Кіріспе

Америкалық карикатурист және аниматор (шамамен 1866–1934)

Зенас Уинсор Маккей (шамамен 1866–1871 – 26 шілде, 1934) – американдық карикатурист және аниматор. Ол «Кішкентай Немо» (1905–1914; 1924–1927) комиксі және «Герти динозавры» (1914) анимациялық фильмімен ең танымал. Келісімшарттық себептермен ол «Rarebit Fiend» комиксінде Силас деген псевдониммен жұмыс істеді. Жасынан бастап Маккей жылдам, өнімді және техникалық жағынан шебер суретші болды. Ол кәсіби мансабын плакаттар жасаумен және оншақты музейлерде өнер көрсетумен бастады, ал 1898 жылы газеттер мен журналдарды суреттеуді бастады. 1903 жылы ол «Нью-Йорк Геральдқа» қосылды, онда «Кішкентай Сэмми Хышу» және «Rarebit Fiend арманы» сияқты танымал комикстерді жасады. 1905 жылы оның «Тұманды елдегі Кішкентай Немо» атты фантастикалық комиксі дебют жасады – жас баланың және оның шымыр қызықтырған армандары туралы Арт Нуво стиліндегі комикс. Комикс Маккейдің күшті графикалық сезімін, түстерді және сызықтық перспективаны меңгергенін көрсетті. Маккей комикс беттерінің формальды элементтерімен тәжірибе жасады, әсерді арттыру және повествониені жақсарту үшін панельдерді орналастырды және өлшемдеді. Маккей көптеген егжей-тегжейлі редакциялық карикатуралар жасады және водевильдік сахнадағы сурет салу шеберлігімен танымал болды. Маккей анимацияның ерте пионері болды; 1911 және 1921 жылдар аралығында ол он фильмді өзі қаржыландырып, анимациялады, олардың кейбіреулері тек фрагменттер түрінде сақталған. Алғашқы үшеуі оның водевильдік қойылымында қолданылды; «Герти динозавры» – бұл интерактивті қойылым, онда Маккей жаттықтырылған динозаврға бұйрық бергендей көрінді. Маккей және оның көмекшілері ең амбициялық фильмі – «Люзитанияның батуы» (1918) фильмінде жиырма екі ай бойы жұмыс істеді. Бұл фильм 1915 жылы немістердің «РМС Люзитанияны» торпедалауын патриоттық түрде бейнелеу болды. «Люзитания» бұрынғы фильмдердей коммерциялық сәттілікке жете алмады, ал Маккейдің кейінгі фильмдері көп назар аудармады. Оның анимация, водевиль және комикс жұмыстары біртіндеп азайды, өйткені 1911 жылдан бері оның жұмыс берушісі, газет магнаты Уильям Рэндольф Херст, Маккейден өз күш-жігерін редакциялық иллюстрацияларға жұмсауын күтті. Маккей өзінің суреттерінде, әсіресе егжей-тегжейлі сәулет және қала көріністерінде сызықтық перспективаны батыл және шеберлікпен қолданды. Ол өзінің редакциялық мультфильмдерін көптеген жіңішке штрихтармен безендірді және «Кішкентай Немода» түстерді маңызды элемент етті. Оның комикс жұмыстары карикатурашылар мен иллюстраторлардың буын-буынына әсер етті. Маккей анимациясының техникалық деңгейі – оның натурализмі, тегісдігі және масштабы – 1920 жылдардың аяғында Флейшер студиясының жұмысына дейін теңдессіз болды, содан кейін 1930 жылдары Уолт Диснейдің көркем фильмдері пайда болды. Ол аралық кадрлар жасау, тіркеу белгілерін қолдану, циклды анимация және стандартқа айналған басқа да анимациялық әдістерді енгізді.

