Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кальхета – Португалияның Азор аралдарындағы Сан-Жорж аралында орналасқан муниципалитет. Бұл муниципалитет Сан-Жорж аралының шығыс бөлігін қамтиды және Велас муниципалитетімен шектеседі. 2011 жылғы мәлімет бойынша, аумағы 126,26 км² болса, халқы 3773 адамды құрады.
Calheta (kɐˈʎetɐ) is a municipality on the island of São Jorge, in the Portuguese autonomous region of Azores. The municipality includes the eastern portion of the island of São Jorge and borders the municipality of Velas. The population in 2011 was 3,773, in an area of 126.26 km2.
Тарих
Сан-Хорхе туралы алғашқы мәлімет 1439 жылы жазылған, бірақ 1470 жылға дейін колониялық ядролар оңтүстік және батыс жағалауға таралып орналасты: осы отарлаушылардың алғашқылары Солтүстік Еуропадан келген деп саналады. Кальхета муниципалитетінің алғашқы қоныстанушылары шамамен 1480 жылдары келді (көбінесе Топо ауданында, бірақ кейіннен аралдың оңтүстік жағалауындағы қорғалған шығанақтар мен фажаларда). Сан-Жорж аралы 1483 жылдың 4 мамырында Жоао Ваз Корте Реалға берілді, ол аралдың алғашқы Капитан-Донатариосы атанды, осылайша аралдағы негізгі қоныстану басталды. Осы даму кезеңі Виллем ван дер Хагеннің қоныстануымен ерекшеленеді, ол Азор аралдарын отарлаудың фламанд пионері болды, ол Файал, Корво және Терсейраға саяхаттап, қоныстанды. Оның соңғы бейіті Топо елді мекенінде, ол басқа фламанд қоныстанушылармен бірге құрған жерде орналасқан; ол 1500 жылы қайтыс болды және Solar dos Tiagos шіркеуіне қосымша жерленді. Топо 1510 жылдың 12 қыркүйегінде муниципалитет мәртебесіне көтеріліп, оның ауылы муниципалитет орталығы болды. Кальхета 1534 жылдың 3 маусымында король Д. Жоао III-нің жарлығымен қала мәртебесіне ие болды. Алғашқы тұрғындар да түрлі қиындықтарға тап болды: бірнеше құрғақшылық жылдар, көптеген жер сілкіністері мен жанартау атқылаулары (1580–1757, 1808 және 1980 жылдары), ал 1694 жылдың 21 шілдесінде Мотим дос Инхамес (Таро көтерілісі) деп танылған тағы бір қайғылы қақтығыс болды. Бұл таро өнімдеріне салық немесе ондық салық салуға қарсы шаруалардың көтерілісі болды. Таро шаруалардың негізгі тағамы болды, ал осы өнімнен алынатын салық әкімшілік үкіметке үлкен кіріс әкелді. Үш жылдық игіліктен кейін, 1692 жылы Франсиско Лопес Бейрао (жергілікті шериф) өкілдеріне жергілікті тұрғындарға "салық" төлеу үшін қысым көрсетуді бұйырды. Бұл саяси билік пен шаруалар арасында шиеленіс тудырды, ол Рибейра да Арея қауымдастығында Кальхетаның солтүстік жартысындағы азаматтар мен Велас ауылының салық жинаушылары арасындағы қақтығысқа ұласты. Бұл қақтығысты жергілікті викарий шешкенімен, Франсиско Лопес Бейрао патшаға шағымданды, ол Жоао де Соверал е Барбуданы Сан-Хорхеге жауапты тараптарды анықтап, түрмеге қамауға жіберді. Нәтижесінде көптеген шаруалар, олардың Кальхета кеңесіндегі жақтастары және Топо тұрғындары тексерілді, түрмеге қамалды және төленбеген салықтарды төлеуге міндеттелді. Көптеген адамдар мүсіркеусіздікке ұшырады, аштықтан қайтыс болды немесе Сан-Жуан Баптиста қамалында, Ангра-ду-Эроисмодағы түрмеде немесе Хортадағы каналдың арғы жағындағы түрмеде қамалды. Кейінірек Калхетендер бұл оқиғаның құрметіне мылтықтарына таро жапырақтарын бекітеді. Санта-Катарина шіркеуі 1639 жылдың 8 қаңтарында өртенген ескі шіркеудің орнына салынды, ол 16 ғасырдың басына дейін сақталған. 1718 жылдың 12 мамырында шіркеудің құрылысы қайта жаңғыртылды. Кальхетес қоныстанушылары архипелаг суларында пираттардың шабуылдары мен қиратуларынан аман қалмады. 16-17 ғасырларда ағылшын және француз қарақшылары, сондай-ақ түрік және алжирлік (Барбария жағалауы) пираттары Пико мен Сан-Жорж арасындағы каналда кездесті. 1597 жылы Эссекс графының басқаруымен эскадрильяның бір бөлігі Кальхета ауылына шабуыл жасады. Басқыншыларды тойтарыс беру үшін тұрғындар жағаға жетуге тырысқан ағылшын қарақшыларына жартастардан тас лақтырды (олардың жалғыз қорғанысы). Соғыс кезінде португалдық әскердің бірі Симао Готе олардың туын ұрлап алып, жеңіспен қашып кетті. 18 ғасырда француз корсары Рене Дюгей Труан Сан-Жоржедегі елді мекендерді тонады, ал 1816 жылы алжирлік пират сауда кемесін ұстауға тырысқанда Кальхетадағы жергілікті бекіністің зеңбіректерінен оқ алды. Қорғалған шығанақ 1755 жылы кеңейтілді, ал 1873 жылы навигация мен кеме қатынасын жақсарту үшін маяк салынды. Қауымдық шіркеуден басқа, Санто Антонио шіркеуі 1816 жылы Кальхета мен Рибейра Секаны байланыстыратын Руа де Баиксо бойында аяқталды. Ауыл 1757 жылдың 9 шілдесінде болған жер сілкінісінен қирады, ол "Құдайдың бұйрығы" (Mandado de Deus) деп аталды; жер сілкінісі (Кальхетаның солтүстік жағалауында болған) муниципалитеттегі үйлердің толық жойылуына және аралда 1200 адамның қаза болуына себеп болды. Жергілікті филармониялық оркестр 1868 жылдан бастап дамыған алғашқы ұйымдардың бірі болды. Су желісі негізгі қалаланған аймақта 1878 жылы жергілікті фонтанның аяқталуымен аяқталды.
