Кіріспе

Уганда валютасы – шиллинг (; аббревиатурасы: USh; ISO коды: UGX). Бұрынғыда 2013 жылға дейін центтерге бөлінетін болған, бірақ маңызды инфляция салдарынан қазір шиллингтің ешқандай бөлігі жоқ.

Нөмірлік

Уганда шиллингіндегі бағалар , түрінде жазылады, мұнда x – шиллингтердегі сома, ал y – центтердегі сома. Тең белгісі немесе дефис нөлдік соманы білдіреді. Мысалы, 50 цент "", ал 100 шиллинг "" немесе "100/" деп жазылады. Егер соманы ажырату үшін қажет болса, USh аббревиатурасы қолданылады. Егер сома сандармен қатар сөздермен де жазылса, тек префиксі ғана қолданылады (мысалы, USh 10 миллион). Бұл үлгі фунт стерлингтің ондық жүйеге дейінгі жазылуына негізделген, онда сомалар фунт (£), шиллинг (s) және пенс (d, денарий үшін) түрлерінде жазылатын. Ондағы белгіде бір фунттан төмен сомалар тек шиллингтер мен пенстерде көрсетілетін.

Тарих

Алғашқы Уганда шиллингі (UGS) 1966 жылы Шығыс Африка шиллингін тең құнмен алмастырды. Жоғары инфляция салдарынан 1987 жылы 100 ескі шиллингке баламалы жаңа шиллинг (UGX) енгізілді. Шиллинг көбінесе тұрақты валюта болып табылады және төменгі айырмашылықтары бар өте тиімді валюта нарығы бар Угандадағы көптеген қаржылық операцияларда басымдық құрайды. АҚШ доллары да кеңінен қабылданады. Сондай-ақ, фунт стерлинг және еуро да қолданылады. Уганда Банкі 2012 жылдың 1 ақпанында инфляцияны үш ай қатарынан төмендеткеннен кейін негізгі ставкасын 22%-ға дейін төмендетті.

Бірінші шиллинг

1966 жылы , , және және номиналындағы монеталар енгізілді, ал монеталар қоладан соғылды, ал жоғары номиналы купроникельден жасалды. 2 шиллинг тек сол жылы ғана шығарылды. 1972 жылы 5 шиллингтік купроникель монеталар шығарылды, бірақ айналымнан алынып, қазір өте сирек кездеседі. 1976 жылы 5 және 10 цент монеталарындағы қоланың орнын мыс жалатылған болат, ал 50 цент пен 1 шиллинг монеталарындағы купроникельдің орнын купроникель жалатылған болат алмастырды. 1986 жылы 50 цент пен 1 шиллингтік никель жалатылған болат монеталар шығарылды, бұл бірінші шиллингтің соңғы монеталары болды. Бірінші Уганда шиллингінің монеталары Сурет Құндылығы Құрамы Диаметрі Салмағы Қалыңдығы Шеті Шығарылған жылы қола 20 мм 3.21 г 1.38 мм Тегіс 1966–1975 қоламен жалатылған болат 20 мм 3.21 г 1.2 мм Тегіс 1976 қола 25 мм 5 г 1.5 мм Тегіс 1966–1975 қоламен жалатылған болат 25 мм 4.5 г 1.5 мм Тегіс 1976 қола 28 мм 9.76 г 2.07 мм Тегіс 1966–1974 мыс-никель 22 мм 4.60 г 1.5 мм Тісті 1966–1974 мыс-никельмен жалатылған болат 22 мм 4 г 1.5 мм Тісті 1976 мыс-никель 25.5 мм 6.50 г 1.5 мм Тісті 1966–1975 мыс-никельмен жалатылған болат 25.5 мм 6.50 г 1.5 мм Тісті 1976 мыс-никель 30 мм 11.7 г 1.5 мм Тісті 1976 мыс-никель 30 мм (жетібұрыш) 13.5 г 2 мм Тегіс 1976

Екінші шиллинг

1987 жылы мыс жалатылған болаттан және тот баспайтын болаттан жасалған, сондай-ақ қисық және тең қабырғалы жетібұрышты монеталар енгізілді. 1998 жылы , , және монеталары айналымға шығарылды. Қазіргі кезде қолданыстағы номиналдары: , , , және. Екінші Уганда шиллингі монеталары Сурет Құны Құрамы Кері жағының дизайны Диаметрі Салмағы Қалыңдығы Шеті Шығарылған жылы Никельмен қапталған болат Анколе Ватуси 21 мм 3.9 г 1.8 мм Тегіс 1998–2015 Мыс-никель 27 мм 7 г 1.73 мм Тісті 1998–2008 Никельмен қапталған болат 27 мм 6.6 г 1.73 мм Тісті 2007–2019 Мыс-никель Найл шабағы 25 мм 8.5 г 2.05 мм Тегіс 1998–2003 Никельмен қапталған болат 25 мм 7.25 г 2.05 мм Тегіс 2007–2019 Алюминий-қола Шығыс Африка тәжді тұрқы 23.5 мм 9 г 2.9 мм Тісті 1998–2019 Екі металл – никельмен қапталған ортасы, никель-қола сақинада 27 мм 10.25 г 3 мм Тісті 2012

Бірінші шиллинг

1966 жылы Уганда банкі , , және номиналдарында банкноталарды енгізді. 1973 жылы банкноталар енгізілді, содан кейін 1983 жылы және 1985 жылы енгізілді.

Екінші шиллинг

1987 жылы жаңа валютада , , , , және номиналдарында банкноттар енгізілді. 1991 жылы және банкноттары қосылды, содан кейін 1993 жылы , 1995 жылы , 1999 жылы , 2003 жылы және 2010 жылы банкноттар шығарылды. Қазіргі уақытта айналыста бар банкноттар 1000, 2000, , , және . 2005 жылы Уганда банкі сияқты төмен құнды банкноттарды монеталармен ауыстыруды қарастырды. Төмен номиналды банкноттар күнделікті қолданыста қатты тозады, көбінесе өте лас және кейде ыдырайды. 2010 жылғы 17 мамырда Уганда банкі Уганданың бай тарихи, табиғи және мәдени мұрасын бейнелейтін үйлесімді банкнота дизайны бар жаңа банкноттар отбасын шығарды. Сондай-ақ, қауіпсіздік ерекшеліктері жақсартылды. Барлық алты номиналда бес сурет бейнеленген: угандалық кілем үлгілері, угандалық тоқу өнімдері, Уганда картасы (экватор сызығымен бірге), Тәуелсіздік монументі және Каримоджон бас киімі киген адамның профилі. Уганда банкінің басшысы Эммануэль Тумусиме Мутебил жаңа банкноттар валюта реформасын білдірмейді, сондай-ақ олар саясаттың ықпалымен жасалмағанын айтты. Оның сөзіне göre, қайта жобалау халықаралық тәжірибеге сәйкес келу және жалған ақша жасаушылармен күресу қажеттілігімен шақырылды. Уганда – тұрақты банкноттар сериясына SPARK қауіпсіздік мүмкіндігін енгізген алғашқы африкалық ел. SPARK – әлемдік орталық банктер мойындайтын оптикалық қауіпсіздік белгісі және жалған ақшадан қорғау үшін көптеген банкноттарда қолданылады.

Валюталық бағамдар

2011 жылдың 22 тамызында бір АҚШ доллары (USD) USh-қа тең болды. 2011 жылдың қыркүйегінде айырбас бағамы USh 1 АҚШ долларына дейін төмендеді, ал 2012 жылдың 13 ақпанында USh 1 АҚШ долларына дейін қайта көтерілді.