Отбасылық тарихы

Маккейдің әкесінің ата-анасы, фермерлер Дональд пен Кристиана 1830-шы жылдардың ортасында Шотландиядан Үстіңгі Канадаға көшіп келді. Маккейдің әкесі Роберт (1840 – 21 наурыз 1915) Үстіңгі Канаданың Вудсток қаласында алты баланың үшіншісі болып дүниеге келді. Маккейдің анасының ата-анасы Питер мен Мэри Мюррей де шотланд иммигранттары еді және Үстіңгі Канададағы Шығыс Зоррада фермерлер ретінде қоныстанды. Олардың қызы Джанет тоғыз баланың үшіншісі еді. Роберт Вудсток қаласындағы «Сүлеймен патшасы» №43 масондық ложасының мүшесі болды. 1862 жылы Роберт алғаш рет АҚШ-қа сапар шекті. Роберт пен жиырма бес жасар Джанет 1866 жылдың 8 қаңтарында Вудстоктың методисттік епископ шіркеуінде үйленді. Сол жылы олар Канада-АҚШ шекарасын өтіп, Мичиган көлінің шығыс жағалауындағы Спринг-Лейк қаласына қоныстанды. Роберт Канадада танысқан американдық кәсіпкер Зенас Г. Винсормен (1814–1890) жұмыс істеді. Маккейдің тууы туралы ешқандай жазба қалмаған. 1910 жылы берген сұхбатында ол 1869 жылы туғанын айтты, осы жыл оның қабіртасында көрсетілген. Өмірінде ол достарына 1871 жылдың 26 қыркүйегінде Спринг-Лейкте дүниеге келгенін айтқан, ал бұл ақпарат журналда жарияланды. 1870 және 1880 жылдарғы Мичиган штатының халық санағында 1867 жылы Канадада туған Зенас В. тізімделген, ал басқалар санақтарды жүргізу тәсіліне байланысты 1866 немесе 1868 жылдарды болжады. Оның Канадада туғанына ешқандай жазба табылған жоқ, ал 1893 жылдың мамырында Спринг-Лейкте болған өрт оның АҚШ-та туғанына қатысты жазбаларды жойған болуы мүмкін. «Нью-Йорк Herald Tribune» газетіндегі некрологында «тіпті мырза Маккейдің өзінің нақты жасын білмегені» делінген. Маккейлердің тағы екі баласы болды: Артур 1868 жылы және Мэй 1876 жылы. Екеуі де Мичиганда дүниеге келді. Роберт Винсордың жұмысында жүк тасымалдаушы болып жұмыс істеді, ал 1870 жылдың мамырына қарай жер учаскесін сатып алуға жеткілікті ақша жинады. 1879 жылдан 1881 жылға дейін ол бөлшек саудамен айналысты. 1885 жылы ол отбасын Мичиган штатының Стэнтон қаласына көшіріп, жер иелігін кеңейтті; ол 1887 жылы көшіп келген ағасы Хьюмен бірге жылжымайтын мүлік саласында табысқа жетті. 1905 жылға қарай Роберт сонымен қатар нотариус болып жұмыс істеді. Ол Мичиган штатының Эдмор қаласына қоныстанды, осы кезде ол өзінің тегін «Маккейден» «Маккейге» өзгертті. Оның ұлы осы өзгеру туралы мына оқиғаны айтты:

Ерте өмір

Маккей ортаңғы аты Винсормен танылды. Оның сурет салу қабілеті ерте оянды. Отбасы мүшелерінің айтуынша, Маккей алғашқы суретін Спринг-Лейк көлінде болған көптеген өрттердің бірінен кейін салған: ол шеге алып, терезе әйнегіндегі қырауда өрттің көрінісін қашап жазған. Сурет салу оған құмарлыққа айналды; ол көретін әр нәрсені суреттеді, ал оның суреттеріндегі егжей-тегжейлілік пен дәлдік жас кезінде-ақ көзге түсті. Ол тіпті бұрын ешқашан суреттемеген нәрселерді де есте сақтап, дәл суреттей білді – Маккей мұны «есте сақтау арқылы сурет салу» деп атады. Дегенмен, әкесі ұлының суретшілік талантын бағалаған жоқ, оны Мичиган штатының Ипсиланти қаласындағы Клири бизнес колледжіне жіберді. Маккей сабақтарға сирек қатысты. Ол өзінің сурет салу шеберлігін «Кереметтер елі» және «Едем мұражайы» атты көңіл көтеру орындарында көрсету үшін Детройтке пойызбен қалай баратынын мақтан тұтты. Ол онда 25 доллардан портреттер салды, оның жартысын өзіне қалдырды. Маккей өзіне көрсетілген назардан қуаныш алды, ал оның таланты көп ұзамай кеңінен танылды. Мичиган штатының нормалық мектебінің география және сурет салу профессоры Джон Гудисон Маккейге жеке өнер сабақтарын ұсынды, ал Маккей оны ынтамен қабылдады. Сабақтар практикалық болды және геометриялық перспективада сурет салуды үйрену үшін байқауды пайдалануға бағытталған. Бұрынғы шыны бояушы Гудисон Маккейдің түстерді қолдануына әсер етті. Маккей тақтада жаттығулар жасау арқылы жылдам сурет салуды үйренді және бұрынғы шебер суретшілерді құрметтеді.

Еңбек жолының алғашқы жылдары (1889-1903)

Маккей 1889 жылы досы Морт Туверспен бірге Чикагоға келгеннен кейін екі жыл өткізді. Ол пансионатта танысқан суретші Жюль Гюренмен өнер техникаларын алмастырып, Ұлттық баспа және гравировка компаниясында плакаттар мен буклеттерге суреттер салды. 1891 жылы Маккей Цинциннатиге көшті, онда жұмыс орнының жанындағы пансионатта тұрып, дим-музейлерде жұмыс істеді. Ол тоғыз жыл бойы Коль және Миддлтон дим-музейі, кейін Хек пен Эверидің Отбасылық театры (1896), Эверидің Жаңа дим-музейі (1898) және Вилл С. Хектің Ғажайып әлемі мен Театры (1899) үшін плакаттар мен басқа да жарнамалар жасады. 1896 жылы музейде Томас Эдисонның «Витаскопы» көрсетілді, бұл Маккейдің кино өнерімен алғаш танысуы болды. Ол сондай-ақ осы кезеңде Ph. Мортонның баспа және литография компаниясы үшін де жұмыс істеді. Маккейдің жылдам және дәл сурет салу қабілеті көпшілік алдында жарнамалар салғанда көп адамды қызықтырды. Коль және Миддлтондағы алғашқы жылы Маккей, ол сурет салғанда Мод Леонора Дюфур әпкесімен бірге дим-музейге кіргенде, ғашық болды. Ол студиясына арнайы тігілген костюм кию үшін асығып, қайта оралып, он төрт жасар Модпен танысты. Біраз уақыттан кейін олар Кентукки штатының Ковингтон қаласына қашып кетті. Маккей Цинциннати Коммерциялық Трибьюнында жалданып жұмыс істеді, онда Коммерциялық Трибьюнның өнер бөлімінің меңгерушісі Джозеф Александртың жетекшілігімен қаламмен сурет салуды үйренді. 1898 жылы ол толық уақытты жұмысқа қабылданды. Газет үшін салған көптеген суреттері оның перспективаны шебер пайдалануын және штрихтау өнерін көрсетті. Одан кейін ол «Life» журналымен де еркін жұмыс істеді. 1900 жылы Маккей «The Cincinnati Enquirer» газетінде жоғары жалақымен жұмысқа орналасты. Ол онда көптеген суреттер салып, репортаждар жазып, өнер бөлімінің басшысы болды. Суреттерінде ол тереңдікті көрсету үшін сызықтардың қалыңдығын пайдалана бастады және суреттерін жасанды безендіру стилінде (арт-нуво) қалың сызықтармен шеңгерді, бұл оның жұмысының айрықша белгісіне айналды.