The first reference to São Jorge was in 1439, but it wasn't until 1470, when colonial nuclei dotted the southern and western coast: the first of these colonists were believed to have come from northern Europe. The municipality of Calheta, whose first settlers arrived around the 1480s (principally in the area of Topo, but later into the sheltered coves and fajãs) along the southern coast of the island). The island of São Jorge was ceded to João Vaz Corte Real on 4 May 1483, becoming the first Captain Donatario, thus initiating the primary settlement of the island. This phase of development is notable for the settlement of Willem van der Haegen, a Flemish pioneer of Azorean colonization who traveled and settled in Faial, Corvo and Terceira). His final resting place was in the settlement of Topo, which he founded with other Flemish settlers; he died in 1500, and was buried in the chapel annex to the Solar dos Tiagos. Topo was later elevated to municipality and its village the municipal seat, on 12 September 1510. Calheta was elevated to the status of town on 3 June 1534 by regal decree, issued by King D. John III. Other calamities have affected the early inhabitants: several dry seasons, numerous earthquakes and volcanic eruptions (1580–1757, 1808 and 1980), and on 21 July 1694 there occurred another tragic conflict that would later be known as the Motim dos Inhames (The Taro Revolt). It was a peasant uprising against an imposed tax or tithe on taro production. Taro was a staple of the peasant class, and tax on these tuberculosis generated a large revenue for the administrative government. After three years of leniency, in 1692, Francisco Lopes Beirão (the local sheriff) ordered his agents to pressure the locals to pay their "tax". This created tensions between the political and peasants classes, exploding into hostility in the community of Ribeira da Areia between citizens in the northern half of Calheta and tax collectors from the village of Velas. Although this conflict was settled by the local vicar, Francisco Lopes Beirão petitioned the King, and he sent João de Soveral e Barbuda to São Jorge to determine and imprison the responsible parties. In the end many peasants, their supporters from the Council in Calheta and residents of Topo were interrogated, imprisoned and required to pay outstanding taxes. Many became penniless, died of famine, or were imprisoned in the Castle of São João Baptista, the prison in Angra do Heroísmo or the jail across the Canal in Horta. Future Calhetenses would use the leaves of the taro on their rifles in honour of the events. The parochial Church of Santa Catarina was constructed following a fire that destroyed the original chapel (8 January 1639), that dated back to the early 16th century. As a convent was ordered constructed, on 12 May 1718, the church was also remodeled. The Calhetense settlers did not escape the attacks and destruction caused by pirates in the waters of the archipelago. English and French privateers, in addition to Turkish and Algerian (Barbary Coast) pirates in the Canal between Pico and São Jorge, persisted during the 16 17th Centuries. In 1597, a section of the squadron commanded by the Count of Essex, attacked the village of Calheta. To repel the invaders, the inhabitants, hurled rocks (their only defense) from the cliffs at the English privateers attempting to reach the shore. During the battle, one Portuguese soldier, Simão Gote was able to rob the ensign of their flag, and escape with it victoriously. In the 18th century, the French corsair René Duguay Trouin pillaged the settlements in São Jorge, and in 1816 an Algerian pirate, while attempting to hunt and capture a merchant clipper was shelled by the cannons in the local fort in Calheta. The sheltered cove was elaborated in 1755, and a lighthouse constructed in 1873 to improve navigation and shipping. In addition to the parochial church, the Church of Santo António was completed in 1816, along the Rua de Baixo which connects Calheta and Ribeira Seca. The village was destroyed by the 9 July 1757 earthquake, which became known as Mandado de Deus (Sent by God); the earthquake (which was located off the northern coast of Calheta) was responsible for the complete destruction of the homes in the municipality and the death of 1200 people on the island. The local philharmonic band was one of the earliest organizations to develop, and dates back to 1868. A water network was completed in the principal urbanized area around 1878, with the completion of the local fountain.
