Меллиттин: ара уының негізгі құрауышы және оның биологиялық әсерлері
Melittin
Арымайдың негізгі құрауы – мелиттин, ауырсыну мен тіндердің зақымдануын тудырады. Жұқпалы аурулар кезінде аралардың иммунитетінде де маңызды рөл атқарады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мелитин – бал арасының (Apis mellifera) уының басты құрамының (құрғақ салмағының 40–60%) және күшті ауыртпалықты тудыратын негізгі зат. Мелитин – 26 аминқышқылынан тұратын негізгі пептид.
Melittin is the main component (40–60% of the dry weight) and the major pain producing substance of honeybee (Apis mellifera) venom. Melittin is a basic peptide consisting of 26 amino acids.
Функция
Мелитиннің негізгі функциясы – ара уытының құрамындағы компонент ретінде, ара ұясына қауіп төндіретін жандардың тіндерін зақымдау және ауырсыну тудыру. Алайда, бал араларында мелитин тек у безінде ғана емес, патогендермен жұққан кезде басқа тіндерде де өрбуі байқалады. Әртүрлі патогендермен жұққан бал араларында мелитин мен секапин у молекулаларының артық өрбуі, мелитиннің аралардың жұқпалы ауруларға қарсы иммундық жауабындағы рөлін көрсетеді.
The principal function of melittin as a component of bee venom is to cause pain and destruction of tissue of intruders that threaten a beehive. However, in honey bees, melittin is not only expressed in the venom gland, but also in other tissues when infected with pathogens. The two venom molecules, melittin and secapin, that are over expressed in honey bees infected with various pathogens, possibly indicate a role for melittin in the immune response of bees to infectious diseases.
Құрылымы
Мелиттин – дисульфидтік байланысы жоқ шағын пептид; молекуланың N-терминалды бөлігі көбінесе гидрофобты, ал C-терминалды бөлігі гидрофильді және күшті сілтілі. Суда ол тетрамер түзеді, бірақ сонымен қатар жасуша мембраналарына өздігінен еніп кетуі мүмкін.
Melittin is a small peptide with no disulfide bridge; the N terminal part of the molecule is predominantly hydrophobic and the C terminal part is hydrophilic and strongly basic. In water, it forms a tetramer but it also can spontaneously integrate itself into cell membranes.
Әрекет ету механизмі
Мелиттинді жануарлар мен адамдарға инъекциялау ауырсыну сезімін тудырады. Ол жасуша мембраналарына күшті әсер етеді, эпителий жасушаларында тесіктердің пайда болуына және қызыл қан жасушаларының жойылуына себеп болады. Мелиттин түрлі механизмдер арқылы ноцицептор (ауырсыну рецепторлары) жасушаларын да белсендіреді. Көптеген шағу орындарында жергілікті ауырсыну, ісіну және терінің қызаруы байқалады, ал араны жұтқан жағдайда, өміріне қауіп төндіретін жұтқыншақ пен тыныс алу жолдарының ісінуі дамуы мүмкін. Оның қалыпты емес уыттылығы оның потенциалды әсерлері туралы ғылыми зерттеулерді шектегенімен.
Injection of melittin into animals and humans causes pain sensation. It has strong surface effects on cell membranes causing pore formation in epithelial cells and the destruction of red blood cells. Melittin also activates nociceptor (pain receptor) cells through a variety of mechanisms. At the sites of multiple stings, localized pain, swelling, and skin redness occur, and if bees are swallowed, life threatening swelling of the throat and respiratory passages may develop. although its non specific toxicity has limited scientific research on its potential effects.