Александр Стурдза: Ресейлік дипломат және жазушының өмірі мен қызметі
Alexandru Sturdza
Александр Стурдза: Ресейлік дипломат, публицист, румыниялық тегі. Стурдза әулетінен, Бессарабия губернаторының ұлы. Өмірі мен туыстық байланыстары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Александр Стурдза (Александр Скарлатович Стурдза; Яссы, Молдавия, 18 қараша 1791, Одесса, 13 маусым 1854) – румыниялық тегі бар орыс публицисті және дипломаты. Ол өзінің еңбектерінде өзін француз тілінде Александр Стурдза деп атаған.
Prince Alexandru Sturdza (Александр Скарлатович Стурдза; Iași, Moldavia, 18 November 1791Odessa, 13 June 1854) was a Russian publicist and diplomat of Romanian origin. In his writings, he referred to himself with a French rendition of his name, Alexandre Stourdza.
Ерте өмір
Александру Стурдза – Стурдза әулетінің мүшесі, Молдавияның Яссы қаласында Бессарабияның губернаторы Скарлат Стурдза мен Молдавия князі Константин Морузистің қызы Екатерина Морусистің ұлы ретінде дүниеге келген. Ол анасы арқылы барлық грек фанариот отбасыларымен туыс болған. Александру Стурдза – Роксандра Эдлинг Стурдзаның ағасы және 1834-1849 жылдар аралығында Молдавия князі болған Михаил Стурдзаның туысы. 1802 жылы оның отбасы Осман империясының қуғын-сүргінінен қашу үшін Бессарабиядан кетіп, ол Германия мен Ресейде білім алған.
Alexandru Sturdza was a member of the House of Sturdza, born in Jassy, in Moldavia, as son of Scarlat Sturdza, Governor of Bessarabia and Princess Ekaterina Mourousis, daughter of Constantine Mourouzis, Prince of Moldavia. Through his mother he was related to all Greek Phanariote families. Alexandru Sturdza was brother of Roxandra Edling Sturdza and a cousin of Mihail Sturdza, Prince of Moldavia from 1834 to 1849. After his family fled Bessarabia in 1802 in order to avoid the repression from the Ottomans, he was educated in Germany and Russia.
Кейінгі өмірі
1809 жылы Ресей дипломатиялық қызметіне қабылданып, Вена конгресінде Иоаннис Каподистрияның хатшысы қызметін атқарды. Осы лауазымда ол Александр I патшаның қолмен жазған эскиздерінен Киелі одақ шартының алғашқы нұсқасын дайындады. Грек тегі мен Иоаннис Каподистриямен болған достығының арқасында ол грек Тәуелсіздік соғысынан бұрын да, одан кейін де филеленизмді ынталы түрде қолдады. Ол әпкесі Роксандрамен бірге грек соғыс қашқындарына көмек көрсету мақсатында қайырымдылық шараларын ұйымдастырды. 1830 жылы Одессада зейнетке шығып, өзінің әдеби еңбектеріне толыққанды берілді.
He entered the Russian diplomatic service in 1809 and acted as secretary of Ioannis Kapodistrias during the Congress of Vienna. Under this capacity, he drafted the first version of the treaty of the Holy Alliance, from the penciled notes of the Czar Alexander I. Because of his Greek origins and his friendship with Ioannis Kapodistrias, he was a strong supporter of Philhellenism before and during the Greek War of Independence. Together with his sister Roxandra he sponsored philanthropic activities to help Greek war refugees. He retired in Odessa in 1830, where he devoted himself to his literary works.
Жеке өмір
1819 жылы ол Дрезденге қоныс аударды және неміс дәрігері Кристоф Вильгельм Гуфеландтың қызы Элизабет Гуфеландқа үйленді. Бұл Германияда зор наразылық тудырды, наразылықтың себебі оның авторы неміс ұлттық мінез-құлқын сынап, университеттерді революциялық рух пен атеизм ошағы деп көрсеткенімен байланысты болды. Оның өзге маңызды еңбектері – 1821 жылы жарық көрген «Греция» (Лейпциг, 1822) және «Қайтыс болғаннан кейінгі діни, тарихи, философиялық және әдеби еңбектер» (Oeuvres posthumes religieuses, historiques, philosophiques et litteraires) (5 томдық, Париж, 1858–1861).
In 1819 he settled at Dresden and married Elisabeth Hufeland, daughter of German physician Christoph Wilhelm Hufeland. It aroused great indignation in Germany, which indignation has been attributed to the levity with which its author arraigned the German national character and branded the universities as hotbeds of the revolutionary spirit and atheism. His other important works are La Grèce in 1821 (Leipzig, 1822) and Oeuvres posthumes religieuses, historiques, philosophiques et litteraires (5 vols., Paris, 1858–1861).