары жүргізілді. Неолит және қола дәуіріне жататын обалар аймақтың көп бөлігінде көптеп кездеседі. Дорсеттің биік борлы төбелері мыңжылдықтар бойы қорғаныс қоныстарын ұстауға мүмкіндік берді, көптеген кеш қола дәуірі, бірақ көбінесе темір дәуіріне жататын төбелік бекіністер, мысалы Мейден Кастл, Ход Хилл, Бадбери сақиналары және Хамблдон Хилл сақталған. Осы кезеңде борлы төбелердің көп бөлігі ормансыздандырылып, егістік және жайылымдық жерлерге айналдырылды. Кейбір тік беткейлер мен төбелердің басына қол жеткізу қиын немесе егістік шаруашылығы үшін қолайсыз болды, сондықтан археологиялық ескерткіштер салыстырмалы түрде жақсы сақталған. Алайда, аңғарлар мен кең жазықтар көбінесе жыртылған, сондықтан римдік кезеңге дейінгі археологиялық мәліметтер жеткіліксіз, бірақ бұл темір дәуіріндегі адамдар онда қоныстанбағанын білдірмейді. Шындығында, қазіргі заманғы көптеген теориялар төбелік бекіністер негізгі қоныс орталығы болмағанын, ал қауіпті кезеңдерде базар және бекініс ретінде қызмет еткенін болжайды, және көптеген жағдайларда халық аңғарларда шоғырланған. Темір дәуірінің соңында Дорсет тұрғындары өздерінің монеталарын шығарып, Солтүстік Галлиямен (Арморика, қазіргі Бретань) сауда жасап өркендеген. Алайда, б.з.д. 56 жылы Юлий Цезарь Армориканы басып алғаннан кейін сауда тоқтады; римдіктер Британиямен сауданы өз одақтастары – Эссекстегі Триновандардың пайдасына қайта ұйымдастырды. Римдік жаулап алуға дейінгі келесі ғасыр немесе шамамен сондай уақыт Дорсетте ұзаққа созылған экономикалық құлдырау кезеңін көрді, сонымен қатар халық санының өсуімен және топырақтың сапасының төмендеуімен (оның көп бөлігі 4000 жыл бойы өңделген). Римдік жаулап алу кезінде халықтың тым көп болуы және топырақтың кедейлеуі көптеген адамдарды аштыққа ұшыратқан болуы мүмкін, бұл туралы Бере Регистен алынған сүйектердің талдауы куәландырады; бірнеше қаңқаларда бала кезіндегі ауыр азықтандырудың көптеген эпизодтарына нақты дәлелдер бар. Римдіктер Дорсетте тұрған жергілікті британдық тайпаның атын Дуротригтер деп жазды, олар Сомерсеттің көп бөлігінің және мүмкін Жаңа Орманның да тайпасы болды. Кейде "су тұрғындары" деп аударылатын бұл атау олардың теңізшілер болғанын білдіруі мүмкін, бірақ көбінесе олар егін шаруашылығымен айналысқан Фром өзенінің батпақты аңғарына сілтеме жасайды. Алайда, бұл этимология дұрыс емес, өйткені ол су деген мағынаны білдіретін уэльс тіліндегі dwr сөзіне негізделген; алайда, сөздің ертерек түрі dwfr болды, бұл *duro емес *dubro деген сөзді білдіреді (сөздің бұл түрі Довер атауында сақталған). Тағы бір нұсқа – "бекініс тұрғындары"; Дуротригтердің 43 жылы римдіктердің басып кіруі кезінде әлі де төбелік бекіністерін иеленгені белгілі, ал Британияның көп бөлігінде олар б.з.д. 100 жылға дейін тастап кеткен. Сонымен қатар, корн тілінде dur сөзі "жер" немесе "топырақ" деген мағынаны білдіреді; сондықтан Дуротригтер "жер тұрғындары" болуы мүмкін, бұл олардың маңызды егіншілік дәстүріне сілтеме жасайды: олардың б.з.д. бірінші ғасырда рим империясына үлкен көлемде астық экспорттағаны белгілі. Сөздің бірінші бөлігінің этимологиясы әлі күнге дейін нақты емес, бірақ екінші бөлігі сөзсіз "тұрғындар" дегенді білдіреді (корн тілінде tre, "қала", tregez "тұрған"; уэльс тілінде tref "қала").

