Кіріспе

FIA Formula One автожарыстарының 34-ші маусымы 1980 жылғы Formula One маусымы FIA Formula One автожарыстарының 34-ші маусымы болды. Онда 1980 жылғы Жүргізушілер әлем чемпионаты және 1980 жылғы F1 құрастырушылар арасындағы Халықаралық кубок өткізілді, олар 13 қаңтардан 5 қазанға дейін он төрт жарыстық серияда бірге күресті. Маусымға сондай-ақ чемпионатқа енбеген бір жарыс – Испания Гран-приі де кірді. Уильямс Форд командасының пилоты Алан Джонс, 1966 жылғы F1 маусымында Джек Брэбхамнан кейін әлем чемпионатын жеңген алғашқы австралиялық болды. Бұл маусым Формула-1-де үлкен өзгерістерге әкелді: Уильямс командасының алғашқы Жүргізушілер және Ұйымдастырушылар титулдары, Нельсон Пике шампиондыққа талапкер ретінде көзге көтерілді, ал болашақ әлем чемпиондары Ален Прост пен Найджел Манселл дебют жасады. Ал, бұрынғы чемпиондар Джоди Шектер мен «Феррари» командасы үшін қиын маусым болды, нәтижесінде Шектер жыл соңында спорттан кетуге мәжбүр болды. Сонымен қатар, француз Патрик Депайе Хоккенхаймда сынақ жүргізу кезінде қаза тапты.

Жүргізушілер мен конструкторлар

Келесі жүргізушілер мен конструкторлар 1980 жылғы Жүргізушілер әлем чемпионатына және 1980 жылғы Формула-1 конструкторлар халықаралық кубогына қатысты.

