Кіріспе

Маори тайпасы Те Вайроа Жаңа Зеландияның Роторуа қаласына жақын Таравера көлінің жағалауына таяу орналасқан ауыл болды. 1886 жылы Таравера тауының жарылуы кезінде ауыл жанартау күлінің астында қалды. Кейін қазба жұмыстары жүргізіліп, қазір ол туристерге ашық "Көмілген ауыл" деп аталады. Жақын жердегі Уайрере сарқырамасы да туристер арасында танымал. "Көмілген ауыл" жұртшылыққа ашық, ауылдың қазылған қираған қалдықтарын, мұражайда көрсетілген құтқарылған жәдігерлерді және жарылу тарихын көрсетеді. Ол Роторуаның оңтүстік-шығысында, Таравера тас жолында орналасқан. Жаңа Зеландияның Мәдениет және мұра министрлігі Те Вайроаның мағынасын "ұзын ағыс" деп аударады.

Тарих

Те-Ваироа – 1850 жыл шамасында дін қызметкері Сеймур Миллс Спенсер құрған маори және еуропалықтардың қонысы болды. Бұл жерге Роза және Ақ террасаларды көруге баратын саяхатшылар тоқтаған. 1865 жылы Жаңа Зеландия соғыстары салдарынан қала 1870-жылдарға дейін уақытша тасталып қалды. Содан кейін Террас қонақ үйі (Террас Темперамент қонақ үйі, 12 бөлме) салынды, бірақ онда бар болғаны 3 қонақ болды. Роза және Ақ террасалардың қайта табылуына байланысты болжамдарда осы ауылдардың бірінің (Кокотая) орны пайдаланылды. Те-Ваироа ауылының халқына жарылыс кезінде пана берген маорилердің Хинэмихи (толық атауы Хинэмихи о те Ао Тавито) аталған жиналыс үйі 1892 жылы Кландон паркіне әсем бақ ғимараты және Уильям Онслоудың 4-ші графының естелігі ретінде көшірілді.

1886 жылғы атылу

Таравера тауынан келгендер 1886 жылғы жарылысын көрген ең жақын куәгерлердің бірі болды. 9 маусым күні күндіз аздап жаңбыр жауды, бірақ кеш аспан ашық және тыныш болды. 10 маусым күні, сағат жарты түнгісінен кейін Те-Вайроадағы кейбір ояу адамдар жеңіл жер сілкінісін сезді. Бұл дұрыс балқыған тамыр гипотезасы жарылыстан кейін көп ұзамай ұсынылды, бірақ сол кездегі геологиялық қауымдастықтың көп бөлігі оны жанартау белсенділігінің түсіндірмесі ретінде қабылдамады. Ол Уэйрере шарлауығы арқылы да өтеді. Өзен теңіз деңгейінен жоғары орналасқан Ротокакахи көлін теңіз деңгейінен жоғары орналасқан Таравера көлімен байланыстырады. Те-Вайроаға келгендер шарлаудан баспалдақтармен түсе алады.