The first known settlement of Dorset was by Mesolithic hunters, who returned to Britain at a time when it was still attached to Europe by a land bridge, around 12,500 BC. The population was very small, maybe only a few thousand across the whole of Britain, and concentrated along the coast: in Dorset, such places as the Isle of Purbeck, Weymouth, Chesil Beach and Hengistbury Head, and along the Stour valley. These populations used stone tools and fire to clear some of the native oak forest for herding prey. Genetic experiments carried out on a Mesolithic skeleton from Cheddar Gorge (in the neighbouring county of Somerset) have shown that a significant part of the contemporary population of Dorset is descended from these original inhabitants of the British Isles. This suggests that when a wave of immigrant farmers arrived from the continent in the Neolithic, the indigenous hunter gatherers were not wiped out, but instead most likely adopted agricultural practices. Further woodland clearances took place at this stage, and also in the Bronze Age, to make way for agriculture and animal husbandry, although where the soils were poor and made permanent cultivation difficult, clearance led instead to the creation of heathland. Neolithic and Bronze Age burial mounds are particularly numerous throughout much of the county. Dorset's high chalk hills have provided a location for defensive settlements for millennia, with a large number of late Bronze Age but mostly Iron Age hill forts, such as Maiden Castle, Hod Hill, Badbury Rings and Hambledon Hill. The chalk downs were largely deforested during these times, making way for field and pasture. Some of the steeper slopes and hill tops are inaccessible or impractical for arable farming, and there the archaeology is relatively well preserved; the valley floors and broader hills have usually been ploughed, and hence do not have a good record of pre Roman archaeology, although this does not mean that Iron Age peoples didn't settle there. Indeed, many contemporary theories postulate that hillforts may not have been the main focus of settlement, but served more as a marketplace cum stronghold in times of danger, and in fact most of the time, the population was concentrated in the valleys. By the Late Iron Age, the inhabitants of Dorset were minting their own coinage and thriving on trade with Northern Gaul (Armorica, now known as Brittany). However, after Armorica was conquered by Julius Caesar in 56 BC, the trade dried up; the Romans re arranged trade with Britain to the profit of their allies, the Trinovantes, in Essex. The next century or so until the Roman conquest saw a long drawn out period of economic retrenchment in Dorset, in parallel with a rising population and a decline in soil quality (much of it had been in cultivation for 4,000 years). By the time of the Roman Conquest, it is likely that a combination of overpopulation and impoverishment of the soil left many people starving, to which bone analysis of skeletons from Bere Regis bears witness; several of the skeletons present ample evidence of numerous distinct episodes of severe malnourishment during childhood. The Romans record the name of the native British tribe that lived in Dorset as the Durotriges, who were also the tribe of much of Somerset and possibly the New Forest. Sometimes translated as "water dwellers", this name could mean that they were seafarers, but is more likely a reference to the marshy valley of the River Frome which they would have farmed. However, this etymology is unsound, based on the Welsh word dwr meaning water; however the earlier form of the word was dwfr, which suggests an Ancient British ancestor word *dubro , not *duro (this form of the word is preserved in the place name Dover). Another alternative is "fort dwellers"; it is known that the Durotriges were still occupying their hillforts at the time of the Roman invasion in 43 AD, whereas in most other parts of Britain they had been abandoned around 100 BC. There is also a Cornish word dur meaning "land" or "earth"; hence the Durotriges might also be "land dwellers", referring to their already important farming tradition: it is known that they were exporting grain to the Roman Empire in large quantities already by the first century BC. The etymology of the first element is thus far from certain, although the second element definitely means "dwellers" (Cornish tre, "town", tregez "have lived"; Welsh tref "town").

