Кіріспе

АҚШ президенттік мұрагерлік желісін сақтап қалу жоспары

Президенттік мұрагерлік желісіндегі жеке тұлға

АҚШ-та, тағайындалған аман қалған (немесе тағайындалған мұрагер) – президенттік мұрагерлік желісіндегі адам, олар жиналған кезде, апатты немесе жаппай зардап шеккен жағдайда желідегі барлық адамның президенттікке ие бола алмай қалу мүмкіндігін азайту үшін басқалардан алыстатылады. Адамның аты-жөні белгісіз, қауіпсіз жерде, Мемлекеттік хабарламалар мен президенттік инаугурациялар сияқты шаралардан алыс болу үшін таңдалады. Аман қалғанды тағайындаудың мақсаты – үкіметтің бас кесуіне жол бермеу және президент, вице-президент және президенттік мұрагерлік желісіндегі басқа адамдар қайтыс болған жағдайда президенттік үрділістің жалғасуын қамтамасыз ету. Бұл процедура 1950 жылдары, Ұлыттық суық соғыс кезінде басталды, ядролық шабуыл үкіметтік шенеуніктерді өлтіріп, АҚШ үкіметін құлатуы мүмкін деген оймен. Мұндай жағдайда, 1947 жылғы Президенттік мұрагерлік туралы заң бойынша мұрагерлік тізбегіндегі ең жоғары тұрған, аман қалған адам АҚШ президентінің міндетін атқарушы болар еді. Тағайындалған аман қалған адам президенттік қызметке лайықты болуы тиіс. Тағайындалған аман қалған адам әдетте президенттің кабинетінің мүшесі болып табылады және оны президент таңдайды. Аман қалған деп тағайындалу, мұндай жағдайда осы лауазымды адамның президент болуына кепілдік бермейді. 2010 жылғы Мемлекеттік хабарламаға қатысты, Тұрғын үй және қала құрылысы министрі Шон Донован аман қалған деп танылды, бірақ Мемлекеттік хатшы Хиллари Клинтон да Лондондағы конференцияға қатысу үшін хабарламадан қатыспады; апат орын алған жағдайда, Клинтон, емес Донован президенттің міндетін атқарушы болар еді, өйткені оның кеңсесі мұрагерлік тізбегінде жоғары тұрды.

Таңдау

2016 жылғы сұхбатта президент Барак Обаманың сөз жазушысы Джон Фавро, «Одақтың жағдайы» туралы үнқатысуға тағайындалған адамды іріктеу процедурасы "толыққанды кездейсоқ" екенін айтты, бірақ кейін үнқатысудың мазмұны кімнің қатысудан босатылатынына әсер ететінін нақтылады. Фавроның сөзіне қарағанда, мысалы, Обаманың білім беру саясаты басты мәселе болып талқыланған «Одақтың жағдайы» үнқатысуында Білім министрі Арне Дункан тағайындалған адам ретінде таңдалмады, себебі оның өз министрлігінің өкілі ретінде қатысуы және баяндама тыңдауы қажет деп есептелді.

Тіркелген тірі қалғандардың тізімі

КүніОқиғасыТағайындалған лауазымыЕскермелер1984 жылдың 25 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіСэмюэль ПирсТұрғын үй және қалалық даму министрі1985 жылдың 6 ақпаныАҚШ Президентінің жылдық үндеуіМалкольм БолдриджСауда министрі1986 жылдың 4 ақпаныАҚШ Президентінің жылдық үндеуіДжон БлокАуыл шаруашылығы министрі1987 жылдың 27 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіРичард ЛингАуыл шаруашылығы министрі1988 жылдың 25 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіДональд ХоделІшкі істер министрі1990 жылдың 31 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіЭдвард Дж. ДервинскиВетерандар істері министрі1991 жылдың 29 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіМануэль ЛуханІшкі істер министрі1992 жылдың 28 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіЭд МадиганАуыл шаруашылығы министрі1997 жылдың 4 ақпаныАҚШ Президентінің жылдық үндеуіДэн ГликманАуыл шаруашылығы министрі1998 жылдың 27 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіУильям ДейлиСауда министрі2000 жылдың 27 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіБилл РичардсонЭнергетика министрі2001 жылдың 27 ақпаныКонгрестің бірлескен отырысына Президенттің үндеуіЭнтони ПринчипиВетерандар істері министріТомми ТомпсонДенсаулық сақтау және әлеуметтік қызмет министрі2002 жылдың 29 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіГейл НортонІшкі істер министрі2003 жылдың 28 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіДжон ЭшкрофтБас прокурорНорман МинетаКөлік министрі2004 жылдың 20 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіДональд ЭвансСауда министрі2005 жылдың 20 қаңтарыПрезиденттік қасамыГейл НортонІшкі істер министрі2005 жылдың 2 ақпаныАҚШ Президентінің жылдық үндеуіТед СтивенсСенаттың протемпор президентіДональд ЭвансСауда министрі2006 жылдың 31 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіТед СтивенсСенаттың протемпор президентіДжим НиколсонВетерандар істері министрі2007 жылдың 23 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіАльберто ГонсалесБас прокурор2008 жылдың 28 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіДирк КемпторнІшкі істер министрі2009 жылдың 20 қаңтарыПрезиденттік қасамыРоберт ГейтсҚорғаныс министрі2009 жылдың 24 ақпаныКонгрестің бірлескен отырысына Президенттің үндеуіЭрик ХолдерБас прокурор2009 жылдың 9 қыркүйегіКонгрестің бірлескен отырысына Президенттің үндеуі(Денсаулық сақтау жөніндегі Конгреске үндеу)Стивен ЧуЭнергетика министрі2010 жылдың 27 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіХиллари КлинтонМемлекеттік хатшыШон ДонованТұрғын үй және қалалық даму министрі2011 жылдың 25 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіКен СалазарІшкі істер министрі2012 жылдың 24 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіТом ВилсэкАуыл шаруашылығы министрі2013 жылдың 21 қаңтарыПрезиденттік қасамыЭрик ШинсекиВетерандар істері министрі2013 жылдың 12 ақпаныАҚШ Президентінің жылдық үндеуіСтивен ЧуЭнергетика министрі2014 жылдың 28 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіЭрнест МонизЭнергетика министрі2015 жылдың 20 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіЭнтони ФоксКөлік министрі2016 жылдың 12 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіОррин ХэтчСенаттың протемпор президентіДжех ДжонсонІшкі қауіпсіздік министрі2017 жылдың 20 қаңтарыПрезиденттік қасамыОррин ХэтчСенаттың протемпор президентіДжех ДжонсонІшкі қауіпсіздік министрі2017 жылдың 28 ақпаныКонгрестің бірлескен отырысына Президенттің үндеуіДэвид ШулкинВетерандар істері министрі2018 жылдың 30 қаңтарыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіСонни ПердьюАуыл шаруашылығы министрі2019 жылдың 5 ақпаныАҚШ Президентінің жылдық үндеуіРик ПерриЭнергетика министрі2020 жылдың 4 ақпаныАҚШ Президентінің жылдық үндеуіДэвид БернхардтІшкі істер министрі2021 жылдың 20 қаңтарыПрезиденттік қасамыАтаусыз2022 жылдың 1 наурызыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіДжина РаймондоСауда министрі2023 жылдың 7 ақпаныАҚШ Президентінің жылдық үндеуіМарти УолшЕңбек министрі2024 жылдың 7 наурызыАҚШ Президентінің жылдық үндеуіМигель КардонаБілім министрі