Кіріспе

Энид Блайтонның балалар романдары сериясы. «Құпия Жеті» немесе «Құпия Жеті Қоғамы» – Энид Блайтонның құрастырған, баспагер балаларының үлгісіндегі бала детективтерінің ойдан шығарылған тобы. Олар Блайтон жазған бірнеше жасөспірім детективтік сериялардың бірінде кездеседі. «Құпия Жеті» Питерден (қоғамның жетекшісі), Джанеттен (Питердің қарындасы), Пэмнен, Барбарадан, Джектен, Колиннен және Джорджтан тұрады. Джектың қарындасы Сюзи және оның жақын досы Бинки кітаптарда эпизодтық түрде пайда болады; олар «Құпия Жетіні» жек көреді және оларды ұяттатуға бағытталған әрекеттер жасаудан ләззат алады, бірақ бұл олардың қоғамға қатысуға деген құштарлығымен байланысты. Блайтонның көптеген серияларынан айырмашылығы, бұл серия мектеп сабақтары кезінде өтеді, себебі кейіпкерлер күндізгі мектепке барады. Блайтонның сериясын жалғастырған Памела Бутчарт серияға қорқыныш элементтерін қосып, екі жаңа оқиға жазды.

Шығу тегі

"Сырлы жеті" және "Атақты бес" аттарын автор Чарльз Гамильтон өзінің ұзаққа созылған "Билли Бантер" және "Грейфрайрс" мектебінің кейіпкерлері туралы әңгімелер сериясында Франк Ричардс псевдонімімен бұрын қолданған. "Сырлы жеті" – 1934 жылы "The Magnet" журналында жарияланған он бір әңгімеден тұратын құпия қоғамның атауы; "Атақты бес" термині 1910 жылға дейін жетеді және ол басты кейіпкерлер тобына – Гарри Уортон, Фрэнк Нюгент, Боб Черри, Джонни Булл және Хурри Джамсет Рам Сингхке қолданылады. Энид Блайтонның Гамильтонның еңбектерінен әсерленгені белгісіз. Блайтонның үлкен қызы Джиллиан Баверсток автор мен оның баспагері арасындағы әңгімені сипаттайды, ол Блайтонның "Сырлы жеті" қоғамын құруына себеп болды. Баспагердің үлкен баласы Питер достарымен бірге құпия қоғам құрған. Олар ескі сарайда жиналатын, құпия сөздер қолданып, үстіне "СС" деп жазылған белгілер тағатын. Нақты Питермен хат алмасып болғаннан кейін, 1948 жылы Блайтон өзінің алғашқы "Сырлы жеті" әңгімесін жариялады, онда оның ойдан шығарылған қоғамы қалай құрылғаны суреттеледі. Бұл "Ескі диірменнің құпиясы" деген қысқа әңгіме болды. Одан бұрын "Теңіз жағасындағы шағын үй" атты әңгіме жарық көрген, онда қоғам құрылғанға дейін Питер мен Джанет есімді басты кейіпкерлер таныстырылған. Содан кейін тағы бес әңгіме мен он бес толық кітап жарық көрді.

Кейіпкерлер

Питер – қоғамның басшысы. Ол ақылды да күшті болса да, тез ренжіп, ашуланады. Күшті және қабілетті басшы болғанымен, ол әміршіл мінезді, тіпті ақылға сыймайтын (әсіресе төсбелгілерді тағу және парольді есте сақтау туралы) талаптар қояды, Пэм мен Барбараны көз жасына келтіріп, бірде Джекті топтан уақытша кетуге мәжбүр етеді. Ол, Джанет және Джек топтың басқа мүшелеріне қарағанда көбінесе жақын болады. Питер кейде әпкесін қысымға алады, бірақ оны Қоғамның жақсы мүшесі деп мойындайды. Джанет – Питердің әпкесі. Джанет өте қамқор және жұмысын жауапкершілікпен атқарады. Ол топтағы басқа қыздарға қарағанда еріншекті және батыл. Оның басты жауы – Сюзи. Джанет Пэммен жақын дос және Джекпен де жақсы қарым-қатынаста. Ол көптеген пайдалы идеяларды ұсынады. Ол өте шалақы, егер таза жазуға тырысса, жазуға көп уақыт кетеді. Джек – Питердің ең жақын досы. Ол кішкентай әпкесі Сюзидің парольді ұмытуын пайдаланып, оған жиі ренжиді. Ол топтағы барлық адамдармен, әсіресе Питермен жақсы қарым-қатынаста болады, бірақ Питердің ақылға сыймайтын мінез танытқанда оған қарсы тұратын жалғыз мүше, тіпті бірде онымен дауласып, топтан шығып кеткен (бірақ соңында татуласты). Джек Питер мен Джанетке жақын жерде тұрады. Ол Джанетті басқа қыздардан әлдеқайда жақсы деп санайды және Сюзидің Джанет сияқты болғанын тілейді. Пэм – Джанеттің мектебіндегі қыз. Оның ең жақсы досы Барбара, ол көп күледі. Оның толық аты – Памела. Кейде ол өзін "Құпия жетілік" мүшесі екенін дәлелдейді, бірақ кейде бейсақтық жасайды, мысалы, Питерді "құпия" ағаш үйінен құлатуға жақындаған кезде парольді айқайлап, қыңырлайды. Барбара – Джанеттің мектебіндегі тағы бір қыз. Ол және Пэм әдетте бірге жұмыс істейді (және күледі). 2019 жылы "Сырлы жетілік" және "Театр арбасының құпиясы" атты кітаптар жарық көрді.

Кезеңдік бейімделулер

"Сырлы жетілік" романы бойынша жасалған тұңғыш сахналық қойылым 2017 жылдың 1 желтоқсанында Честер қаласындағы жаңа Сторихаус театрында көрсетілді. Ол жақсы бағаларға ие болды.

Аудиодрама

Бірнеше "Сырлы жетілік" кітаптарының драматизацияланған аудиодрамалық нұсқасы 1983 жылы Rainbow Communications компаниясымен жарық көрді.