Римдік

Римдіктер Дорсеттегі Пул порты мен Флитте қонып, ішкі жерге қарай жылжи бастады, ал басқа топтар Олд Сарум мен Винчестерден батысқа қарай сапарлады. Флиттегі Эбботтсбериде римдіктер төбедегі бекініс, Эбботтсбери қамалын, қан төгілмей-ақ тез басып алды, содан кейін Мейден қамалына бет бұрды. Мейден қамалы мен Бадбери сақиналарында шайқас болғандығына қатысты бірнеше дәлелдер бар, бірақ қазіргі археологтар пікірі бойынша, олардың барлығы, Ход төбесі де оңай құлаған. Дегенмен, Спетисбериде 130 қаңқа табылды, бұл басқыншылықтың толығымен бейбіт болмағанын көрсетеді. Дорсетте көптеген маңызды римдік артефакттар сақталған, әсіресе римдік Дорчестер қаласының маңында, осы жерде Мейден қамалы римдіктердің билігіне ерте кірді. Аудандық кеңес кеңселерінің аумағында жақсы сақталған мозаикалық едені бар римдік үй және Фромның саласының суымен толықтырылатын акведук орналасқан. Ол топырақ бөгеттің артындағы 9 шақырымға жуық ағашпен қапталған канал арқылы суалды; бөгет бұзылып, акведук күтпеген жерден ерте, 2-ғасырдың ортасында тастап кетілді. Римдік жолдар Дорчестерден басталып, сазды төбелердің баурайларын бойлай солтүстік-батысқа қарай Йевильдің жанындағы Илчестерге, шығысқа қарай Бадбери сақиналарына, онда Винчестерге, Батқа және солтүстік-шығысқа қарай Селсберидің жанындағы Ескі Сарумға дейін жақсы сақталған жолға, сондай-ақ округтегі көптеген шағын римдік ауылдарға дейін созылды. Рим дәуірінде елді мекендер төбелерден аңғарларға көшті, римдік табылмалар, мысалы, әйгілі Хинтон Сент-Мэри мозаикасы, аңғарларда табылған. Пурбек аралындағы Уорт-Матраверстегі ежелгі темір дәуірінен қалған қоныс, римдік кезеңнің соңында легионға астық өсіру үшін қайта ұйымдастырылды, астықты кептіруге арналған еден гипокаустпен жылытылды. 4-ғасырға қарай төбелердегі елді мекендер тастап кетілді.

Римнен кейінгі кезең

Саутгемптон аймағында 5 ғасырдан бастап ют және кейінірек саксон халқы болғанмен, британдар ұзақ бойға болашақ Дорсетке олардың енуіне сәтті қарсылық көрсеткен сияқты. Британдар мен саксондықтар арасындағы маңызды шайқастардың бірі (Бадон тауы) Бадбери сақиналарында өткен болуы мүмкін, алайда бұл даулы мәселе. 614 жылы Биндонға саксон шабуылы болған десе де, оның орны нақты белгілі емес.

Саксон тілі

367 жылы салынған Бокерли Дайк графтықтың солтүстік-шығысындағы Кранборн Чейстегі үлкен қорғаныс орғылы бекітілген сияқты, ал Аклинг Дайктегі римдік жолдың тосылуымен бірге саксонның Дорсетті басып алуын кешіктірді. Рим легиондары кеткеннен кейін романо-британдықтар Дорсетте 200 жыл бойы тұрды. Дәлелдерге сүйенсек, 685 жылы Кэдвалла билікке келген кезде Дорсет негізінен Батыс саксондармен жаулап алынған. Жағалаудың қиын өткелді болуы теңізден келген шабуылдардың алдын алды. VI ғасырда Кранборн Чейс арқылы римдік жол қайта салынғанда саксондар Дорсетке енді. Романо-британдықтар шегініп, Комбс-Дитч деген тағы бір қорғаныс құрылысын жасады, бірақ ол да бір ғасырдың ішінде құлап кетті. Саксондардың 7 ғасырдың ортасында шығыс Дорсетті, ал одан кейін батыс Дорсетті басып алғаны айтылады, бірақ толық мәліметтер белгісіз. Дорсет бастапқыда саксондық Уэссекстің бір бөлігі болды, ал Дорсет туралы ең алғашқы жазба 841 жылы пайда болды. VII ғасырдың соңында Дорсеттің қосалқы патшасы Коенред, король Иннің әкесі болды. Уорхэмдегі Сент-Мартин шіркеуі Дорсеттегі ең көне шіркеу деп есептеледі, сонымен қатар Шафтсбери аббаттығы және Шерборн монастыры сияқты көптеген саксондық негіздер де болды. Король Этельред I (866–871) Уимборнда жерленген, ал Уимборн аббаты Сент-Кутберга 725 жылы қайтыс болды. Гиллингхэм алғаш рет 10 ғасырлық хатта айтылған. Алдхельм 705 жылы құрылған Шерборн епархиясының алғашқы епископы болды. Бұл Уэссекстің «Селвудтан батысқа қарай» жатқан бөлігін қамтыды. 876 жылы Ұлы Альфред король Арнада дат флотын тұтқындап, одан кейін оны қуды, нәтижесінде 120 кеме Студландта қирады. 978 жылы Корф қамалында король Эдуард Шейіт өлтірілді, оның денесі алдымен Уорхэмге, содан кейін Шафтсбериге жеткізілді.

