Кіріспе

Тауранга қаласының шеткі аймағы, Жаңа Зеландия
іргелес тау

Жаңа Зеландияның Мәдениет және мұра министрлігі Маунгануи үшін "үлкен тау" аудармасын береді.

География

Маунгануи тауы Мауаоны құрлықпен байланыстыратын құмдық тілдің үстінде орналасқан, бұл географиялық құрылым томболо деп аталады. Осы құрылымның арқасында Маунгануи тауының тұрғындары қысқа қашықтықта порт жағажайына (Пилот шығанағы) және үлкен толқындары бар мұхит жағажайына ие. Мауао табанында порт пен мұхит арасындағы қашықтық бірнеше көшеге тең. Мұхит жағалауының батыс жағында Мауао немесе Маунгануи тауы орналасқан, ал шығыс жағында Мотурики аралын жалғастыратын адам жасаған құрлық көпірі бар. Маунгануи тауының оңтүстік-шығыс жағында (Сандхерст драйвінен бастап) Тауранганың тағы бір үлкен қалалық ауданы – Папамоа жағажайы орналасқан. Папамоа жағажайында Маунгануи тауынан сәл көп тұрғын бар, бірақ Маунгануи тауы сияқты көп кәсіпорын жоқ. Екі аудан да Тауранга порты арқылы Тауранганың қалған бөлігінен географиялық жағынан анық бөлінген; екі көпір (SH2 және SH29) және ирекше Welcome Bay жолы орталық бизнес ауданына құрлықпен жалғыз байланыс құрады. Мауао (Тау) – үлкен лава күмбезі. Қалаға атын берген конус тәрізді төбе биіктікте және көбінесе жазық айналасындағы жерді билеп тұрады. Бұрын бұл маори па-сы болған, және жоталарда ор қазулардың іздері, сондай-ақ ежелгі ұлулар қалдықтарын көруге болады. Бүгінде ол жыл бойы ашық және айналасында серуендеуге немесе шыңға көтерілуге танымал орын. Шыңынан екі бағытта да жағалаудың жақсы бөлігін, сондай-ақ батысқа қарай Каймай жотасын көруге болады.

Саясат

Маунганюи тауы 1989 жылғы жергілікті басқару реформасына дейін Таурангадан саяси тәуелсіз болды. 1974 жылы Боб Оуэнс Маунгануи тауының да, Тауранганың да мэрі болды, бұл Жаңа Зеландиядағы жергілікті билікте ерекше жағдай. Оуэнс екі муниципалитетті біріктіруді жақтады. 1974 жылғы сайлау осы мәселе төңірегінде өтті және Оуэнс Маунгануи тауындағы сайлауда Луис Келвин О'Хараға күйреумен жеңіліс тапты, ол кезде Жаңа Зеландиядағы ең жас мэр болып сайланған адам, ол оған "неге бір мэрді бөлісеміз?" деген ұранмен қарсы шықты.

Тарих

Маунгануи тауы 1907 жылға дейін Маунгануи деп белгілі болды; алғашқы жер бөлісі кезінде аймақты ресми түрде атауға өтініш бергенде, Маунгануи бірнеше басқа қалалардың аттарына тым ұқсас болғандықтан қабылданбады. Ертедегі қоныс аударушылардың бірі, Дж. С. Адамс, үш балама атау ұсынды: Те Майре, Тамуре (құрғақ балықтың маори тіліндегі атауы) және Ракатаура. Соңғы атауды Сауалнама департаменті таңдады. Маунгануи ұзақ уақыттан бері аймақтың ресми емес атауы болғандықтан, Ракатаура ресми атауы кеңінен қолданылмады. Маунгануи тауының атауы алғашқы құрылысшылардың жаңа бренд жасауының нәтижесінде пайда болды, олар қаланың ресми атын Ракатаурадан өзгертуге қол жеткізді. Қазіргі атау – таутологиялық жер атауының мысалы, себебі «маунга» сөзі маори тілінде «тау» дегенді білдіреді (ал «нуи» – «үлкен»). Маунгануи тауы 1950 жылдары Таурангадан тәуелсіздігін сақтап қалу үшін күшпен күресті және сәтті болды, бірақ 1988 жылы порттық көпір аяқталғаннан кейін бұл әрекет сәтсіз аяқталды. Бұрынғы Маунгануи қалалық кеңесі Жаңа Зеландияда тарихында ешқашан дефицит болмаған рекордты көрсетті, бұл Тауранга қалалық кеңесіне ешқашан орын бермеді. Сыншылар қаланың коммерциялық және өнеркәсіптік салық төлеушілердің есебінен салынғанын айтады, бірақ Маунгануи тауы кейбір салаларда алғашқылардың бірі болды және Жаңа Зеландияда кең таралғанға дейін «пайдаланушы төлейді» қағидасын қолданды. Энн Шпеир жағажайдағы алғашқы кәсіби құтқарушы әйел болды, кейін теледидар продюсері болды. Ертедегі қоныс аударушы Дж. С. Адамстың үйі, Маунгануиде салынған алғашқы үй, әлі де 4 Adams Avenue мекенжайында тұр. 1906 жылғы үй Жаңа Зеландия мұрасы қорында II санаттағы тарихи ескерткіш ретінде тіркелген. Жергілікті Ухарероа Марае және Рауру ки Тахи үйі Нгати Куку және Нгаи Тукаранги руларының Нгаи Те Ранги хапусының жиналыс орны болып табылады.

