Кіріспе
Флорида крекерлері – қазіргі АҚШ Флорида штабында қоныстанған британдық және американдық пионерлер, олар колониялық дәуірде өмір сүрген. Бұл термин олардың ұрпақтарына, бүгінгі күнге дейін, сондай-ақ ақ нәсілді оңтүстік тұрғындары арасындағы олардың мәдениетіне де қолданылады. Алғашқы крекерлер 1763 жылы Испания Флориданы Ұлыбританияға Жеті жылдық соғыста Францияны жеңгеннен кейін берген соң келді, алайда Флориданың дәстүрлі крекерлік халықтық мәдениетінің көп бөлігі 19 ғасырға қатысты.
Florida crackers were colonial era British, American pioneer settlers in what is now the U. S. state of Florida; the term is also applied to their descendants, to the present day, and their subculture among white Southerners. The first crackers arrived in 1763 after Spain traded Florida to Great Britain following the latter's victory over France in the Seven Years' War, though much of traditional Florida cracker folk culture dates to the 19th century.
Тарихи қолданысы
Крекер термині Елизавета дәуірінде мақтанқорлар мен бос сөздер айтушыларды сипаттау үшін қолданылған. Бұл сөздің түбі орта ағылшын тіліндегі [[Craic сөзінде, мағынасы – "әдемі әңгіме" (қолданыстағы етістік түрі, мысалы, "әзіл айту"); гаэль тіліндегі craic сөзі Ирландияда, сондай-ақ Шотландия мен Солтүстік Англияда белгілі бір дәрежеде, әсіресе топта "қызық" немесе "көңіл көтеру" мағынасында қолданылады. Уильям Шекспирдің "Король Джон" пьесасының ІІ актісінің І сахнасында (1595) "Бұл біздің құлағымызды / артық тынысымен / саңырататын қандай крекер?" деп кестеленген. 1760 жылдары Ұлыбритания мен Америка отарларында билеуші топтар шотланд-ирландтық, шотландтық және ағылшын-американдық қоныс аударушыларды "крекер" деп атаған. Дартмут графына жазған хатта: "Мен сіздің лордтығыңызға "крекерлер" дегенімізді түсіндірейін; олар мақтануға бейім болғандықтан осылай аталған; олар Вирджиния, Мэриленд, Каролиналар және Джорджия шекараларында заңсыз, тәртіпсіз адамдардың тобы, олар мекен жайларын жиі өзгертеді." Кейін бұл сөз Джорджия мен Флорида ковбойларымен байланыстырылды.
Крекерлік сиыршылар
Флоридада ірі қара мал өсіретін немесе оны күтіп бағатын адамдар дәстүрлі түрде "ковмен" деп аталған. 1800 жылдардың соңында оларды көбінесе "сиыр аулаушы" немесе "ковхаунтер" деп атаған, бұл жайылымда шашырап кеткен малды қоршау кезінде іздеумен байланысты болды. Кейде халықтық мәдениеттерінің ұқсастығынан "ковмен" және "крекер" сөздері бір-бірін алмастырып қолданылған. Бүгінде малмен жұмыс істейтіндерге көбінесе батыстың "ковбой" термині қолданылады. 19-шы және 20-шы ғасырлардың басындағы Флориданың "ковхаунтері" немесе "крекер ковбойлары" испандық "вакеро" мен батыстың ковбойынан ерекшеленген. Флорида ковбойлары малды бағуға немесе ұстауға арқан (лассо) қолданбаған. Олардың негізгі құралдары – иттер мен сиырдың қамшысы болған. Флорида малы мен жылқысы батыстың тұқымдарына қарағанда кішірек болған. Флорида "крекер" малы, сондай-ақ "туған" немесе "скраб" сиыры деп те аталады, орташа есеппен және ірі мүйіздері мен үлкен аяқтары болған.
Қазіргі қолданысы
Кейбір флоридалықтар арасында бұл термин өзін-өзі мақтанышпен немесе әзілмен сипаттау үшін қолданылады. 20-шы ғасырдың соңы мен 21-ші ғасырдың басында АҚШ-тың солтүстік бөлігінен және Латын Америкасынан Флоридаға жаңа тұрғындардың көптеп келуінен кейін, кейбір флоридалықтар "Флорида крекері" терминін бейресми түрде өз отбасыларының штат тарихымен көптеген буын бойы байланысты екенін білдіру үшін пайдаланады. Флорида тарихын жазушы Дана Стей Клэрдің сөзіне сәйкес, бұл "ауа кондиционерлері, масалардан қорғау құралдары мен торлардың жоқ болған кезінде ғана өмір сүрмеген, сонымен қатар гүлденген шекаралық халықтың ұрпақтарынан тарағандығымызды" білдіреді және мақтаныш сезімін тудырады.
Крекерлер әңгіме айту фестивалі
ХХ ғасырдың соңынан бастап Крэкер әңгіме айту фестивалі Флорида штатының Хомеланд қаласындағы Хомеланд мұралық саябағында жыл сайын күзде өткізіліп келеді. 2013 жыл фестивальдің 25 жылдығын атап өтті. Крэкер әңгіме айту фестиваліне Флориданың аймақтарынан келген көптеген әңгімешілер қатысып, келушілермен өз әңгімелерін бөліседі. Бұл шараға келген қонақтардың көп бөлігі студенттер, сондай-ақ 19 ғасырдағы шаруалардың тұрмысын көрнекті түрде бейнелейтін тарихи қайта жаңғыртулар ұйымдастырылады.