Балауса үйі мен бал өндіру технологиясы

Кіріспе

Бал арасы колониясын қамтитын құрылым

Бал арасы – Apis тұқымдасына жататын кейбір бал арасы түрлерінің тіршілік етіп, жас ұрпақтарын өсіретін жабық құрылым. «Бал арасы» сөзі кез келген ара колониясының ұясын сипаттау үшін қолданылса да, ғылыми және кәсіби әдебиеттер ұя мен бал арасын ажыратады. Ұя – табиғи немесе жасалған қуыстарда орналасқан, немесе ашыққа ілінген колонияларды білдіреді. Ал «бал арасы» термині бал арасының ұясын орналастыруға арналған жасанды құрылысты сипаттау үшін қолданылады. Apis тұқымдасының бірнеше түрі колонияларда өмір сүреді. Бірақ бал өндіру үшін батыс бал арасы (Apis mellifera) және шығыс бал арасы (Apis cerana) ең көп ұсталaтын түрлер. Ұяның ішкі құрылымы – ара шабынан жасалған, тығыз орналасқан алтыбұрышты призма тәрізді ұяшалардың жиынтығы, оны бал ұясы деп атайды. Аралар бұл ұяшаларды тағам (бал және тозаң) сақтауға, сондай-ақ жұмыртқа, дернәсілдер мен қуыршақтарды орналастыруға пайдаланады. Бал арасы бірнеше мақсатқа қызмет етеді: бал өндіру, жақын жердегі егістерді тозаңдату, апитерапиялық емдеуге қолданылатын араларды ұстау және колонияның күйреуін болдырмау. Америкада аралар көбінесе басқа аймақтардағы егістерді тозаңдату үшін тасымалданады. Бал арасының конструкциясына қатысты бірнеше патенттер тіркелген.

Бал араларының ұялары

Бал аралары үңгірлер, жартастардың қуыстары мен ағаш қуыстарын табиғи ұя салу орындары ретінде пайдаланады. Жылы климатта олар ашық, ілініп тұрған ұялар салады; басқа түрлердің өкілдері ашық әуедегі шанақтар жасайды. Бірнеше параллель бал ұялары араның салыстырмалы түрде біркелкі аралықтарын құрайтын ұяны құрайды. Әдетте, оның бір ғана кіреберісі болады. Батыс бал аралары шамамен көлемдегі ұя қуыстарын жақсы көреді және одан кішкентай немесе үлкен ұялардан аулақ болады. Батыс бал аралары ұя орнын таңдауда бірнеше қағидаларды сақтайды: жерден биіктігі әдетте және аралығында болады, кіреберіс көбінесе төмен қарап тұрады, экваторға қараған кіреберістер артықшылыққа ие, ал ұя орындары ата-аналық колониядан кеміндегі арақашықтықта орналасқан. Көптеген аралар ұяда бірнеше жыл тұрады. Аралар көбінесе ұя кіреберісінің айналасындағы қабықты тегістеп, қуыс қабырғаларын прополис деп аталатын қатайған өсімдік шайырының жұқа қабатымен жабады. Бал ұялары қуыс қабырғаларының жоғарғы және бүйірлік бөліктеріне бекітіледі, бірақ аралар тарақтың жиектері бойында өтетін жолдар қалдырады. Барлық бал араларының ұя құрылысы ұқсас: бал тараның жоғарғы бөлігінде сақталады; оның астында тозаң сақтауға арналған ұяшықтар, жұмысшы араның және еркек араның ұяшықтары, осы ретпен орналасқан. Жеміс пішінді патша айқын ұяшықтары әдетте тарақтың төменгі жиегінде салынды. 2422 жылға дейін салынған V династиядағы Египеттік Нюсерр Ини күн ғибадатханасының қабырғаларында жұмысшылардың бал ұяларын алып жатқанда түтін шығарып тұрғандары бейнеленген. Бал өндірісін егжей-тегжейлі сипаттаған жазулар 26-шы династиядан шыққан Пабасаның қабірінен табылған, онда балдың құмыралар мен цилиндр тәрізді ұяларда сақталғаны айтылған. Археолог Амихай Мазар Рехов қираған жерлерінде 30 толық сақталған ұя табылғанын хабарлады (Б.з.б. 900 жылы 2000 тұрғыны бар, израильдіктер мен канаандықтар). Бұл шамамен 4000 жыл бұрын Израильде дамыған бал өнеркәсібі болғанын көрсетеді. 150 ұя, олардың көпшілігі сынған, сабан мен қайнатылмаған саздан жасалған. Олар реттелген қатарлармен табылды. Хайфа университетінің профессоры Эзра Маркус бұл жаңалықтың Таяу Шығыстағы ежелгі мәтіндер мен өнерде кездесетін ежелгі ара шаруашылығының көрінісін ұсынғанын айтты. Ұялардың жанынан өнімділік мүсіндерімен безендірілген құрбандық алаты табылды, бұл ара шаруашылығымен байланысты діни практикаларды көрсетеді. Ара шаруашылығы осы қираған жерлерге дейін бар болғанымен, бұл әзірге табылған ең көне ара шаруашылығы орны.