Кейіпкер

Маунганьюй тауы көптеген адамдар үшін жағажайлық курортты қала болып саналады, бірақ Тауранга порты, ірі нысан, сондай-ақ батыс (жағажай) жағында да орналасқан. Ол серфинг жасауға қолайлы жағдайларымен де әйгілі, алайда жағажайдың кейбір бөліктері аса қауіпті. 1988 жылы көпір ашылып, Маунганьюй тауын Таурангамен байланыстырды. 2009 жылдың желтоқсанында екінші көпірдің құрылысы аяқталды, ол Тауранга мен Маунганьюй тауының кеңейіп келе жатқан тас жол жүйесінде маңызды буынға айналды. Маунганьюй тауында ірі контейнерлік терминал мен теңіз порты орналасқан. Шығыс жағалаудың негізгі теміржол желісінен Те Маунга және қала маңының солтүстік бөліктеріне дейін тармақ теміржол желісі созылған. Маунганьюй тауында танымал Bayfair сауда орталығы да бар. Бұл орталық Окленд пен Веллингтоннан басқа Солтүстік аралдағы ең ірі сауда орталықтарының бірі. Маунганьюй тауы Жаңа жылды қарсы алу үшін танымал орын, мереке күндері 20 000-нан астам адам қала маңына келеді. Көптеген мерекелік шаралар қала маңындағы басты жағажайда және оның төңірегінде өтеді. Тауранга портының бір бөлігі Маунганьюй тауында орналасқандықтан, жыл сайын қала маңына көптеген круиздік кемелер келіп тұрады.

Спорт

Қала маңындағы Бей Овал крикет алаңы 2018 жылғы 3 ақпанда 19 жасқа дейінгілер арасындағы ICC крикеттен әлем чемпионатының финалын қабылдады, сондай-ақ халықаралық крикет матчтары да өткізілді. Жыл сайын Маунт-Маунгaнуиде Солтүстік аймақтық серфинг чемпионаты (NRC) және басқа да іс-шаралар ұйымдастырылады, мысалы, 14 жасқа дейінгі NZ Ocean Athlete чемпионаты, Pro волейбол туры және Тауранга портының жартылай темір адам триатлоны.

Жасанды риф

Жаңа Зеландияның алғашқы жасанды рифі Тау маңына орнатылды. Рифтің құрылысы қаржы жетіспеушілігінен және, ақырсоңында, тым көп толқындардан қиындады. Бастапқыда халыққа рифтің құны шамамен 500 мың доллар тұратыны айтылды, бірақ шығындар 800 мың долларға дейін өсті. Бұқаралық ақпарат құралдары жергілікті серфингшілердің риф жасаған толқындарға наразы екенін хабарлады. Рифтің күшті ағыстардың пайда болуына себепкер болғаны да айтылды және қазір ол алынып тасталды.

Білім

Маунт Маунгануи бастауыш мектебі 1-6 сынып оқушыларына арналған мемлекеттік бастауыш мектеп, оқушы саны күніне дейін құрайды. Омань және Аратаки шағын қалаларында Маунт Маунгануи колледжі мен Маунт Маунгануи орта мектебі сияқты бірнеше мектеп орналасқан.