Экономика
Өңірдегі экономикалық қызметтің негізі мал шаруашылығы, егіншілік және балық өңдеу болып табылады. Тиагос сарайлары (Casa dos Tiagos/Solar dos Tiagos) сол дәуірдің феодалдық архитектурасын көрсетеді, бұл 18-19 ғасырларда салынған L пішінді ғимарат Топоның соңғы бас капитаны Тиаго Грегорио Хомем да Коста Норонханың тапсырысымен тұрғызылған.
The base of economic activities in the region are cattle raising, agriculture and the processing of fish. Manor of the Tiagos (Casa dos Tiagos/Solar dos Tiagos), displaying signeurial architecture of the period, this 18th to 19th century L shaped building was constructed by the last Captain major of Topo, Tiago Gregório Homem da Costa Noronha.
Мәдениет
Жергілікті мәдениеттің ең көрнекті көрінісі жергілікті филармониялық ұйымдармен байланысты кең таралған шараларда, халықтың діндарлығында және Киелі Рухқа табынумен байланысында ерекшеленеді. Бір кезде филармониялық ұйымдардың саны азаматтық қауымдардың санын басып өткен. Музыкалық қызығушылық дәстүрлі билерге де тарады, онда көптеген адамдар шамаррита, саудаде, самакайо, пезинхо, лира және песегос сияқты халықтық стильде ойнады немесе биледі. 20-шы ғасырда құрылған этнографиялық топтардың көпшілігі осы дәстүрлі би формаларын және әуендерін, сондай-ақ, бұрынғы дәуірмен байланысты ерекше ауылдық киімдерді сақтау және қорғау мақсатында құрылған. Атап айту керек, Grupo Etnográfico da Calheta (Кальета этнографиялық тобы) дәстүрлі музыка мен киімді зерттеу және талдау жөніндегі жұмыстары үшін танылды.
The largest manifestation of local culture is exemplified in the popular activities associated with local philharmonic bands, the religiosity of its population and its association with the Cult of the Holy Spirit. The number of philharmonic bands at one time was greater than the number of civil parishes. Musical interest also extended to the traditional dances, where many played or danced to a folkloric style that included Chamarrita, Saudade, Samacaio, Pézinho, Lira, and Pêssegos. Many of the ethnographic groups that were formed in the 20th century were an attempt to protect and maintain these traditional dance forms and melodies, in addition to the typically rural dress associated a bygone age. Of note, the Grupo Etnográfico da Calheta (Ethnographic Group of Calheta) was recognized for its research and investigations into traditional music and dress.
Белгілі азаматтар
Франсиско де Ласерда (Риберия Сека, 11 мамыр 1869 — Лиссабон, 18 шілде 1934) композитор, музыкатанушы және фольклорші, 19 ғасырдағы Еуропаның ең көрнекті музыкалық дирижерлерінің бірі деп есептелді. Туған жері Фажа да Фрагерадан әлемге аттанған ол, Францияға қоныстанғанға дейін континенттегі түрлі қалалардан (әсіресе Порту мен Лиссабон) өтті, онда музыка саласындағы қызметін жалғастырып, медицинадағы жарқын болашағынан бас тартты.
Francisco de Lacerda, (Wiki PT) (Riberia Seca, 11 May 1869 — Lisbon, 18 July 1934) composer, musicologist and folklorist, was considered one of the best musical directors in 19th century Europe. Leaving his home Fajã da Fragueira for the world, he passed through various cities on the continent (Porto and Lisbon in particular), before settling in France, where he continued his roles in music, abdicating a promising course in medicine.