Honey bees use caves, rock cavities, and hollow trees as natural nesting sites. In warmer climates, they may build exposed hanging nests; members of other subgenera have exposed aerial combs. Multiple parallel honeycombs form the hive with a relatively uniform bee space. It usually has a single entrance. Western honey bees prefer nest cavities approximately in volume and avoid those smaller than or larger than Western honey bees show several nest site preferences: the height above ground is usually between and , entrance positions tend to face downward, equatorial facing entrances are favored, and nest sites over from the parent colony are preferred. Most bees occupy nests for several years. The bees often smooth the bark surrounding the nest entrance and coat the cavity walls with a thin layer of hardened plant resin called propolis. Honeycombs are attached to the walls along the cavity tops and sides, but the bees leave passageways along the comb edges. The standard nest architecture for all honeybees is similar: honey is stored in the upper part of the comb; beneath it are rows of pollen storage cells, worker brood cells, and drone brood cells, in that order. The peanut shaped queen cells are normally built at the lower edge of the comb. The walls of the Egyptian sun temple of Nyuserre Ini from the 5th Dynasty, dated earlier than 2422 BCE, depict workers blowing smoke into hives as they remove honeycombs. Inscriptions detailing honey production are found on the tomb of Pabasa from the 26th Dynasty , and describe honey stored in jars and cylindrical hives. The archaeologist Amihai Mazar cites 30 intact hives that were discovered in the ruins of Rehov (2,000 residents in 900 BCE, Israelites and Canaanites). This is evidence that an advanced honey industry existed in Israel approximately 4,000 years ago. The 150 beehives, many broken, were made of straw and unbaked clay. They were found in orderly rows. Ezra Marcus from the University of Haifa said the discovery provided a glimpse of ancient beekeeping seen in texts and ancient art from the Near East. An altar decorated with fertility figurines was found alongside the hives and may indicate religious practices associated with beekeeping. While beekeeping predates these ruins, this is the oldest apiary yet discovered.

Дәстүрлі көмірқосал

Дәстүрлі уылдырықтар аралар колониясы үшін жабық кеңістік қызметін атқаратын. Аралар үшін ішкі құрылымдар болмағандықтан, олар өздерінің бал ұяларын уылдырықтың ішінде салады. Ұялар көбінесе бір-бірімен байланысып, бұзбай жылжыту мүмкін емес. Бұл кейде заманауи жылжымалы қаңқалы уылдырықтардан айыру үшін бекітілген қаңқалы уылдырық деп аталады. Астық жинау көбінесе уылдырықты жоятын, бірақ кейбір жағдайларда аралар балмен толтырғанда алынып тасталатын үстіңгі себеттер қолданылды. Бұлар біртіндеп әртүрлі өлшемдегі, қаңқасы бар немесе қаңқасы жоқ қораптармен алмастырылды, соңында жаңа заманауи жабдықтармен толық ауыстырылды. Дәстүрлі уылдырықтардан бал алу үшін балауызды ұяны басып, балды сығып шығаратын. Осылайша, дәстүрлі уылдырықтар көбірек балауыз, бірақ заманауи уылдырықтарға қарағанда аз бал берді. Дәстүрлі уылдырықтардың төрт түрі: саз уылдырықтар, тостаған/плиткадан жасалған уылдырықтар, шөптен тоқылған уылдырықтар және ағаш қуыстары.