Орта ғасырлар

Domesday Book-те қазіргі қалалар мен ауылдарға сәйкес келетін көптеген саксондық елді мекендер тіркелген, олардың көпшілігі аңғарларда орналасқан. Сол кезден бері приходтарда көп өзгеріс болған жоқ. Келесі бірнеше ғасырлар бойында жеркешушілер 19 ғасырға дейін сақталған егістік жерлердің үлгісін қалыптастырды. Одан бөлек, көптеген монастырлар салынды, олар маңызды жер иелері және билік орталықтары болды. 12-ші ғасырдағы Анархия кезінде Дорсетте бірқатар әскери оқиғалар болды, осының нәтижесінде Корф қамалы, Пауэрсток, Уорхэм және Шафтсберидегі қорғаныс қамалдары пайда болды. 1348 жылы Англияға қара өлім (Black Death) індеті келді, ол оңтүстік жағалаудағы порттарға, соның ішінде қазіргі Уэймуттың бөлігі Мелкомб Региске де жетті. Сол кездегі белсенді порт эпидемияға ұшыраған алғашқы қалалардың бірі болды, ол ел халқының үштен бірін құртты. 14-шы және 15-ші ғасырларда төбедегі ауылдар одан әрі тарылып, көптегені мүлдем жойылды. Орта ғасырлар бойы Дорсет ақсүйектердің, соның ішінде бірнеше патшалардың, Гиллингем және Шерборн сияқты аң аулау жерлері үшін танымал болды. Аудан ішінде әлі де бірнеше елік саябағы сақталған. 12-ші және 13-ші ғасырларда Дорсетте өнімділік артып, нәтижесінде халық саны едәуір өсті. Осы кезеңде қосымша тамақпен қамтамасыз ету үшін қосымша жерлер шаруашылыққа жұмсалды. Орта ғасырлардағы тағы бір өнеркәсіп – арқан өндіру, ол бүгінге дейін жалғасуда.

