Кіріспе
Мексикадағы тау жүйесі Sierra Madre Oriental (ˈsjera ˈmaðɾe oɾjenˈtal) – Мексиканың солтүстік-шығысында орналасқан тау жүйесі. Сиерра-Мадре-Ориентал – Америка Кордильерасының бір бөлігі, ол Солтүстік Америка, Орталық Америка, Оңтүстік Америка және Антарктиданың батыс «жыртығын» құрайтын, дерлік үздіксіз тау жоталарынан (кордильера) тұрады.
The Sierra Madre Oriental (ˈsjera ˈmaðɾe oɾjenˈtal) is a mountain range in northeastern Mexico. The Sierra Madre Oriental is part of the American Cordillera, a chain of mountain ranges (cordillera) that consists of an almost continuous sequence of mountain ranges that form the western "backbone" of North America, Central America, South America, and Antarctica.
Орнату
Сиерра Мадре Ориентал таулары Коахуила мен Техас шекарасындағы Рио-Грандеден басталып, Нуэво-Леон, оңтүстік-батыстағы Тамаулипас, Сан-Луис-Потоси, Керетаро және Идальго арқылы Пуэбланың солтүстігіне дейін созылады, онда ол Мексиканың орталық бөлігіндегі батыстан шығысқа қарай жүретін Эхе Вольканико Трансверсальмен қосылады. Ең солтүстікке орналасқандары – Сиерра-дель-Бурро және Сиерра-дель-Кармен, олар Рио-Грандеде АҚШ шекарасына жетеді. Рио-Гранде өзенінің солтүстігінде бұл таулар солтүстік-батысқа қарай Техас штатына және одан әрі Дейвис және Гвадалупе таулары ретінде жалғасады. Мексика шығанағының жазық даласы таулар мен Мексика шығанағының жағалауы арасында орналасқан. Мексикалық үстірт, орташа биіктігі бар, Сиерра Мадре Ориентал мен одан батысқа орналасқан Сиерра Мадре Оксидентал аралығында жатыр. Сиерра Мадре Ориенталдың климаты оңтүстіктегі жаңбырлы ормандарға қарағанда құрғақ. Солтүстік тау жиегіндегі Серранияс-дель-Бурро одан да құрғақ, жартылай шөлейтті және шөлейтті, бірақ жыл сайын орографиялық әсерінен сәуір және мамыр айларында өте күшті дауылдық белсенділікке себеп болады немесе күшейтеді. Бұл шағын аймақ суперклеткалардың пайда болуына өте қолайлы, олармен бірге аса қауіпті градус және торнадолар пайда болады, олар алдымен таулардың ар жағында, содан кейін шығысқа қарай қозғалады, кейде Рио-Гранде өзенінен жүздеген шақырым (миль) артылып Техасқа жетеді.
Экология
Бұл ұзын, биік таулардың қатары құрғақ солтүстіктен ылғалды оңтүстікке дейін бай биологиялық әртүрлілігімен және өсімдіктер мен жануарлардың эндемик түрлерінің көптігімен белгілі. Сиерра-Мадре-Ориенталдың қарағай-емен ормандары қатардың жоғары биіктіктерінде (теңіз деңгейінен жоғары) кездеседі. Шығыс жағынан Тамаулипан маторралы Нуэво-Леон және солтүстік Тамаулипастың төменгі беткейлерін жабады, ал Веракрус ылғалды ормандары орталық қатардың төменгі беткейлерін қамтиды, ал қатардың оңтүстік ұшындағы шығыс беткейлері Веракрус тау ормандарына мекенжай. Қатардың батысында Мексика жазығы шөлдер мен ксерикалық бұталы жерлерге орналасқан, оның ішінде солтүстікте Чихуахуа шөлі, жазықтың орталық бөлігіндегі Месета-Орталық маторралы және оңтүстік жазықтағы Орталық Мексика маторралы бар. Көптеген жануарлар Мексиканың батысындағы Сиерра-Мадре-Оксиденталь тауларында да кездеседі, ол бұл таулармен қатар жүреді.
Флора
Қайың-емен ормандары бірнеше қарағай түрлерімен, мысалы, Pinus nelsonii, P. cembroides, P. pseudostrobus және P. arizonica, сондай-ақ Quercus castanea және Q. affinis сияқты емендермен ерекшеленеді. Ылғалды ормандардың қаптамасы Brosimum alicastrum, Manilkara zapota, Celtis monoica, Bursera simaruba, Dendropanax arboreus және Sideroxylon capiri сияқты биік ағаштармен басым.
Фауна
Орман құстарының ішінде мексикалық үкі, Монтесума кегі, Стриклендтің тоқылдағы, жолақты құйрықты бүркіт және бірнеше түрлі жайрандар бар. Коахуиланың қарағай-эмен ормандары монарх көбелектерінің (Danaus plexippus) көші-қон жолының бір бөлігін құрайды.