Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Ерте ғаламның өте тез кеңейген теориялық кезеңі
Theoretical period when the early universe expanded extremely rapidly
NOTOC
Физикалық космологияда инфляциялық эпоха – инфляция теориясына сәйкес, ерте ғаламның эволюциясындағы ғаламның өте тез экспоненциалдық кеңеюге түскен кезеңі. Бұл жылдам кеңею ерте ғаламның сызықтық өлшемдерін кем дегенде 1026 есеге (немесе одан да әлдеқайда үлкен факторға) ұлғайтты, соның салдарынан оның көлемін кем дегенде 1078 есеге арттырды. 1026 есеге кеңею – бұл 1 нанометр (10−9 м, ДНҚ молекуласының енінің шамамен жартысы) ұзындығындағы нысанды шамамен 10,6 жарық жылы (62 триллион миль) ұзындығына дейін кеңейтумен тең.
In physical cosmology, the inflationary epoch was the period in the evolution of the early universe when, according to inflation theory, the universe underwent an extremely rapid exponential expansion. This rapid expansion increased the linear dimensions of the early universe by a factor of at least 1026 (and possibly a much larger factor), and so increased its volume by a factor of at least 1078. Expansion by a factor of 1026 is equivalent to expanding an object 1 nanometer (10−9 m, about half the width of a molecule of DNA) in length to one approximately 10.6 light years (about 62 trillion miles) long.
Сипаттама
Вакуумдық күй – энергияның жергілікті минимум (бірақ міндетті түрде жаһандық минимум емес) құрайтын кванттық өрістердің конфигурациясы. Инфляциялық модельдер Ұлы жарылыстан кейін шамамен 10−36 секунд өткенде, Ғаламның вакуумдық күйі қазіргідей болмағанын, яғни инфляциялық вакуумның энергия тығыздығы әлдеқайда жоғары болғанын ұсынады. Жалпы салыстырмалылық теориясына сәйкес, нөлдік емес энергия тығыздығына ие кез келген вакуумдық күй кеңістіктің кеңеюіне алып келетін итергіш күшті тудырады. Инфляциялық модельдерде ертедегі жоғары энергиялы вакуумдық күй өте жылдам кеңеюге себеп болады. Бұл кеңею қазіргі Ғаламның әртүрлі қасиеттерін түсіндіреді, оларды мұндай инфляциялық кезеңсіз түсіну қиын. Көптеген инфляциялық модельдер (кем дегенде) екі вакуумдық күйге ие болу үшін қажетті қасиеттері бар инфлатондық өріс деп аталатын скалярлық өрісті ұсынады. Инфляциялық кезеңнің қашан аяқталғаны нақты белгісіз, бірақ ол Ұлы жарылыстан кейін 10−33 және 10−32 секунд аралығында болған деп есептеледі. Ғарыштың жылдам кеңеюі инфляциядан бұрынғы кез-келген элементар бөлшектердің (немесе басқа да "қажетсіз" артефакттардың, мысалы, топологиялық ақаулардың) Ғаламда өте сиреп таралуын қамтамасыз етті. Инфлатондық өріс қазіргі уақытта байқап отырған төмен энергиялы вакуумдық күйге қайта құрылымдалғанда, потенциалдық энергияның үлкен айырмашылығы кварктар, антикварктар және глюондардың тығыз, ыстық қоспасы түрінде электр-әлсіз кезеңге кіргенде босатылды.
Vacuum state is a configuration of quantum fields representing a local minimum (but not necessarily a global minimum) of energy. Inflationary models propose that at approximately 10−36 seconds after the Big Bang, vacuum state of the Universe was different from the one seen at the present time: the inflationary vacuum had a much higher energy density. According to general relativity, any vacuum state with non zero energy density generates a repulsive force that leads to an expansion of space. In inflationary models, early high energy vacuum state causes a very rapid expansion. This expansion explains various properties of the current universe that are difficult to account for without such an inflationary epoch. Most inflationary models propose a scalar field called the inflaton field, with properties necessary for having (at least) two vacuum states. It is not known exactly when the inflationary epoch ended, but it is thought to have been between 10−33 and 10−32 seconds after the Big Bang. The rapid expansion of space meant that any potential elementary particles (or other "unwanted" artifacts, such as topological defects) remaining from time before inflation were now distributed very thinly across the universe. When the inflaton field reconfigured itself into the low energy vacuum state we currently observe, the huge difference of potential energy was released in the form of a dense, hot mixture of quarks, anti quarks and gluons as it entered the electroweak epoch.