Комикстер (19031911)

1903 жылдың қаңтар айынан қараша айына дейін Маккей Джордж Рэндольф Честердің «Феликс Фиддлдің «Жангал имптерінің аңызы» атты өлеңдеріне негізделген «Enquirer» газеті үшін прото-комикстер салды. Соңғы екі бөлімі жарияланбастан бұрын Маккей Нью-Йорк қаласына көшіп, Джеймс Гордон Беннетт кішінің «Нью-Йорк Herald» газетінде жұмыс істеді, бастапқыда иллюстрациялар мен редакциялық карикатуралар жасады. Ол комикстерді дамытушының алғашқысы Ричард Ф. Оуткольтпен бірге жұмыс істеді, ол «Herald» газетінде Бастер Браун комиксін жасап жүрді. Екі карикатурист арасында бәсеке пайда болды, нәтижесінде Оутколт «Herald» газетінен шығып, бұрынғы жұмыс берушісі Уильям Рэндольф Херстке «The New York Journal» газетіне қайтып оралды. Маккейдің алғашқы үздіксіз комиксі «Мистер Гудоноф» 1904 жылдың 21 қаңтарында «Нью-Йорк кешкі телеграммасында» дебют жасады. Комикстің мазмұны – жайлы өмір сүретін миллионердің белсендірек болудың жолдарын іздеуі, нәтижесінде ұятты жағдайлар туындады. Маккейдің бала кейіпкері бар алғашқы комиксі «Sister's Little Sister's Beau» сәуір айында бір бөлімге созылды, ал оның алғашқы түсті комиксі «Фулиш Филиптің әзілді әрекеттерінің ашулы соңы» сол мамыр айында «Herald» газетінің жексенбілік қосымшасында жарияланды. Маккейдің алғашқы танымал комиксі – «Кішкентай Сэмми Снизе». Комикстің басты кейіпкері – жас бала, оның жұтынуы панельден панелге дейін күшейеді, содан кейін жарылысқа ұшырайды, нәтижесінде ол әдетте жазаланады немесе зардап шеккендерден қуылды. Комикс 1904 жылдың шілдесінде жарық көрді және 1906 жылдың желтоқсанына дейін жалғасты. Маккейдің ең ұзақ созылған комиксі «Жай жынның арманы» алғаш рет 1904 жылдың қыркүйегінде «The Evening Telegram» газетінде жарық көрді. Комикс ересектерге арналған, қайталанатын кейіпкерлері жоқ. Комикстегі кейіпкерлер керемет, кейде қорқынышты армандар көреді, содан кейін соңғы панельде оянып, кеше жеген уэльстік рарибитіне қарғыс айтады, оны арманға себеп болған деп айыптайды. «Rarebit Fiend» өте танымал болғандықтан, 1905 жылы баспагер Фредерик А. Стоукстан кітап жинағы жарық көрді. Эдвин С. Портер оны фильмге бейімдеді, ал сахна үшін «комикалық опера немесе музыкалық экстраваганза» жоспарлары жасалды, бірақ олар іске аспады. Маккей «Rarebit Fiend» комиксіне «Силас» деген псевдониммен қол қойды, өйткені оның шарты кешкі телеграмма үшін жұмыс істегенде өзінің шын атын қолданбауды талап етті. Маккейлер Манхэттенде, «Herald» газеті кеңсесіне жақын жерде тұрды; 1905 жылға дейін олар Лонг-Айлендтегі теңіз жағалауындағы курорттық қала Бруклиндегі Шепсхед шығанағына көшіп барды. Ол жерде «Herald» газеті кеңсесінен бір сағатқа жуық жол бар, бірақ олар бала өсіру үшін бұл жақсы орын деп санайды. Олар үш қабатты үйге қоныстанғанға дейін бірнеше мекенжайда тұрды, 1901 Вурхис даңғылы, онда Маккей өмірінің соңына дейін тұрды. Оның беделі өскен сайын, жұмыс берушілері оған үй студиясынан көбірек жұмыс істеуге рұқсат берді. Күн сайын суреттер мен редакциялық карикатураларды шығарып жүріп, Маккей 1905 жылы тағы үш үздіксіз комиксті бастады. Қаңтар айында ол «Аштық Генриеттаның оқиғасымен» айналысты, онда бала кейіпкер апта сайын қартаяды және ата-анасынан күткен сүйіспеншілігінің орнына мәжбүрлі түрде тамақтанады. Мистер Бюнионның «Көшпенділердің ісі» – бұл «The Evening Telegram» газетінде 1905 жылдың маусым айынан 1909 жылдың мамырына дейін жарық көрген тағы бір «Силас» комиксі. Бюнион мырза әр жолақты «Күлкілі қамқорлық» деген жазуы бар чемоданын алып тастау үшін ойластырып өткізді. Маккей «Rarebit Fiend» комиксінен «кішкентай халықты қуанту идеясын» алды, ал 1905 жылдың қазан айында «Herald» газетінде толық беттік жексенбілік комиксі «Little Nemo in Slumberland» дебют жасады. Маккейдің шедеврі деп саналатын оның бала кейіпкері керемет армандар көреді, әр апта сайын соңғы панельде оянып, үзіледі. Немоның келбеті Маккейдің ұлы Робертке негізделген. Маккей комикс бетінің формалды аспектілерін тәжірибеден өткізді: ол уақыт пен қарқынды, панельдердің өлшемі мен нысанын, перспективаны және сәулет және басқа да бөлшектерді ойлап тапты. «Herald» сол кездегі кез-келген газеттің ең жоғары сапалы түсті басып шығаруы деп саналды; оның баспа қызметкерлері түс үшін Бен Дей процесін қолданды, ал Маккей Nemo беттеріне принтерлер үшін дәл түстер схемаларымен түсініктеме берді. Импресарио Ф. Ф. Проктор 1906 жылдың сәуір айында Маккейге вадевильдік конькилер үшін сақиналық баяндамалар айту үшін келді. Аптасына 500 долларға ол он бес минут ішінде жиырма бес эскизді көрермен алдында тікелей эфирде, ал топ «Жай жынның арманы» атты шығарманы ойнаған кезде сурет салады. «Адамның жеті жасы» атты қойылымында ол екі бетті салды және оларды біртіндеп қартайтты. Оның алғашқы қойылымы 1906 жылдың 11 маусымында W. C. Fields-ті де қатыстырған қойылымда өтті. Ол сәтті болды, ал Маккей 1907 жыл бойына қойылыммен гастрольдеді, комиксін аяқтауға және иллюстрациялық жұмыстарын уақтылы орындауға үлгерді, көбінесе қонақүй бөлмелерінде немесе сахнаның артында жұмыс істеді. 1905 жылдың басынан бастап «Little Nemo» комиксінің сахналық нұсқасын жасауға бірнеше сәтсіз әрекеттер жасалды. 1907 жылдың ортасында Маркус Клоу және А. Л. Эрлангер Виктор Герберттің музыкасымен және Гарри Б. Смиттың сөздерімен «Little Nemo» комиксінің керемет қойылымын жасауға бұрын-соңды болмаған 100 000 доллар жұмсалатынын жариялады. Онда Немо рөлінде ергежейлі Габриэль Вейгель, доктор Пилл рөлінде Джозеф Коуторн және Флип рөлінде Билли Б. Ван қатысты. Пікірлер оң болды; ол Нью-Йоркте сатылған үйлерге ойнады және екі маусым бойы гастрольдеді. Маккей «Little Nemo» қойылымы бар қалаларға вадевильдік қойылымын әкелді. Бостон қаласында Маккейге жаңа қойылымсыз өнер көрсетуге рұқсат бермеген «Keith» айналымына қарсылық көрсетіп, Маккей «William Morris» айналымына көшті, аптасына 100 доллар көтерілді. Бірнеше қалаларда Маккей ұлын әкелді, ол жарнама үшін Немо киімін киіп, кішкентай таққа отырды. Импровизациялық оқиғаның бөлігі ретінде Коуторн «Уифенпуф» деп атаған мифологиялық жаратылысты таныстырды. Бұл сөз көпшілікке ұнады және хит ән мен ән тобының атына айналды. Қойылымның сәттілігіне қарамастан, оның үлкен шығындарына байланысты ол инвестицияны қайтара алмады және 1910 жылдың желтоқсанында аяқталды. Маккей өзінің әлеуметтік жағдайына «Herald» газеті үшін жасаған соңғы комиксі «Кедей Джейк» арқылы назар аударды. Оның басты кейіпкері – полковник және оның әйелі пайдаланатын үнсіз жұмысшы. Комикс 1909 жылдан көктемге дейін 1911 жылға дейін жарық көрді. 1910 жылдың басында Маккейге вадевильдік қойылымын Еуропаға әкелу туралы ұсыныс түсті. Маккей «Herald» газетінен рұқсат сұрады, бірақ жоспарлар іске аспады. Оның қойылымы 1917 жылға дейін өнер көрсетуін тоқтатқанға дейін Шығыс АҚШ-та болды. Биографиялық зерттеуші Джон Канакер Маккейдің Еуропаға гастрольдеу туралы өтініші қабылданбағанын болжады, және бұл бас тарту Маккейдің «Herald» газетіне наразылығын күшейтті деп санайды. Үлкен бизнеске деген сенімсіздік Маккейдің жұмысында осы кезеңде айқын байқалды, соның ішінде «Little Nemo» комиксіндегі кейіпкерлер ашкөз бизнесмен басқаратын Марс планетіне сапар шегеді.