Саздықтан шыққан көкпек

Мысыр мен Сібірде әлі күнге дейін саздан жасалған ұялар қолданылады. Бұлар - қамыр, сабан және мал тынысы қосылған қоспадан жасалған ұзын цилиндрлер.

Саздан жасалған көміршектер

Жер шарының шығыс бөлігінде балшықтан жасалған қуыстар бал араларын ұстау үшін дәстүрлі түрде пайдаланылған. Ежелгі Египетте, Таяу Шығыста, сондай-ақ Грекияда, Италияда және Мальтада ыдысқа салынған күйдірілген балшықтан жасалған ұзын цилиндрлер қолданылған. Олар кейде жеке-жеке қолданылған, бірақ көбінесе көлеңке беру үшін қатарлап үйілген, әсіресе үстіңгі қатардағылары үшін. Ара шаруалары бал жинаған кезде бір жағынан түтін шығарып, араларды екінші жағына қуатын.

Кемелік

Құрғақ, ашық аузымен төмен қаратылып қойылған себеттер – скәптер, шамамен 2000 жылдан бері араларды ұстау үшін қолданылып келеді. Алғаш рет Ирландияда пайда болған деп есептеледі, бастапқыда олар саз және тыңайтқышпен жабынған биеден жасалған, бірақ орта ғасырлардан кейін көбінесе сабаннан тоқылған. Солтүстік және Батыс Еуропада скәптер шөп немесе сабаннан оралған. Ең қарапайым нұсқасында скәптің төменгі жағында бір кіреберіс болады. Сондай-ақ, аралар үшін ішкі құрылым қарастырылмаған, сондықтан олар өздеріне қажетті ұяларын жасайды, олар скәптің ішкі қабырғаларына бекітіледі. Ерте замандағы скәптердің мөлшері шамамен екі пикке дейін, бір бушельге (18-36 литр) тең болған. Скәптердің екі кемшілігі бар: ара бағушылар ұяны аурулар мен зиянкестерге тексеріп біле алмайды, ал балды алу қиынға соғады және көбінесе бүкіл колонияның қырылуына әкеледі. Бал алу үшін ара бағушылар араларды скәптен қуып шығаратын немесе скәптің төменгі жағына қосылатын еке немесе жоғарғы жағына қосылатын қақпақ арқылы тек балдан тұратын ұя жасауға тырысатын. Көбінесе аралар өлтірілген, кейде күкірт жағып, ұяны алып тастау үшін. Скәптерді балды сығып алу үшін де кергіш құрылғыға орналатуға болатын. 1998 жылға дейін АҚШ-тың көптеген штаттары аурулар мен паразиттерге тексеру мүмкін емес скәптерді немесе басқа да ұяларды пайдалануға тыйым салды. Кейінгі скәптердің дизайны негізгі скәптің үстіндегі кішкентай тесікке қойылған кішкентай тоқылған себеттен (қақпақтан) тұрды. Бұл қақпақ қарапайым қосымша ұя ретінде қызмет етті, аралар мен ұяға көп зиян келтірмей, біраз балды алуға мүмкіндік берді. Англияда ұрық өсіру үшін қосымша орын беру үшін сабаннан жасалған төрт немесе бес орамды еке, имп немесе надир сабанды уаға астына қойылған. Эке аз ғана қосымша орын беру үшін немесе "эке" арқылы көбірек орын алу үшін қолданылған, ал надир толық қабат қажет болған кезде пайдаланылатын үлкен кеңейту болды. Бұл термин ежелгі скандинав тіліндегі "скеппа" – "себет" деген сөзден шыққан. Мұндай ұяларды жасаған адамды "скепер" деп атаған, бұл тегі әлі де Батыс елдерінде кездеседі. Англияда сабанның қалыңдығы былғары шеңбер немесе сиыр мүйізінен жасалған "белдеу" арқылы бақыланатын, ал сабан орамдарын қызыл жеміс бұталарының жолақтарымен тігіп біріктіруге болатын. Скәптердің суреттерін картиналар, мүсіндер және көне қолжазбаларда кездестіруге болады. Скәптер өнеркәсіп белгісі ретінде ("еңбекқор ара") таңбаларда жиі қолданылады. 18 ғасырдың соңында тесіктері бар ағаш қақпақтары бар, үстіне шыны банкалар қойылған күрделі скәптер пайда болды. Содан кейін тарақ шыны банкаларға салынатын, бұл дизайнды коммерциялық тұрғыдан тартымды ететін.