Қазіргі заманның алғашқы кезеңдері

Тюдор және грузин кезеңдеріне дейін шаруашылық маманданып, монастырлық жерлер бөлініп, халық саны мен елді мекендердің өсуіне әкелді. Монастырлардың таратылуы Шерборн, Шафтсбери, Милтон Аббас, Эбботтсбери және Серн Аббас аббаттықтарын жапты, бірақ Шерборн және Милтон аббаттықтары бұзылудан сақталды. 1588 жылы Дорсеттен шыққан сегіз кеме испандық Армадасын жеңуге көмектесті. "Сан-Сальвадор" кемесі әлі күнге дейін Стадленд шығанағының түбінде жатыр. 17 ғасырдың ағылшын азамат соғысында Дорсетте Шерборн және Корф сияқты роялистердің бірнеше бекіністері болды, олар соғыста қирады. 1642 жылғы Вавилон төбесіндегі шайқас шешілмей қалды. Корф 1643 жылы сәтті қорғалған болатын, бірақ 1646 жылы екінші қоршау кезіндегі сатқындық оның басылуына және кейіннен бұзуына әкелді. Лайм-Регис тұрғындары 1644 жылы король Чарльздың жүрегі ауырған немересі, принц Морис басқарған роялистердің үш шабуылына тойтарыс берген адал парламентарийлер болды. Морис шабуылдарда 2000 адамын жоғалтып, оның беделі күрт төмендеді. Дегенмен, Дорсеттегі ең ірі азамат соғысы шайқасы кавалерлер мен дөңгелек бастылар арасында болған жоқ. Дорсет клубтары – соғыстың салдарынан туған бұзылудан ашуланған азаматтардың тобы, олардың ешқайсысының жағына адалдығы болған жоқ. 1645 жылы олардың 5000-ге жуығы Шафтсбериде парламенттік әскерлермен шайқасуға жиналды. Олар тек таяқтармен және түрлі шаруашылық құралдарымен қаруланғандықтан, оңай таратылды. 2000 шақты адамнан тұратын кіші күш Хэмблдон төбесінде қайтадан жиналды және қайтадан жеңілді. Көптеген адамдар тұтқынға алынды, бұл ұйымның соңы болды. 1685 жылы Карл II-нің заңсыз ұлы Джеймс Скотт Монмут 150 қолдаушысымен Лайм-Региске қонды. Монмут көтерілісінің сәтсіз аяқталуынан кейін Дорчестерде "Қанды сот" өтті, онда бес күн ішінде судья Джеффрис 312 істі қарады. 74 адам өлім жазасына кесілді; 29 адам асылып, сүйреліп, төрт бөлікке бөлінді; 175 адам жер аударылды және көптеген адамдар көпшілік алдында қамшыланды. 1686 жылы Чарборо паркінде Англия королі Джеймс II-ні құлатуды жоспарлау үшін кездесу өтті. Бұл кездесу Даңқты революцияның басталуы болды. 18 ғасырда Дорсет жағалауында контрабандалық белсенділік күшті болды; оның шығанақтары, үңгірлері және құмды жағалаулары контрабандалық тауарларды жағаға шығаруға жеткілікті мүмкіндіктер берді. 1747 жылы қарулы контрабандистердің белгілі бір тобы Пулдегі кеден үйіне кіріп, тартып алынған контрабандалық тауарларын қайтарып алды. 17-18 ғасырларда Дорсетте мата өндіру табысты кәсіп болды. Блэндфорд өзінің сүйектерімен, ал Сталбридж өзінің шұлықтарымен танымал болды. Шафтсбери, Стюрминстер Маршалл, Бимистер, Бертон Брэдсток, Гиллингем, Серн Аббас және Винтерборн Стикленд олардың арасында түрлі материалдарды, соның ішінде желкен матасы, зығыр және тіпті жібек өндірді. Толпудл мартырлары Дорсетте өмір сүрді, ал Дорсеттің шаруашылық экономикасы кәсіби одақтар қозғалысының қалыптасуында маңызды рөл атқарды.

From the Tudor to Georgian periods farming specialised and the monastic estates broke up, leading to an increase in population and settlement size. The Dissolution of the Monasteries closed the abbeys at Sherborne, Shaftesbury, Milton Abbas, Abbotsbury and Cerne Abbas, though both Sherborne and Milton abbeys were saved from destruction. In 1588, eight ships from Dorset assisted in the destruction of the Spanish Armada. The flagship San Salvador still lies at the bottom of Studland bay. In the 17th century English Civil War Dorset had a number of royalist strongholds, such as Sherborne Castle and Corfe Castle, which were ruined in the war. The 1642 Battle of Babylon Hill was indecisive. Corfe had already been successfully defended against an attack in 1643 but an act of betrayal during a second siege in 1646 led to its capture and subsequent slighting. The residents of Lyme Regis were staunch Parliamentarians who, in 1644, repelled three attacks by a Royalist army under King Charle's nephew, Prince Maurice. Maurice lost 2,000 men in the assaults and his reputation was severely damaged as a result. The largest civil war battle in Dorset was not fought between Cavaliers and Roundheads however. The Dorset clubmen, a group of angry civilians who were annoyed by the disruption caused by the war, had no allegiance to either side. In 1645 some 5,000 of them gathered at Shaftesbury to do battle with Parliamentarian troops. Armed only with clubs and a variety of farming implements, they were easily dispersed. A smaller force of 2,000 or so regrouped on Hambledon Hill and were again routed. Many were taken prisoner and this was effectively the end for the organisation. The