Анимация (1911-1921)

Маккей өзінің анимациялық жұмысына ең көп мақтан тұтатынын айтты. Ол 1911 жыл мен 1921 жыл аралығында он анимациялық фильмді аяқтады, ал тағы үш фильмінің түсірілуі жоспарланған. Ұлының үйге әкелген флипбуктерден шабыттанған Маккей мультфильмдерін "қозғалысты суреттерге түсіру мүмкіндігін" көрді. Ол өзін "әлемдегі алғашқы анимациялық мультфильм жасаған адам" деп мәлімдеді, бірақ одан бұрын Джеймс Стюарт Блэктон және Эмиль Коль сияқты адамдар болған. Маккей өзінің алғашқы қысқаметражды анимациясы үшін күріш қағазына төрт мың сурет салды, онда оның Кішкентай Немо кейіпкерлері ойнады. Олар Блэктонның бақылауымен "Витаграф" студиясында түсірілді. Фильмнің басында және соңында тікелей түсірілген көріністер қосылды, онда Маккей газет әріптестеріне бір айда төрт мың қозғалатын сурет жасай алатынына тікелей сынақ қояды. Бұл көріністерде карикатурашы Джордж Макманус және актер Джон Банни де болды. "Кішкентай Немо" 1911 жылдың 8 сәуірінде кинотеатрларда көрсетілді, ал төрт күннен кейін Маккей оны водевиль бағдарламасының бөлігі ретінде қолдана бастады. Фильмге жақсы жауап болғандықтан, ол бастапқыда қара-ақ түсті анимацияның әр кадрын қолмен бояуға бел буды. Маккей "Herald" газетімен келіспеді, себебі ақша мәселесі де болды, сонымен қатар ол өзіне жеткілікті еркіндік берілмейтінін сезінді. 1911 жылдың көктемінде ол "New York American" газетінен Херсттен жоғары жалақы ұсынысын қабылдады және Кішкентай Немо кейіпкерлерін өзімен бірге алып кетті. "Herald" комикстің авторлық құқығына ие болды, бірақ Маккей кейіпкерлерді пайдалануды жалғастыруға рұқсат берген сот ісін жеңіп алды, ол "Тамаша армандар елінде" деген атпен жұмыс істеді. "Herald" газеті алғашқы комиксті жалғастыру үшін басқа карикатурашыны таба алмады. Маккей 1909 жылдың 5 маусымында жарық көрген "Rarebit Fiend" эпизодының негізінде келесі анимациялық фильміне, "Қандауылдың қалай жұмыс істейтініне" 5 мамыр күні жұмыс істей бастады. Эпизодта төсекте жатқан адам алып қандауылдан өзін қорғауға тырысады, ол қанды көп сорып алып, жарылып кетеді. Анимация нақтылай болып келеді, шар сияқты кеңеймейді, әрқандай қан сорған сайын масаның ішкі ағзасы дене құрылысына сәйкес ісінеді. Фильм 1912 жылдың қаңтарында аяқталды, ал Маккей онымен бірге көктем мен жаз аралығында гастрольдік сапарға шықты. "Герти Динозавр" 1914 жылдың ақпан айында Маккейдің водевильдік қойылымының бөлігі ретінде дебют жасады. Маккей Гертиді "күргізілген жалғыз динозавр" деп таныстырды және оған қамшымен бұйрық берді. Герти Маккейге мойынсұнып, көрермендерге иіліп, ағаш пен тас жеп жатқандай болды, бірақ оның өз еркі бар еді және кейде қарсылық көрсетті. Маккей оны сөккенде, ол жылады. Маккей оған алма тастап жұбатты, шын мәнінде картоптан жасалған алманы қолына алды, ол бірден экрандағы мультфильмге ұқсас болды. Финалда Маккей сахнадан шығып, фильмде анимациялық түрінде қайта пайда болды және Герти оны алып кетті. Продюсер Уильям Фокстың "Box Office Attractions" компаниясы "Гертидің" өзгертілген нұсқасын тарату құқығын алды, оны кәдімгі кинотеатрларда көрсетуге болады. Бұл нұсқаның алдында тікелей түсірілген көрініс көрсетілді, ал интерактивті бөліктері аралық тақырыптармен алмастырылды. "Герти" Маккейдің егжей-тегжейлі фонды бар алғашқы анимациясы болды. Маккей алдыңғы пландағы кейіпкерлерді, ал көрші суретші студент Джон А. Фицсимонс фонды сызды. Маккей "Маккей Сплит Системасы" әдісін енгізді, онда негізгі поздар немесе позициялар алдымен салынып, аралық кадрлар содан кейін салынады. Бұл фильмнің уақытын жақсартуға көмектесті. Маккей өзінің жүйесін патенттеуден бас тартты және 1914 жылы аниматор Джон Рэндольф Брей оны сотқа берді. Ол Маккейдің көптеген әдістерін патенттеу арқылы Маккейдің қателігін пайдаланды, оның ішінде тіркеу белгілерін, іздену қағазын, "Мутоскоп" іс-әрекет көрерменін және қайталанатын іс-әрекет жасау үшін суреттерді айналдыру. Сот ісі сәтсіз аяқталды, ал Маккей қарсы талап қоюы мүмкін екендігіне дәлел бар - ол кейін Брейден техниканы лицензиялау үшін роялти төлемі алды. Херст Маккейдің газет жұмысының сапасына көңілі қалды. Ол вадевильдің қойылымы кезінде Маккейге қол жеткізе алмағанына ашуланып, Херст өзінің газеттерінен Маккей өнер көрсеткен театрдың жарнамасын тартты. Редактор Артур Брисбен оған "сезімтал суретші, әзіл-сықақ суреткер емес" екенін және ол редакциялық суреттерге назар аудару үшін комикс жұмысын тастауы керектігін айтты. Херст Маккейдің агенттеріне оның водевильдік көріністерінің санын азайтуға қысым жасады, ал ол Херстпен келісімшартқа қол қоюға мәжбүр болды, бұл оның водевильдік көріністерін Нью-Йорк және айналасымен шектеді, кейде ерекше жағдайлар болды. 1917 жылдың ақпанында Херст Маккейді водевильден және Херст империясының сыртындағы барлық төленген жұмыстардан толығымен бас тартуға мәжбүрледі, бірақ ол кейде белгілі бір қойылымдарға рұқсат алды. Херст Маккейдің жалақысын кіріс жоғалғанын өтеу үшін арттырды. Маккей "American" ғимаратына күнделікті жұмысқа баруы керек болды, онда ол юморист Артур "Bugs" Baer және спорт карикатурашысы Джо МакГеркпен тоғызыншы қабаттағы кеңседе жұмыс істеді. Онда ол Артур Брисбеннің редакциялық суреттерін салды, ол көбінесе Маккейге өзгерту туралы нұсқаулармен суреттерін қайтарып жіберді. Оның суреттерінің сапасы тапсырманың тақырыбына қызығушылығына, бейнеленген сезімдермен келісе ме, және жеке өміріндегі оқиғаларға байланысты өзгеретін. Мысалы, 1914 жылдың наурыз айында ол Миссис Лэмбкиннің шантажына ұшырады, ол күйеуінен ажырасуға тырысып жатқан. Лэмбкин Маккейдің әйелі Мод күйеуімен қарым-қатынаста екенін алға тартты. Маккейдің даңқына байланысты, мұндай оқиға газеттерде жариялануы мүмкін еді, сондықтан Миссис Лэмбкин және оның күйеуі Маккейге оны құпия сақтағаны үшін 1000 доллар төлейтінін айтты. Маккей бұл айыптамаға сенбеді және Лэмбкиннің ажырасу процесінде куәлік берді. Шантаж сәтсіз аяқталды және ажырасуға рұқсат берілмеді. Херст анимациялық студиясы "International Film Service" 1915 жылдың желтоқсанында құрылды және Херст карикатурашыларын экранға шығарды. Бастапқыда Маккей олардың бірі ретінде тізілген, бірақ студия оның қолынан ештеңе шығармады немесе оның туындыларын пайдаланбады. Маккей жұмысты өзі жасаудан ләззат алды. 1916 жылы басталған "Lusitania-ның батып кетуі" "Гертиге" жалғасты. Фильм фантастика емес, 1915 жылы неміс торпедасымен атып түсірілген "RMS Lusitania" кемесінің егжей-тегжейлі, реалистік қайта жаңғыртуы болды. Оқиғада 1198 адамның арасында 128 американдық қаза болды, бұл Американың Бірінші дүниелік соғысқа қатысуына ықпал еткен фактор болды.