| № | Жүргізуші | Раундтар | Команда | Конструктор | Шасси | Қозғалтқыш | Тыныс |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Жоди Шектер | Барлығы | Scuderia Ferrari SpA | SEFAC Ferrari | 312T5 | Ferrari 015 3.0 F12 | |
| 2 | Жилль Вильнев | Барлығы | Scuderia Ferrari SpA | SEFAC Ferrari | 312T5 | Ferrari 015 3.0 F12 | |
| 3 | Жан-Пьер Жарие | Барлығы | Candy Tyrrell Team | Tyrrell Ford | 009010 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 4 | Дерек Дали | Барлығы | Candy Tyrrell Team | Tyrrell Ford | 009010 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 43 | Майк Таквелл | 13–14 | Candy Tyrrell Team | Tyrrell Ford | 009010 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 5 | Нельсон Пике | Барлығы | Parmalat Racing Brabham | Brabham Ford | BT49 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 6 | Рикардо Зунино | 1–7 | Parmalat Racing Brabham | Brabham Ford | BT49 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 8 | Эктор Ребаке | 8–14 | Parmalat Racing Brabham | Brabham Ford | BT49 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 7 | Джон Уотсон | Барлығы | Marlboro Team McLaren | McLaren Ford | M29BM29CM30 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 8 | Ален Прост | 1–3, 5–14 | Marlboro Team McLaren | McLaren Ford | M29BM29CM30 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 4 | Стивен Саут | 4 | Marlboro Team McLaren | McLaren Ford | M29BM29CM30 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 9 | Марк Зурер | 1–3, 7–14 | Team ATS | ATS Ford | D3D4 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 10 | Ян Ламмерс | 4–6 | Team ATS | ATS Ford | D3D4 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 10 | Харальд Эртль | 9 | Team ATS | ATS Ford | D3D4 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 11 | Марио Андретти | Барлығы | Team Essex Lotus | Lotus Ford | 8181B | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 12 | Элио де Анджели | Барлығы | Team Essex Lotus | Lotus Ford | 8181B | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 43 | Найджел Мэнселл | 10–12 | Team Essex Lotus | Lotus Ford | 8181B | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 14 | Клей Регаццони | 1–4 | Unipart Racing Team Ensign | Ensign Ford | N180 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 5 | Тифф Ниделл | 5–6 | Unipart Racing Team Ensign | Ensign Ford | N180 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 7 | Ян Ламмерс | 7–14 | Unipart Racing Team Ensign | Ensign Ford | N180 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 41 | Джефф Лис | 11–12 | Unipart Racing Team Ensign | Ensign Ford | N180 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 15 | Жан-Пьер Жабуй | 1–13 | Équipe Renault Elf | Renault | RE20 | Renault Gordini EF1 1.5 V6 t | |
| 16 | Рене Арну | Барлығы | Équipe Renault Elf | Renault | RE20 | Renault Gordini EF1 1.5 V6 t | |
| 17 | Стефан Йоханссон | 1–2 | Shadow Cars Theodore Shadow | Shadow Ford | DN11DN12 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 18 | Джефф Лис | 3–7 | Shadow Cars Theodore Shadow | Shadow Ford | DN11DN12 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 18 | Дэвид Кеннеди | 1–7 | Shadow Cars Theodore Shadow | Shadow Ford | DN11DN12 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 20 | Эмерсон Фиттипальди | Барлығы | Skol Fittipaldi Team | Fittipaldi Ford | F7F8 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 21 | Кеке Росберг | Барлығы | Skol Fittipaldi Team | Fittipaldi Ford | F7F8 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 22 | Патрик Депайе | 1–8 | Marlboro Team Alfa Romeo | Alfa Romeo | 179 | Alfa Romeo 1260 3.0 V12 | |
| 23 | Витторио Брамбилла | 11–12 | Marlboro Team Alfa Romeo | Alfa Romeo | 179 | Alfa Romeo 1260 3.0 V12 | |
| 23 | Андреа де Чезарис | 13–14 | Marlboro Team Alfa Romeo | Alfa Romeo | 179 | Alfa Romeo 1260 3.0 V12 | |
| 23 | Бруно Джакомелли | Барлығы | Marlboro Team Alfa Romeo | Alfa Romeo | 179 | Alfa Romeo 1260 3.0 V12 | |
| 25 | Дидье Пирони | Барлығы | Équipe Ligier Gitanes | Ligier Ford | JS11/15 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 26 | Жак Лаффит | Барлығы | Équipe Ligier Gitanes | Ligier Ford | JS11/15 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 27 | Алан Джонс | Барлығы | Albilad Williams Racing Team | Williams Ford | FW07FW07B | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 28 | Карлос Рейтеманн | Барлығы | Albilad Williams Racing Team | Williams Ford | FW07FW07B | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 29 | Риккардо Патресе | Барлығы | Warsteiner Arrows Racing Team | Arrows Ford | A3 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 30 | Йохен Масс | 1–10, 13–14 | Warsteiner Arrows Racing Team | Arrows Ford | A3 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 30 | Майк Таквелл | 11 | Warsteiner Arrows Racing Team | Arrows Ford | A3 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 30 | Манфред Винкельхок | 12 | Warsteiner Arrows Racing Team | Arrows Ford | A3 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 31 | Эдди Чивер | Барлығы | Osella Racing Team | Osella Ford | FA1FA1B | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 43 | Дезире Уилсон | 8 | Brands Hatch Racing | Williams Ford | FW07 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 50 | Руперт Киган | 8–14 | RAM Пентхаус Рицла+. Racing | RAM Rainbow Jeans/Theodore Racing | RAM Williams Grand Prix Engineering | Williams Ford FW07 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 51 | Кевин Коган | 13 | RAM Пентхаус Рицла+. Racing | RAM Rainbow Jeans/Theodore Racing | RAM Williams Grand Prix Engineering | Williams Ford FW07 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |
| 14 | Джефф Лис | 14 | RAM Пентхаус Рицла+. Racing | RAM Rainbow Jeans/Theodore Racing | RAM Williams Grand Prix Engineering | Williams Ford FW07 | Ford Cosworth DFV 3.0 V8 | |

Команда мен жүргізушілердің ауысуы

Артуро Мерзарио мен Хектор Ребак 1979 жылғы F1 маусымына қатысып, өз шассилерін жасап, өздері басқарды. Дегенмен, екеуі де жыл соңында F1 командаларын жапты. Озелла Эдди Чивермен бірге 1979 жылғы Еуропа Формула 2 чемпионатында жеңіске жақын болды. Италия темекі ұйымының демеушілігін алғаннан кейін, олар 1980 жылы Формула 1-ге қатысып, Чиверді де өздерімен алып келді. Америкалық бұрын 1978 жылы Теодор және Хескет командаларында жүргізген. Уильямс Карлос Рейтеманмен келісім шарт жасады. Аргентиналық 1975 және 1978 жылғы F1 маусымдарында чемпионатта үшінші орын алған, бірақ 1979 жылғы Lotus командасымен F1 маусымында қиындыққа тап болды. Уильямстың бұрынғы жүргізушісі Клей Регаццони, Марк Сюрер ATS командасына өткеннен кейін, 1977 жылы осы командада жүргізген Ensign Racing-ке қайта оралды. ATS сондай-ақ, баяу тарап бара жатқан Shadow командасынан келген Ян Ламмерспен келісім шарт жасады. Ламмерстің 1979 жылғы әріптесі Элио де Анджелис, Рейтеман кеткеннен кейін Лотусқа көшті. 1980 жылы Shadow 1979 жылғы Ұлыбритания Формула 1 чемпионатының күміс жүлдегері Дэвид Кеннеди және, әлі де Ұлыбритания F3 жүргізушісі болған Стефан Йоханссонмен келісім шарт жасады. Жаки Икс 1979 жылдың соңында зейнеткерлікке шықты, оның Ligier орнын Дидье Пирони басты. 1979 жылғы Еуропа F3 чемпионы Ален Прост McLaren командасымен F1 дебютін жасады. Ол 1980 жылы Haas Lola командасымен Can-Am чемпионы атанған Патрик Тамбеді алмастырды. Фиттипальди өткен маусымның соңында Wolf командасының қалдықтарын сатып алғаннан кейін болашақ чемпион Кеке Росбергпен келісім шарт жасады. Патрик Депайе желкенмен сырғанаудан жарақат алғаннан кейін әлі сауығып жатқанда, Витторио Брамбилланың орнын басып, Alfa Romeo командасына қосылды.