Skeps, baskets placed open end down, have been used to house bees for some 2000 years. Believed to have been first used in Ireland, they were initially made from wicker plastered with mud and dung but after the Middle Ages, almost all were made of straw. In northern and western Europe, skeps were made of coils of grass or straw. In its simplest form, there is a single entrance at the bottom of the skep. Again, there is no internal structure provided for the bees and the colony must produce its honeycomb, which is attached to the inside of the skep. The size of early modern skeps was about two pecks to a bushel (18 to 36 liters). Skeps have two disadvantages: beekeepers cannot inspect the comb for diseases and pests, and honey removal is difficult and often results in the destruction of the entire colony. To get the honey beekeepers either drove the bees out of the skep or, by using a bottom extension called an eke or a top extension called a cap, sought to create a comb with only honey in it. Quite often the bees were killed, sometimes using lighted sulfur, to allow the honeycomb to be removed. Skeps could also be squeezed in a vise to extract the honey. As of 1998, most US states prohibited the use of skeps, or any other hive that cannot be inspected for disease and parasites. Later skep designs included a smaller woven basket (cap) on top over a small hole in the main skep. This cap acted as a crude super, allowing some honey to be extracted with less destruction of brood and bees. In England, such an extension piece consisting of a ring of about 4 or 5 coils of straw placed below a straw beehive to give extra room for brood rearing was called an eke, imp, or nadir. An eke was used to give just a bit of extra room, or to "eke" some more space, a nadir is a larger extension used when a full story was needed beneath. The term is derived from Old Norse skeppa, "basket". A person who made such woven beehives was called a "skepper", a surname that still exists in Western countries. In England the thickness of the coil of straw was controlled using a ring of leather or a piece of cow's horn called a "girth" and the coils of straw could be sewn together using strips of briar. Likenesses of skeps can be found in paintings, carvings, and old manuscripts. The skep is often used on signs as an indication of industry ("the busy bee"). In the late 18th century, more complex skeps appeared with wooden tops with holes in them over which glass jars were placed. The comb would then be built into the glass jars, making the designs commercially attractive.

Бал араларының дәндері

Америка Құрама Штаттарының шығысында, әсіресе оңтүстік-шығысында, 20 ғасырға дейін қуыс ағаштардың бөліктері пайдаланылды. Олар көбінесе қара жасыл (Nyssa sylvatica) ағаштарынан болғандықтан "жасыл" деп аталды. Ағаштардың қуыс бөліктері "аары шаруашылықтарына" немесе аралы аумақтарға тік орнатылды. Кейде бал ұясын бекіту үшін таяқтарды немесе қиылысқан таяқтарды тақтаның астына қоятын. Скептер сияқты, осыдан бал жинау колонияны жойды. Көп жағдайда бал өндірушілер ұяны ашпас бұрын араларды өлтіретін. Бұл үшін күйдірілген күкірт салынған металл ыдыс ағашқа салынатын. Орталық Еуропада бұрын ағаштардың табиғи қуыстары мен жасанды түрде ойылған ағаштарды ара өсіру үшін кеңінен қолданды. Мысалы, Польшада мұндай ара ұясы "барч" деп аталатын және жарамсыз ауа-райы жағдайларынан (жаңбыр, қырау) және жыртқыштардан (тоқылдақтар, аюлар, қарағайлар, орман егесіштері) әртүрлі тәсілдермен қорғалды. Осыдан бал жинау колонияны жойламады, себебі ашылудан қорғайтын ағаш бөлігі ғана алынып тасталды және араларды уақытша тыныштандыру үшін түтін қолданылды. Бұл тік бұталы ара ұяларының ұзындығы "жасыл" ұялардан қысқа, олар жасанды түрде ойылып, белгілі бір өлшемге кесіледі.