In 1685, James Scott Monmouth, the illegitimate son of Charles II, and 150 supporters landed at Lyme Regis. After the failed Monmouth Rebellion, the 'Bloody Assizes' took place in Dorchester where over a five day period, Judge Jeffreys presided over 312 cases. 74 were executed; 29 were hanged, drawn and quartered; 175 were deported and many were publicly whipped. In 1686, at Charborough Park, a meeting took place to plot the downfall of James II of England. This meeting was effectively the start of the Glorious Revolution. During the 18th century the Dorset coast saw much smuggling activity; its coves, caves and sandy beaches provided ample opportunities to slip smuggled goods ashore. In 1747 a notorious gang of armed smugglers broke into the customs house in Poole to reclaim their captured contraband. The production of cloth was a profitable business in Dorset during the 17th and 18th centuries. Blandford became famous for its bonelace and Stalbridge for its stockings. Shaftsbury, Sturminster Marshall, Beamister, Burton Bradstock, Gillingham, Cerne Abbas and Winterbourne Stickland produced a wide variety of materials between them, including sailcloth, linen and even silk. The Tolpuddle Martyrs lived in Dorset, and the farming economy of Dorset was central in the formation of the trade union movement.

Қазіргі заманғы

Өнеркәсіптік революция Дорсеттің басынан өтті, ол негізінен ауылдық аймақ болып қалып келді. Дегенмен, 1820 жылдары фермерлердің бір тобы алғашқы кәсіподақтардың бірін құрған кезде, ауыл шаруашылығы экономикасы кәсіподақ қозғалысына серпін берді. 1832 жылы кәсіподақтар тыйым салынды және қазір Тольпудл шейіттері деп танылатын алты адам жұмысшы табының ұлттық батырларына айналды. 19 ғасырда теміржол британдықтардың жылдамдығы мен байланысын арттырды. Дорсет арқылы өтетін бағыттар: Лондоннан Борнмут, Пул, Дорчестер және Веймутқа дейінгі Оңтүстік-Батыс магистралі; Бристольден Шерборн, Дорчестер және Веймутқа дейінгі Вессекс желісі; Лондоннан Эксетерге дейінгі Англияның батыс магистралі, Шерборн және Гиллингхэм станцияларымен; сондай-ақ, қазір бұзылған Сомерсет және Дорсет бірлескен теміржолы, Баттан Борнмутқа дейін. Брайдпорт және Сванадж сияқты Бичинг балтасымен жабылған бірнеше шағын тармақтар да болды. Сванадж теміржолы мұралық теміржол ретінде қайта ашылды. Бірінші және екінші дүниежүзілік соғыстар кезінде Англия арнасында орналасқан Дорсет Корольдік теңіз күштері үшін маңызды нысана және маңызды база болды. 19 ғасырдың соңында салынған және Ноте форты мен Верн цитаделімен қорғалған Портленд порты көптеген жылдар бойы, соның ішінде соғыс жылдарында Корольдік теңіз күштерінің ірі базаларының бірі болды. D күніне дейін британдық, американдық және канадтық кемелер портқа және жақын маңдағы Веймут шығанағына жиналды. Дорсетте, Студлендтің ұзын құмды жағажайында да десанттық операцияға дайындық жұмыстары жүргізілді. Портленд порты 1990 жылдарға дейін Корольдік теңіз күштері мен НАТО-ның оқу базасы ретінде пайдаланыла берді. Қазір ол азаматтық порт және демалыс орны, 2012 жылғы Олимпиада ойындарының желкенді жарыстар үшін қолданылды. 19 ғасырдың басынан бері, Джордж III науқастанып Веймутқа демалысқа келгеннен бастап, Дорсеттің туризм индустриясы өсті. Боурнмут және Веймут теңіз жағалауындағы курорттар, Юра жағалауы және округтің сирек қоныстанған ауылдық аймақтары жыл сайын миллиондаған туристерді тартады. Ел бойынша ауыл шаруашылығының төмендеуіне байланысты туризм енді округтің негізгі экономикасы болып табылатын ауыл шаруашылығымен бәсекелесіп жатыр. 1974 жылы Дорсеттің саяси шекарасы өзгертілді, оған Боурнмут және Крайстчерч қалалары кіретін Оңтүстік-Батыс Хэмпширдің шағын бөлігі қосылды. 1996 жылы Борнмут және Пул округтен тәуелсіз әкімшілік бірліктерге айналды. 2016 жылғы Ұлыбританияның Еуропалық Одаққа мүшелігі туралы референдумда Дорсет Brexit-ті қолдады. 2019 жылы Англиядағы жергілікті басқарудың құрылымдық өзгерістері нәтижесінде Дорсеттің салтанатты округі метрополитен емес округтан (өзі алты метрополитен емес округке бөлінген) және екі бірлік биліктен тұратын екі бірлік билікке өзгертілді. Дорсеттегі жаңа бірлік билік органдары: Борнмут, Крайстчерч және Пул, Боурнмут және Пулдің бұрынғы бірлік билік органдарынан және Крайстчерчтің метрополитен емес округінен тұрады; және Дорсет кеңесі, Шығыс Дорсет, Солтүстік Дорсет, Пурбек, Батыс Дорсет және Веймут пен Портлендтің қалған бес метрополитен емес округтерін, сондай-ақ бұрынғы округтік кеңесті біріктірді.