Маусым ортасындағы өзгерістер

Марк Сюрер Кьяламиде біліктілік кезінде апатқа ұшырап, екі аяғын жарақаттады. ATS командасы қызметін екі машинадан бір машинаға дейін қысқартты және Ян Ламмерстен айырылды, бірақ голландиялық үш жарысқа қайта қосылды, ал Сюрер жазылып қалпына келді. Клей Регаццони Лонг-Бичте тежегіштері істен шығып, тұрған көлікке және бетон қабырғаға соқтығысып, белден төменге паралич болды. Тиф Ниделл, Ян Ламмерс және Джефф Лис орынды тізбектеп алмастырды. Лис бұл жылдың басында-ақ Shadow командасы үшін жүргізген, себебі Стефан Йоханссон алғашқы екі жарысқа ілікпеді және оның дебюті алдын ала деп есептелді. Маусымның ортасында Shadow командасын Теодор Рейсинг сатып алды. Теодор 1981 жылғы F1 маусымына өздерінің бірінші шассиімен қатысты. RAM Racing командасы Ұлыбритания Гран-присіне 1979 жылғы Williams FW07 машинасымен, Руперт Киган басқаруымен қатысты. Олар маусым соңына дейін қалып, тіпті соңғы екі жарысқа екінші машинамен де қатысты. (RAM 1976 жылғы F1 маусымынан бері F1-ге қатысып келді, бірақ толық маусымдық қатысуға және өздерінің шассиін жасауға 1983 жылғы F1 маусымына дейін қол жеткізе алмады.) Гектор Ребаке Формула-1-ге оралды және Ұлыбритания Гран-присінен бастап Брабхем командасында Рикардо Зуниноны ауыстырды. Хоккенхаймдағы жеке сынақтар кезінде "Альфа Ромео" пилоты Патрик Депайлер апатқа ұшырап қаза тапты. Команданың 1979 жылғы пилоты Витторио Брамбилла екі жарысқа оралды, содан кейін рульді дебютант Андреа де Чезарисқа табыстады. Lotus командасының сынақ пилоты Найджел Манселл өзінің тұңғыш жарысын жасады, Колин Чепмен оған Lotus 81-дің жаңартылған нұсқасын жүргізуге үш жарысқа мүмкіндік берді. Ол 1981 жылғы F1 маусымында толыққанды пилотқа айналды. Формула-3-те алғашқы жеңісін оддан бір жылдан астам уақыт өткен соң Майк Таквелл Формула-2-де жүрді және Голландия Гран-присінде Кен Тиррелл оған Формула-1-дегі алғашқы сынаққа мүмкіндік берді. Ол Канада Гран-присінде жарысқа қатысып, сол кезге дейін ең жас F1 пилоты атанды (бірақ жарыс тоқтатылып, ол машинасын Tyrrell пилоты Жан-Пьер Жариерге қайта старт үшін беруге міндеттелді, сондықтан рекорд күмәнді).

Күнтізбелік өзгерістер

Бразилия Гран-приі бастапқыда Жакарепагуаға қайта оралуы тиіс еді, бірақ бастапқыда батпаққа салынған трассаның бөліктері жұмсақ топыраққа батып бара жатқандықтан, жарыс өткен жылғыдай Интерлагостағы Автодромода өтті. 1 маусымда өткен Испания Гран-приі чемпионатқа есептелетін жарыс болуы тиіс еді, бірақ трассадағы жер эффектісіне қатысты FISA мен FOCA арасында дау туды. Осы даудың салдарынан Ferrari, Renault және Alfa Romeo жарысты бойкоттады. Жұма күнгі жаттығулардан бұрын жарыс FISA ережелері бойынша өткізілмейтіні және демек, чемпионатқа есептелмейтіні жарияланды. Жарысты Алан Джонс жеңіп алды. Француз Гран-приі екі трасса арасындағы жарыстарды кезекпен өткізу келісіміне сәйкес Дижон-Пренуадан Пол Рикард трассасына көшірілді. Сол сияқты, Ұлыбритания Гран-приі Сильверстоуннан Брэндс-Хатчқа ауыстырылды. Италия Гран-приі Монцаның Ұлттық автодромынан Энцо және Дино Ферраридің Халықаралық автодромына көшірілді, ал Монцада жаңа пит-билік қоса алғанда, ірі жаңарту жұмыстары жүргізілді.