Қазіргі кездегі аралар

Ең алғашқы, танылатын қазіргі заманғы ұялар 19 ғасырда пайда болды, бірақ олар 18 ғасырда жасалған жетістіктердің аралық кезеңдерінен жетілдірілді. Ұя дизайнының аралық кезеңдері, мысалы, 1768-1770 жылдары Томас Уайлдман жазғандай, бұрынғы, зиянды ескі шөптен жасалған ұяларға қарағанда жақсартылған, сондықтан балды жинау үшін араларды өлтірудің қажеті болмады. Мысалы, Уайлдман сабан немесе шөптен жасалған ұяның үстіне (кейін орнатылатын жеке сабан қақпағымен) "жеті сабанның ішінде аралар өз ұяларын бекітетін" [сабан ұясындағы] "бөренелерді" орнату үшін ағаштан жасалған параллель тізбектерді бекітті. Ол сондай-ақ мұндай ұяларды көп қабатты конфигурацияда пайдалануды сипаттады, бұл қазіргі заманғы суперлерді пайдалануға ұқсас: ол тиісті уақытта төменге бір-бірінен кейін сабан ұяларын қосуды және ұрықтан бос болғанда жоғарыдағыларын алып тастауды, ал балмен толтырылған араларды келесі маусымға жинау үшін бөлек сақтауды сипаттады. Уайлдман сондай-ақ аралардың өз ұяларын салуы үшін "қозғалмалы жақтаулары" бар ұяларды пайдалануды сипаттады, бұл жылжымалы ұялардың қазіргі заманғы қолданылуын болжады. Уайлдман бұрын Сваммердам, Маралди және де Реамурдың ара туралы біліміндегі жетістіктерін мойындады – ол Реамурдың аралардың табиғи тарихы туралы еңбегінің ұзақ аудармасын қосты, сондай-ақ аралардың өмірін сақтау үшін ұяларды жобалаудағы басқалардың бастамаларын сипаттады, әсіресе 1750 жылдарға дейінгі Бретаньдан алынған есептерді, оларды Конт де ла Бурдонне жасады. 1814 жылы Украинадағы коммерциялық ара шаруашылығының негізін қалаушы Петро Прокопович балды жинауды жеңілдететін алғашқы ұя жақтауларын ойлап тапты. 1845 жылы Ян Дзержон ұялардағы жұмысты жеңілдету үшін ең қолайлы арақашықтықты бір жоғарғы тақтаның ортасынан келесі тақтаның ортасына дейін деп сипаттады. 1848 жылы Дзержон ұяның қабырғаларына жоғарғы тақталарды жылжыту үшін ағаш тілімдерін алмастыратын ойыстар енгізді. Бұл аралық кейіннен "ара кеңістігі" деп аталды. Аталған өлшемдерге сүйене отырып, Аугуст Адольф фон Берлепш (Bienezeitung, мамыр 1852) Тюрингияда және Л. Л. Лангстрот (қазан 1852) АҚШ-та өздерінің жылжымалы жақтаулы ұяларын жасады. Лангстрот, алайда, жақтаудың жоғарғы тақталарынан жоғары "шамамен 1/2 дюйм" және жақтаулар мен ұя корпусы арасында "шамамен 3/8 дюйм" пайдаланды.

The earliest recognizably modern designs of beehives arose in the 19th century, though they were perfected from intermediate stages of progress made in the 18th century. Intermediate stages in hive design were recorded for example by Thomas Wildman in 1768 1770, who described advances over the destructive old skep based beekeeping so that the bees no longer had to be killed to harvest the honey. Wildman, for example, fixed a parallel array of wooden bars across the top of a straw hive or skep (with a separate straw top to be fixed on later) "so that there are in all seven bars of deal" [in a hive] "to which the bees fix their combs". He also described using such hives in a multi story configuration, foreshadowing the modern use of supers: he described adding (at the proper time) successive straw hives below, and eventually removing the ones above when free of brood and filled with honey so that the bees could be separately preserved at the harvest for the following season. Wildman also described a further development, using hives with "sliding frames" for the bees to build their comb, foreshadowing more modern uses of movable comb hives. Wildman acknowledged the advances in knowledge of bees previously made by Swammerdam, Maraldi, and de Reaumur – he included a lengthy translation of Reaumur's account of the natural history of bees – and he also described the initiatives of others in designing hives for the preservation of bee life when taking the harvest, citing in particular reports from Brittany dating from the 1750s, due to Comte de la Bourdonnaye. In 1814 Petro Prokopovych, the founder of commercial beekeeping in Ukraine, invented one of the first beehive frames which allowed an easier honey harvest. The correct distance between combs for easy operations in beehives was described in 1845 by Jan Dzierżon as from the center of one top bar to the center of the next one. In 1848, Dzierżon introduced grooves into the hive's side walls replacing the strips of wood for moving top bars. The grooves were , the spacing later termed bee space. Based on the aforementioned measurements, August Adolph von Berlepsch (Bienezeitung May 1852) in Thuringia and L. L. Langstroth (October 1852) in the United States designed their own movable frame hives. Langstroth used, however "about 1/2 inch" above the frame's top bars and "about 3/8 inch" between the frames and hive body.