The industrial revolution largely by passed Dorset, which has remained largely rural. The farming economy, however, provided the spark for the Trade Union movement when, in the 1820s a group of farm labourers formed one of the first unions. In 1832 unions were outlawed and the six men, now known as the Tolpuddle Martyrs, were transported, becoming national heroes to the working classes. In the 19th century the railways bought increased mobility and communications to the British people. Lines through Dorset include the South West Main Line, from London to Bournemouth, Poole, Dorchester and Weymouth; the Heart of Wessex Line from Bristol to Sherborne, Dorchester and Weymouth; the West of England Main Line from London to Exeter, with stations at Sherborne and Gillingham; and the now dismantled Somerset and Dorset Joint Railway from Bath to Bournemouth. There were also a number of small branchlines, closed in the Beeching axe, such as those to Bridport and Swanage. The Swanage Railway has been reopened as a heritage railway. During World War I and II Dorset, located on the English Channel, was both a target and important to the Royal Navy. The large Portland Harbour, built at the end of the 19th century and protected by Nothe Fort and the Verne Citadel, was for many years, including during the wars, one of the largest Royal Navy bases. British, American and Canadian ships gathered in the harbour and nearby in Weymouth bay before the D Day landings. Training for the landings also took place in Dorset, at the long sandy beach at Studland. Portland Harbour continued to be used as a Royal Navy and NATO training base until the 1990s. It is now a civilian port and recreation area which was used for the sailing events in the 2012 Olympic Games. Since the early 19th century, when George III took holidays in Weymouth while ill, Dorset's tourism industry has grown, with the seaside resorts of Bournemouth and Weymouth, the Jurassic Coast and the county's sparsely populated rural areas attracting millions of visitors each year. With farming declining across the country tourism now rivals agriculture as the main economy of the county. In 1974 the political boundaries of Dorset were modified, incorporating a small area of south west Hampshire which included the towns of Bournemouth and Christchurch. In 1996 Bournemouth and Poole became administratively independent from the county. In the 2016 United Kingdom European Union membership referendum, Dorset voted in favour of Brexit. In the 2019 structural changes to local government in England, the ceremonial county of Dorset was changed from consisting of a non metropolitan county (itself divided into six non metropolitan districts) and two unitary authorities, into consisting of two unitary authorities. The new unitary authorities in Dorset became; Bournemouth, Christchurch and Poole, consisting of the old unitary authorities of Bournemouth and Poole as well as the non metropolitan district of Christchurch; and Dorset Council, which merged the five remaining non metropolitan districts of East Dorset, North Dorset, Purbeck, West Dorset, and Weymouth and Portland, as well as the former county council