Кіріспе

Том Свифт-младший – балалардың оқиғалық кітаптарындағы ойдан туған кейіпкер. Ол ер жасөспірімдерге арналған 33 ғылыми-фантастикалық романдар сериясының басты кейіпкері, бұл серия бұрынғы Том Свифт («үлкен») романдарының дәстүрін жалғастырады. Серия «Жаңа Том Свифт-младшийдің оқиғалары» деп аталды. Нэнси Дрю және Харди Бойз сериалдары сияқты, бұл да Stratemeyer Синдикатының өнімі болғанымен, түпнұсқа Том Свифт әңгімелері 1950 жылдары заманауи стильде қайта жазылмады. Жаңа серияның басты кейіпкері бұрынғы Том Свифт пен оның әйелі Мэри Нестор Свифттің ұлы болады деп шешілді; алғашқы кейіпкер өзінің досы Нед Ньютонмен бірге серияның тұрақты кейіпкері ретінде қала береді. Мұқабаларды суретші Дж. Грэм Кей жасады. Серия Stratemeyer Синдикатының басшысы Виктор Апплтон II псевдонимімен жазылып, Grosset & Dunlap баспасынан қатты мұқабамен шығарылды. Кітаптардың көп бөлігін (№5, №7 және №9, №30) ғылым мен технологияға қызығушылығы бар және бұрынғы Том Свифт сериясының канонына адал болған Джеймс Дункан Лоуренс жазды. №7, «Том Свифт және оның суға батып жүретін теңіз ұшағы», алғашқы серияға бірнеше сілтемелер жасайды, соның ішінде Том-ағаның үй шаруасын жүргізген миссис Баггертке сапар, ал басқа томдарда ескі отбасылық қызметкер Эрадикат «Рад» Сэмпсонның есімімен аталған ракета, Том-ағаның досы Дэймонның есімімен аталған радиацияны анықтау құралы (Дамонскоп) және Том Свифт-ағаның әкесі Бартонның құрметіне аталған планетоид бар. Бастапқы сериядағыдай, оқиғаның негізгі орны – Нью-Йорк штатының Шоптон қаласының Карлопа көлі маңындағы шағын қала. Типикалық оқиға элементтеріне Томның адал және әзілге құмар досы Бад Барклей, оның көмекші аспазы «Чоу» Винклер, тыңшы (көбінесе советтік Брунгария немесе Краньовиядан), қажетті кез келген нәрсені жасай алатын Томазит деп аталатын керемет материал, таңғажайып көп функциялы күш сәулесі – репелатрон және атомдық қуатпен жұмыс істейтін барлық нәрсе, соның ішінде атомдық ұшақ кіреді. Серияның алғашқы өнертабысы және кейінгі оқиғаларда жиі пайда болатын «Ұшатын зертхана» (Sky Queen деп аталды) – Boeing 747 ұшағының мөлшеріндегі алып VTOL зерттеу ұшағы болды. Том Свифт-младший оқиғаларындағы ғылыми-фантастикалық элементтер бұрынғы серияларға қарағанда күштірек болды, әсіресе кейінгі томдарда. Серияның бірінші томының бірінші бетінен басталып, барлық серия бойына созылатын бір сюжет – Томның математикалық «ғарыш белгілері» арқылы «X планетасының» тұрғындарымен байланысы. Бұл құпия толыққанды шешілмейді, бірақ #7 кітапта олар өз планетасынан тіршілік нысандарының үлгісін, ал #17 кітапта Том жасаған робот денесін иеленуге арналған жасанды «энергиялық миды» жібереді (жоғарыдағы суретті қараңыз). Бұл оқиғалардағы ғылым нақтылығынан гөрі қызықтырақ болды. Дегенмен, кейіпкерлер мен атаулар жақсы есте сақталады және құрметпен қарастырылады, және көптеген ғалымдар, зерттеушілер және инженерлер, соның ішінде Apple компаниясының Стив Возняк, Том Свифт-младший олардың мансабын анықтаған деп мойындайды.