Уорре қабықшасы

Уорре ұясын ауылдың діни қызметкері Эмиль Уорре ойлап тапты, және ол «халық ұясы» деп те аталады. Бұл Лангстрот ұясына ұқсас модульдік және қабатты құрылым. Ұяның корпусы тік бойымен жиналған қораптардан тұрады; алайда, әдетте Топ Бар ұясындағыдай толық қаңқалардың орнына, балды тіреу үшін жоғарғы таяқшалар қолданылады. Бұл ұяның танымалдылығы «тұрақты шаруашылық» тәсілдерін ұстанатын ара өсірушілер арасында артып келеді. Уорре ұясы басқа қабатталған ұя жүйелерінен бір маңызды ерекшелікпен өзгеше: аралар колониясы кеңейгенде, оларға көбірек орын қажет болғанда, жаңа қорап «надирд» болады, яғни қолданыстағы қораптың немесе қораптардың астына қойылады. Бұл ұя ішіндегі жылуды сақтауға мүмкіндік береді, ал бұл колонияның саулығы үшін өте маңызды деп есептеледі.

АЗ көкпекшілдері

Словенияның ең белгілі ара өсірушілерінің бірі Антон Жнидершич (1874–1947) болды. Ол бүгінде Словенияда кеңінен қолданылатын AZ ара шаңырағы мен ара ұясын жасап шығарды.

Көлденең аралар

Бұл - бір-бірлеп ілінген, ұзын қораптар, олардың ішіндегі тарамдар параллель орналасқан. Көбінесе кәдімгі көлденең ұя үлгісінің ұя корпусы кері трапеция пішіндес болады, бірақ тіктөртбұрышты қимасы да болуы мүмкін және стандартты жинақтарды қабылдай алады. Олар стандартты Langstroth ұялары мен жабдықтарына қарағанда арзан балама ретінде әзірленген. Ара шаруашылары ұяны тексергенде немесе басқарғанда ауыр қораптарды көтеруге міндеттейтін жағдайды болдырмайды. Олар АҚШ-та кең таралған, себебі Америка Құрама Штаттарындағы көптеген жаңа ара шаруашыларының органикалық және емдеусіз ара шаруашылығына бейімділігімен үйлеседі. Бастапқы шығындар мен жабдық талаптары басқа ұя түрлеріне қарағанда әлдеқайда төмен. Жақсы ұя жасау үшін көбінесе қолданылған ағаш қалдықтарын пайдалануға болады. Көлденең ұяларда ара шаруашыларына қораптарды көтерудің қажеті жоқ; барлық тексерулер мен манипуляциялар бір мезгілде бір ғана тарамды көтеру арқылы және ең аз иілумен жасалады. Бал құсы мен аю сияқты ірі жануарлар ара ұяларына қауіп төндіретін аймақтарда, бір қорапты қол жетпейтін биіктікке ілуге болады. Басқа жерлерде олар көбінесе ара шаруашысына оларды ыңғайлы түрде тексеруге және басқаруға мүмкіндік беретін деңгейге көтеріледі. Кемшіліктеріне (әдетте) бал айналдыру машиналарында айналдыруға болмайтын тірегі жоқ тарамдар және қосымша бал сақтау қажет болғанда ұяны кеңейту мүмкін еместігі жатады. Көптеген көлденең ұяларды бір адам көтеріп алып жүру қиын.