Құрылысшылар арасындағы халықаралық кубок

1980 жылғы F1 конструкторлары үшін халықаралық кубогы үшін ұпайлар әр жарыстағы алғашқы алты орын үшін 9–6–4–3–2–1 жүйесі бойынша берілді. Конструктор алған барлық ұпайлар соңғы есепке енгізілді. ПозКонструктор Карно. ARG BRA RSA USW BEL MON FRA GBR GER AUT NED ITA CAN USA Ұпай 1 Williams Ford 27 1 3 Ret Ret 2 Ret 1 1 3 2 11 2 1 1 120 28 Ret Ret 5 Ret 3 1 6 3 2 3 4 3 2 2 43 DNQ 50 11 DNQ 15 DNQ 11 DNQ 9 51 DNQ DNQ 2 Ligier Ford 25 Ret 4 3 6 1 Ret 2 Ret Ret Ret Ret 6 3 3 66 26 Ret Ret 2 Ret 11 2 3 Ret 1 4 3 9 8 5 3 3 Brabham Ford 5 2 Ret 4 1 Ret 3 4 2 4 5 1 1 Ret Ret 55 6 7 8 10 Ret Ret DNQ Ret 7 Ret 10 Ret Ret 6 Ret 4 4 Renault 15 Ret Ret Ret 10 Ret Ret Ret Ret Ret 1 Ret Ret Ret 38 16 Ret 1 1 9 4 Ret 5 NC Ret 9 2 10 Ret 7 5 5 Lotus Ford 11 Ret Ret 12 Ret Ret 7 Ret Ret 7 Ret 8 Ret Ret 6 14 12 Ret 2 Ret Ret 10 9 Ret Ret 16 6 Ret 4 10 4 43 Ret Ret DNQ 6 Tyrrell Ford 3 Ret 12 7 Ret 5 Ret Ret 5 15 Ret 5 13 7 NC 12 4 4 14 Ret 8 9 Ret 11 4 10 Ret Ret Ret Ret Ret 43 Ret DNQ 7 Arrows Ford 29 Ret 6 Ret 2 Ret 8 9 9 9 14 Ret Ret Ret Ret 11 30 Ret 10 6 7 Ret 4 10 13 8 DNQ DNQ DNQ 11 Ret 8 8 Fittipaldi Ford 20 NC 15 8 3 Ret 6 Ret 12 Ret 11 Ret Ret Ret Ret 11 21 3 9 Ret Ret 7 DNQ Ret DNQ Ret 16 DNQ 5 9 10 9 9 McLaren Ford 7 Ret 11 11 4 NC DNQ 7 8 Ret Ret Ret Ret 4 NC 11 8 6 5 DNS DNQ Ret Ret Ret 6 11 7 6 7 Ret DNS 10 10 Ferrari 1 Ret Ret Ret 5 8 Ret 12 10 13 13 9 8 DNQ 11 8 2 Ret 16 Ret Ret 6 5 8 Ret 6 8 7 Ret 5 Ret 11 11 Alfa Romeo 22 Ret Ret NC Ret Ret Ret Ret Ret Ret Ret Ret Ret 4 23 5 13 Ret Ret Ret Ret Ret Ret 5 Ret Ret Ret Ret Ret — 12 ATS Ford 9 Ret 7 DNS Ret 12 NC Ret Ret 12 12 10 Ret DNQ 8 0 10 DNQ DNQ DNQ DNQ — 13 Ensign Ford 14 NC Ret 9 Ret Ret DNQ DNQ DNQ 14 DNQ DNQ DNQ 12 Ret 0 41 Ret DNQ — 14 Osella Ford 31 DNQ DNQ Ret Ret DNQ DNQ Ret Ret Ret Ret Ret 12 Ret Ret 0 — 15 Shadow Ford 17 DNQ DNQ 13 DNQ DNQ DNQ DNQ 0 18 DNQ DNQ DNQ DNQ DNQ DNQ DNQ ПозКонструктор Карно. ARG BRA RSA USW BEL MON FRA GBR GER AUT NED ITA CAN USA Ұпай