Жаңа Том Свифт-младший оқиғалары сериясындағы тұрақты кейіпкерлер

Том Свифт-младший – Том Свифт-ағаның ұлы (төменде қараңыз). Ол серияның барлық кезеңінде 18 жаста, бойы келте, сары шашты, қысқа қырқылып шашталған, көздері терең көк, әйгілі әкесіне өте ұқсайды. Адал, батыл және өте-өте ақылды. Суреттерде көбінесе көк жолақты футболка мен шалбар киген күйде бейнеленеді, тіпті теңіз астында да. Том Свифт-аға – бұрынғы серияның басты кейіпкері, қазір ұзақ жылдардан бергі сүйіктісі Мэриге үйленген. Том-аға, өз әкесінен айырмашылығы, Том-кішінің оқиғалары кезінде әлі де жас және күшті, және үлкен отбасылық бизнес, Swift Enterprises-ті басқара отырып, ұлына көшпе артынан көмектеседі. Мэри Нестор Свифт – Том-ағаның әйелі және Том-кішінің мен Сандраның анасы. Кейде алаңдап, әдемі, үйге жақын әйел, тамақ дайындау шебері. Еркектермен бірге жорықтарға ешқашан қатыспайды. Сандра "Сэнди" Свифт – Томнан бір жас кіші әпкесі. Сэнди – шалқар, сары шашты, сондай-ақ, батыл және еркін мінезді. Ол өзінің әйгілі ағасы сияқты ғылымға аса ден қоймайды, бірақ оған құрмет көрсетпесе де, оны құдай санайды. Ұшқыш мамандығы бар және ұшақтарды көрсетумен айналысады. Бад Барклей – Томның барлық оқиғаларында бірге болатын жақын досы. Ол – өте адал, сенімді, әзілге құмар және кейде ойыншыл, өзі де білікті ұшқыш. Ол қара шашты, досымен бір жаста, бірақ сәл кішкентай және денелі, ойын-сауық ойнағанды ұнататын табиғи спортшы. Будтың ғылым және инженерия саласындағы білімі шектеулі, сондықтан Том оған көп нәрсені түсіндіруге мәжбүр болады (оқырман үшін де пайдалы ақпарат). Сэндимен қарым-қатынас арқылы ол әлеуметтік өмірін Свифт отбасының шеңберінде сақтайды. "Аға" Нед Ньютон – Том-ағаның бұрынғы сериядағы досы және Филис Ньютонның әкесі. Филис Ньютон – Нед Ньютонның қызы және Том-кішінің әдеттегі серігі. Өліммен бетпе-бет келгенде Том-кіші Фантомдық спутниктегі Том Свифтте Филиске деген махаббатын жариялайды. Чарльз "Чоу" Винклер – комедиялық кейіпкер, Мистер Деймон мен Рад Сэмпсонның мұрагері. Техаста туған, бұрынғы шалушы аспаз, ол егде жастағы адам, әдемі батыс көйлектерімен, ковбой шапқаларымен, ерекше тағамдарымен (мысалы, армадилдің етімен жасалған сорпа) және "Менің ғарыш печеньелерімді белгілеңдер!" сияқты сөздерімен танымал. Ол барлық Swift экспедицияларына, тіпті ғарышқа да, Swifts-тің бас аспазы ретінде қатысады. Серияда, сонымен қатар, бастапқы сериядан айырмашылығы, маңыздылығы төмен көптеген қайталанатын кейіпкерлер бар. Көпшілігі Swift Enterprises қызметкерлері, мысалы, Харлан Эймс, Фил Раднор, Хэнк Стерлинг, Арвид Хэнсон, Слим Дэвис, Джордж Диллинг, Арт Вильтесса және Мисс Трент – екі Томның кеңсе хатшысы және Swift Enterprises кейіпкерлерінің арасындағы жалғыз әйел.

Қабылдау

Нэнси Дрю құпияларына ұқсас сын-ескертулерді жазушылар Энтони Бучер және Дж. Фрэнсис Маккомас жасайды, олар серияның алғашқы шығармаларын "прозаның, құрылымының, кейіпкерлердің және идеялардың нашарлығы тұрғысынан жасөспірімдерге арналған телебағдарламалар мен комикстердің орташа деңгейінен де төмен" деп бағалады. Дегенмен, серия 17 жыл ішінде 6 миллион дана сатылып, кем дегенде төрт Том Свифт сериясын тудырды және оны балалардың көптеген буыны жылы есінде сақтайды.