Кіріспе
371 жылы Тебаның Спартаға қарсы жеңісі Леуктра шайқасы (, ) 6 шілдеде өтті. Бұл шайқас Беотиядағы Леуктра ауылының маңында, Теспия аймағында болды. Осы кезеңде Тебаның Афинада одақтасы болғанмен, Афина Платаяға жасалған қатысудан наразы болды. (Ксенофонт жазғандай, тебандықтар бастапқыда «тебандықтар» деп қол қойды, ал келесі күні қолтаңбаларын «беотиялықтар» деп өзгертуді сұрады, бірақ спартан патшаларының бірі Агесилай II рұқсат бермеді.) Спарта бұл орталық Грекиядағы әлсіз билігін қайта орнату мүмкіндігі деп қарастырды. Сондықтан Спартаның екінші патшасы Клеомброт I Фокистен соғысқа аттанды. Спартандықтар күтілгендей Боетияға тік жармен өтудің орнына, Тисба арқылы төбелерден өтіп, Креузис бекінісін (он екі тебандық соғыс кемесімен бірге) алды, тебандықтар олардың келгенін білмейтін кезде, содан кейін Леуктраға бет бұрды, онда олар беотиялық әскермен кездесті. Бастапқыда, қатысу мәселесі бойынша алты беотиялық генерал теңдей бөлінді, ал Эпаминонд шайқас жақтасы болды. Жетінші генерал келгенде ғана және Эпаминондты қолдағанда шешім қабылданды. Саны жағынан кемдігіне және одақтастарының адалдығына күмәніне қарамастан, беотиялықтар қаланың алдындағы жазықта шайқасқа шықты. Қазіргі ғалымдардың бағалауынша, беотиялық әскері 6000-9000 сарбазды құрады. Спарта тарапынан қазіргі ғалымдардың көпшілігі Плутархтың 10000 жаяу әскер және 1000 атты әскер туралы деректерін қолдайды. Одан кейін атты әскер шайқасы болды, онда тебандықтар жауларын шайқас алаңынан ығыстырды. оның бастауында. Шешуші шайқас тебандық және спарталық жаяу әскер арасында өтті. Оң қанаты жеңілгенін көрген пелопоннестіктердің қалған бөлігі, негізінен ерікті емес қатысушылар, қайтып кетіп, жауды алаңда қалдырды. Диодор Спартаның жеңілісін кейбіреулердің комета арқылы болжағандығын айтты.
The Battle of Leuctra (, ) was fought on 6 July 371 BC between the Boeotians led by the Thebans, and the Spartans along with their allies amidst the post–Corinthian War conflict. The battle took place in the vicinity of Leuctra, a village in Boeotia in the territory of Thespiae. During this period, Thebes had an ally in Athens, but Athens was far from happy with the treatment Plataea had received. (According to Xenophon, the Thebans signed as "the Thebans", and asked the next day to change their signature to "the Boeotians", but one of the Spartan kings, Agesilaus II, would not allow it.) In this, Sparta saw an opportunity to reassert its shaky authority in central Greece. Hence, the other Spartan king, Cleombrotus I, marched to war from Phocis. Rather than take the expected easier route into Boeotia through the face defile, the Spartans marched over the hills via Thisbae and took the fortress of Creusis (along with twelve Theban warships) before the Thebans were aware of their presence, and then proceeded to Leuctra where they were confronted by the Boeotian army. Initially, the six Boeotian generals present were equally divided as to whether to offer battle, with Epaminondas being the main advocate in favor of battle. Only when a seventh arrived and sided with Epaminondas was the decision made. In spite of inferior numbers and the doubtful loyalty of their allies, the Boeotians would offer battle on the plain before the town. Modern scholars' estimates have varied from 6,000 to 9,000 for the Boeotian force. For the Spartan side, most modern scholars favor Plutarch's figure of 10,000 in infantry and 1,000 cavalry. There followed a cavalry engagement, in which the Thebans drove their enemies off the field. at its head. The decisive engagement was then fought between the Theban and Spartan infantry. Seeing their right wing beaten, the rest of the Peloponnesians, who were essentially unwilling participants, retired and left the enemy in possession of the field. Diodorus claimed the Spartan loss was believed by some to have been foretold by a comet.
Тарихи маңызы
Бұл шайқас грек тарихында зор маңызға ие.
Танымал мәдениетте
Бұл шайқас Дэвид Геммеллдің "Македонияның арыстаны" кітабында, кейбір егжей-тегжейлі болса да, көркемделіп суреттелген, онда тарихи деректерден елеулі ауытқу бар, себебі шайқастың еңбегі Епаминондас емес, жас Парменио(н)ға жатқызылған, ал Епаминондас тек эшелондық тактиканы қолдануға рұқсат алу үшін пайда болады. Бұл шайқас Виктор Дэвис Хансонның 2011 жылғы "Спартаның соңы" тарихи романының да тақырыбы. Бұл шайқас BBC-дің "Time Commanders" телешоуының бір бөлімінде де көрсетілді. Тарихи фантастикалық "Жылан мен олжа" комиксінде де шайқасқа көптеген шығармашылық өзгерістер енгізілмеген. Джеймс С. А. Коридің "The Expanse: Persepolis Rising" кітабындағы соңғы маңызды шайқас, тарихи шайқасқа құрмет ретінде "Пойнт Льюктра шайқасы" деп аталады.