Маккейдің қызы Мэрион 1917 жылдың 13 қазанында одан 18 жыл үлкен әскери адам Рэймонд Т. Монизге үйленді. Ол 1918 жылдың 16 шілдесінде Маккейдің алғашқы немересі Рэй Уинсор Монизді дүниеге әкелді. Мониз бен Маккейдің ұлы Роберт АҚШ Бірінші дүниелік соғысқа қатысқанда әскерге шақырылды.

Маккейдің жеке қаржысымен түсірілген "Lusitania" фильмін аяқтауға екі жылға жуық уақыт кетті. Джон Фитцсимонс пен Цинциннати карикатурашысы Уильям Апторп "Ap" Адамстың көмегімен Маккей бос уақытында фильмді целлюлоза ацетатынан (немесе "целль") ақ және қара үнді сызықтарымен салды. Бұл Маккей жасаған алғашқы фильм болды, аниматор Эрл Херд 1914 жылы патенттеген целль технологиясын пайдаланды; ол динамикалық суреттерді бір немесе бірнеше қабаттарға салуға мүмкіндік берді, оларды статикалық фон қабатының үстіне қоюға болады, аниматорлардың статикалық суреттерді қайта-қайта салудан шаршауын азайтты. Маккей целльдерді "Витаграф" студиясында түсірді. Фильм реалистік анимацияланған, сонымен қатар тікелей түсірілген фильмде мүмкін болмайтын драматикалық камера бұрыштарын пайдаланған. "Jewel Productions" фильмін 1918 жылдың 20 шілдесінде шығарды. Жарнама оны "ешуақтай бәсекелес болмайтын фильм" деп мақтанды; фильмнің өзі Маккейді "анимациялық мультфильмдердің бастаушысы және ойлап табушысы" деп атады және оны аяқтауға 25 000 сурет кеткенін атап өтті. "Lusitania-ның батып кетуі" Маккейдің инвестициясына үлкен пайда әкелмеді - бірнеше жылдық көрсетілімнен кейін ол 80 000 доллар табыс әкелді. Маккей целльдерді пайдаланып анимациялық фильмдер жасауды жалғастырды. 1921 жылға қарай ол алты фильмді аяқтады, бірақ үшеуі, ықтимал, коммерциялық мақсатта көрсетілмеді және сақталды...