Жоғарғы жақтағы аралар

Көлденең ұялар көбінесе шеңберлердің орнына жоғарғы тіректерді пайдаланады. Жоғарғы тіректер – бұл әдетте ағаш қалдықтарын қажетті өлшемге кесу арқылы жасалатын қарапайым ағаш тіректер; шеңберлерді сатып алу немесе құрастыру қажет емес. Жоғарғы тіректер аралардың ұялардың арасында жоғары-төмен қозғалуы үшін кеңістік қалдыратын дәстүрлі шеңберлерден өзгеше, ұя камерасының үстінде үздіксіз жабын құрайды. Ара шаруасы көбінесе араларға құрылыс үшін астық (немесе астықтың кішкентай бастама бөлігін) ұсынбайды. Аралар тарақты жоғарғы тіректен төмен ілінетіндей етіп жасайды. Бұл аралардың табиғи қуыста балауыз салу тәсіліне сәйкес келеді. Жоғарғы тіректен салынған, тірегі жоқ тарақты балды айыруға болмайтындықтан, балды орталықтан айырудың орнына ұсақтап, сүзіп алады. Аралар бал жиналғаннан кейін тарақты қайтадан жасайтындықтан, жоғарғы тіректі ұядан балмен қатар балауыз да алынады. Аналық араны балдан бөлек ұстау үшін аналық араны бөлетін құрылғы қолданылуы мүмкін немесе қолданылмауы мүмкін. Егер аналық араны бөлетін құрылғы қолданылмаса да, аралар көбінесе балды жұмыртқа салатын жерлерден бөлек сақтайды, сондықтан балды араларды немесе жұмыртқаларды өлтірмей жинауға болады. Кафедралдық ұя: Өзгертілген жоғарғы тірек. Жоғарғы тірек 3 тең бөлікке бөлініп, 120° бұрышпен біріктіріліп, жартылай алтыбұрыш құрайды.

Көшіру

Бал өсірушілер мен компаниялар қажетсіз бал арасының ұяларын ғимараттардан алып, оларды жасанды ұяға орналастыра алады. Бұл процеске "ұяны кесіп шығару" дейді.

Жануарларды жою

Қара аюлар бал және ақуызға толы дернәсілдерді табу үшін ара ұяларын қиратады. Грифзли аюлары да ара ұяларын жейді, олардан бірнеше ұяны алудан тоқтату қиынырақ. Ара ұяларын электрленген қоршаумен және мал қоршауының "шокер" базасымен қорғауға болады. Желіге қосылатын (120 В) немесе күн энергиясымен (DC) жұмыс істейтін жүйелер алыс жерлер үшін қолжетімді. Тақырып бойынша Reddit: https://www.reddit.com/r/Beekeeping/comments/11cjim1/electric_fence_options/ Адамдар егістерін пілдерден қорғау үшін орнатқан ара ұяларын кейде пілдер бұзады. Бұл ұялар Африкадағы пілдер мекендейтін аймақтағы кейбір шаруашылықтардың егістіктерін айналатын бір металл сымға ілінеді. Бұл орналым "ара ұялы қоршау" деп аталады және оны Люси Кинг ойлап тапқан.

Адамның жойылуы

Адамдар тарихта бал және бал шабы мен басқа да ара өнімдерін алу үшін бал өндіретін аралардың ұяларын және аралықтарын жойған. Langstroth сияқты қазіргі заманғы бал жинау жабдықтары мен орталықшарғыш жүйелер, егер жинау болса, омартаға аз зиян келтіреді және өнімділікті арттырады. Адамдар сондай-ақ, қоғамдық қауіпсіздік немесе ара ауруларының таралуын болдырмау үшін ара ұясын жою қажет деп шеше алады. АҚШ-тың Флорида штаты 1999 жылы африкалық бал араларының ұяларын жойды. Аляска штаты ауру ұяларды өртеп көму, этилен оксиді немесе басқа да мақұлданған газдарды қолдану арқылы дезинфекциялау, сілеу суымен стерильдеу немесе күйдіру арқылы емдеу қағидаларын бекітті. Жаңа Зеландия мен Ұлыбританияда американдық гниль ауруына шалдыққан ұяларды антибиотиктермен емдеуге тыйым салынған, ал заң бойынша арашылар мұндай ұяларды отпен жоюға міндетті.