Кіріспе
Техникалық термин "қалыптасу бағыты" екі байланысты қарама-қарсы терминдер жұбы ұсынатын ерекшеліктерді сипаттау үшін қолданылады:
Ақыл-ойдан әлемге (яғни, ақыл-ой әлемге бейімделуі, әлемнен емес) және әлемнен ақыл-ойға (яғни, әлем ақыл-ойға бейімделуі) – бұл ақыл-ой философиясының мамандары қолданған жалпы жиынтық, ал
Сөзден әлемге (яғни, сөз әлемге бейімделуі) және әлемнен сөзге (яғни, әлем сөзге бейімделуі) – бұл Джон Сэрл сияқты сөйлеу актісі теориясының жақтаушылары қолданған тар, нақты жиынтық.
The more general set of mind to world (i. e., mind to fit world, not from mind to world) vs. world to mind (i. e., world to fit mind) used by philosophers of mind, and
The narrower, more specific set, word to world (i. e., word to fit world) vs. world to word (i. e., world to fit word) used by advocates of speech act theory such as John Searle.
Жалпы алғанда
Ақыл-ой философиясында сенімнің әлемге қатысты сәйкес келу бағыты болады. Сенім (мысалы, p) әлемді p шындыққа сай болатын жағдай түрінде көрсетеді. Кейбір философтар сенімдердің шындыққа ұмтылатынын және осылайша әлемге сәйкес келуді мақсат ететінін айтады. Сенім әлемге сай келгенде қанағаттандырылады. Ал тілек, әдетте, әлі іске аспаған жағдайды білдіреді, сондықтан әлемнен ақылға қатысты сәйкес келу бағыты болады. P деген тілек, сенімнен өзгеше, әлемді p күйінде көрсетеді деп айтуға болмайды; керісінше, ол әлемнің p шындыққа сай болуын тілейді. Тілек – бұл әлем оған сәйкес келгенде қанағаттандырылатын жағдай. Осы айырмашылықты түсінудің бір жолы – рационалды адам p деген сенімді ұстанып, p емес екенін көрсететін дәлелдерге тап болғанда, өзінің сенімін қайта қарастырады, ал p деген тілек білдірген адам p емес екенін көрсететін дәлелдерге қарамастан, тілегін сақтап қалуы мүмкін. Тіл философы үшін сөздің әлемге сәйкес келуі, мысалы, спорт журналисі Джонсты гол соққан деп дұрыс атағанда байқалады; ал журналист қателікпен Смитті гол соққан деп атаса, жарияланған мәлімет әлемге сәйкес келмейді және оны нақты әлемге сәйкес түзету қажет. Керісінше, әлемнің сөзге сәйкес келуі Смит командасының жанкүйерінің олар жеңіске лайық деп ойлауында көрінеді, тіпті олар жеңіске ұтылған жағдайда да. Бұл жағдайда спорт жанкүйерінің тілегін орындау үшін әлемнің өзгеруі керек. Алайда, мысалы, сот судьясы қасақ қылмыскерге өлім жазасын берген жағдайда, судьяның айтқан сөздері сол сөздің фактісі арқылы әлемді өзгертеді; және осы жағдайда судья сөзден әлемге, содан кейін сөзден қайта әлемге сәйкес келуді тудырады (төменде қараңыз). Егер судьяның шешімі қолдау тапса, әлем судьяның айтқан сөзіне сәйкес өзгертілуі керек (яғни қылмыскер өлім жазасына кесілуі керек).
To a philosopher of language a word to world fit occurs when, say, a sports journalist correctly names Jones as a goal scorer; while if the journalist mistakenly names Smith as the goal scorer, the printed account does not display a word to world fit, and must be altered such that it matches the real world. Conversely, a world to word fit occurs when a fan of Smith's team opines that they deserved to win the match, even though they lost. In this case, the world would have to change to make the sports fan's wish become true. However, in the case of, say, a judge delivering a death sentence to a criminal declared guilty by a jury, the utterances of the judge alter the world, through the fact of that utterance; and, in this case, the judge is generating a world to word to world fit (see below). So, if the judge's opinion is upheld, the world must be altered to match the content of the judge's utterance (i. e., the criminal must be executed).