Кейінгі мансабы (19211934)

1921 жылдан кейін Херст Маккейдің газеттегі иллюстрацияларға қарағанда анимацияға көбірек уақыт арнағанын білген соң, оны анимациядан бас тартуға мәжбүр етті. Маккейдің анимациялық жобалары бойынша жүзеге аспаған идеяларының арасында «Jungle Imps» авторы Джордж Рэндольф Честермен бірлескен жұмыс, «The Barnyard Band» атты музыкалық фильм және американдықтардың Бірінші дүниежүзілік соғыстағы рөлі туралы фильм болды.

Маккейдің ұлы Роберт 1921 жылдың 9 сәуірінде Тереза «Тедда» Мунхаузенге үйленді. Маккей оларға үйлену тойына сыйлық ретінде жақын жердегі үй сатып алды. Бұл жұбайлық өмір Маккейге тағы екі немере берді: 1922 жылы Маккейдің анасының құрметіне аталған Джанет және 1928 жылы Роберт. Роберт Бірінші дүниежүзілік соғыста қабылдаған соққыдан зардап шекті, соғыстан кейін сурет салуда қиындықтар туды. Маккей ұлының сенімін арттыру үшін оған карикатура салатын жұмыс табуға тырысты, соның салдарынан аға Маккейдің кейбір редакциялық карикатураларына «Роберт Винсор Маккей, кіші» деген қол қойылды. Роберт 1924 жылдан бастап «Dreams of the Rarebit Fiend» комиксін «Rabid Reveries» деп қайта жаңартуға да үлкерді. 1922 жылы Маккей Кит айналымы бойынша водевиль өнеркөрсетілімдерін қайта бастады. 1924 жылдың басында ол бокс туралы «Ұлы ақ жол» фильмінде газет кеңсесінің сахнасында эпизодтық рөлде түсті. 1924 жылдың мамырында келісімшарты аяқталғаннан кейін Маккей Херсттен уәделенген 5000 долларлық бонус алмағанына ашуланып кетіп, ол «Herald Tribune» газетіне оралып, тамызда «Little Nemo» комиксін қайта жаңғыртты. Жаңа комикс ескі комикстің шеберлігін көрсетті, бірақ панельдер өзгермейтін тор түрінде орналастырылды. Немо әңгімелерде пассивті рөлде болды және сюжеттік байланыс болмады. Комикс 1926 жылдың желтоқсанында оқырмандардың арасында танымал болмағандықтан тоқтатылды. Херст басшылары Маккейді «American» газетіне қайтаруға тырысып, 1927 жылы сәтті болды. Маккей кеткен кезде оның орнын Мел Каммин басты, ол Маккей қайтып келгеннен кейін жұмыстан босатылды. 1920 жылдардағы «Nemo» комиксінің жетіспеушілігіне байланысты «Herald Tribune» комикске қатысты барлық авторлық құқықтарды Маккейге бір долларға берді. 1927 жылы Маккей Нью-Йоркте өзінің құрметіне өткен кешке қатысты. Көп ішіп алғаннан кейін Маккейді аниматор Макс Флейшер таныстырды. Маккей жиналған аниматорларға техникалық кеңес берді, бірақ көрермендер оған назар бөлмегенін сезгенде, оларды сөкпекке алды: «Анимация – өнер. Мен оны осылай ұғындым. Бірақ сіздер оны кәсіпке айналдырдыңыз. Өнер емес, кәсіп. Қайырлы болсын!» Сол қыркүйекте ол WNAC радиосында сұхбат берді, ал 2 қарашада «The Evening Journals Woman's Hour» бағдарламасында Франк Крейвенмен сұхбаттасты. Екі сұхбатта да ол қазіргі анимацияның жағдайына наразылық білдірді. 1929 жылы «American Tobacco Company» компаниясының өкілі Маккейге «жылдық жалақысынан асып түсетін» қаржылық жарнамалық науқан жүргізуді ұсынды. Брисбен келіспеді, Маккейдің келісімшартында сырттан жұмыс істеуге рұқсат берілмейтінін атап өтті. Өкіл Брисбеннің кеңсесіне басып кіріп, «American Tobacco» компаниясының жарнамалық қаржысын алып тастаумен қорқытқанда, Брисбен осы жұмысты жазбаша түрде тоқтатуға рұқсат берді. 1932 жылы Маккей өзінің өміріндегі «ең қауіпті сапар» деп есіне алған оқиғаға тап болды, ол кезде Херсттің ұлы «Жас Билл» оны Линдберг сәбиін ұрлау орнына апарып соқты. Олар қылмыс туралы полицияға хабарланғаннан кейін екі сағаттан кейін келді және жиналған полициядан сұрақтар қойды. Маккей оқиға орнын, қызметкерлерді және ұрлаушылар қолданған баспалдақтарды суреттеді, оларды жақыннан көруге рұқсат етілді.

Өлім

Маккей өмірінің көп бөлігінде зор денсаулыққа ие болды. 1934 жылдың 26 шілдесінде ол әйеліне қатты бас ауыруын айтты. Оның үлкен қорқынышына орай, оң қолы – сурет салатын қолы – қозғалмай қалды. Ол есінен танып, сол күні кешке әйелі, балалары және күйеу баласының қасында қайтыс болды. Ол миға қан құйылудан қайтыс болды және Бруклиндегі Evergreens зиратындағы отбасылық жерге жерленді. Оның үйінде масондық жорасы өтті, оған газеттегі әріптестері, Херст және оның ұлы, сондай-ақ Иллюстраторлар қоғамы және басқалар қатысты. Брисбен Маккейдің орнына Мель Камминды қайтадан жұмысқа алды. Әсем өмір салтының нәтижесінде Маккей айналасындағылар күткеннен кем байлық қалдырды. 1940 жылдардың басында Мод мұрасын жұмсап, Вурхис даңғылындағы үйді сатты. 1949 жылдың 2 наурызында жүрек талмасынан қайтыс болған ол қызы мен күйеу баласымен бірге тұрды. Ұлы Роберт та мұрасын сараңдықпен жұмсады және өнерде әкесінен кем сәттілікке жетті. Ол қысқа уақыт Херст газеттерінде жұмыс істеді, Форт-Ордтағы Оқу құралдары/Арнайы қызметтердің иллюстраторы болып жұмыс істеуге тырысқанға дейін Дисней студиясында жұмысқа орналасуға әрекет жасады.

Жеке өмір

Жеке өмірінде ұяң және жабық мінезді болған Маккей, дегенмен харизматикалық шоумен және өзін-өзі насихаттаушы еді, сондай-ақ өмір бойы сақтайтын бірнеше достық байланыстары болды. Маккей ішімдікті аз-аздап, бірақ жиі ішетін; ол ішімдікке құмарлықпен емес, достық үшін ішетін. Әйелінің ренішіне орай, Маккей сигары мен темекі шегуге бейім еді. Ол фортепианода өздігінен үйренді, поэзия, пьесалар мен романдарды оқуға құштар еді; В.Б. Йейтсқа табынатын, Перси Биш Шелли мен Джон Китстің шығармаларын білетін, Киелі кітап пен Шекспирден үзінділерді жатқа айта алатын. Маккейдің бойы бес футқа (шамамен 152 см) жетпейтін, әйелінің одан биік болуынан өзін басымдыққа түсірілгендей сезінетін. Маккей француз-канадтық карета суретшісі Джон Дюфурдың үш қызының ең кішісі Мод Леонор Дюфурға үйленді. Олардың арасында он шақты жылдық айырма болды: Мод олар үйленген кезде он төрт жаста болған. Биограф Канемейкер бұл Маккейдің туған күнін нақты айтудағы себепсіздікке түсіндіру беруі мүмкін дейді, тіпті Маккей өзі де жасөспірім қызға үйленуді ақтау үшін жасын кішітеу деп мәлімдеген болуы мүмкін. Мод та жасына мән беретін: ол немерелерінің өзін "әже" емес, "Нэн" деп атағанын қалаған және жасы ұлғайған сайын шашын бояған. Маккейлер сол кездегі үйленген жұбайлардың дәстүрлі рөлдерін атқарды, яғни Уинсор отбасының күнкөрісін қамтамасыз етсе, Мод үй шаруашылығымен айналысты. Екеуі де бір-бірінің аналарымен жақсы қарым-қатынаста болған жоқ. Олардың екі баласы болды: Роберт Уинсор 1896 жылғы 21 маусымда және Марион Элизабет 1897 жылғы 22 тамызда дүниеге келді. Маккей балалармен оңай тіл табысатын, ал тәртіпті қатаң анасына қалдыратын. Марион анасының үстемдігін сезінді және ағасы анасының сүйіктісі екенін ойлады; ол әкесіне жақын болды және онымен бірге көптеген қоғамдық шараларға қатысты. Роберт әкесіне еліктеп, өзі де суретші болды. Ол Кішкентай Немоның үлгісі болғаны үшін мақтан тұтқан. Маккейлер жұмсақ өмір сүрді. Маккей көлік жүргізуді ұнатпағандықтан, ол шофер ұстады, ол сонымен қатар күзетші қызметін де атқарды, өйткені Маккей Хёрст үшін салған саяси карикатуралары кейде қорқыту хаттарын әкелді. Мод күнделікті лимузинмен Бруклиннің сәнді аудандарында сауда жасауға шығатын, басқа да жақсы жағдайдағы әйелдермен бірге. Мод жиі күйеуіне шағымданатын, бірақ ол онымен мәселелерді талқылаудан бас тартатын. Маккейдің саяси көзқарастары белгісіз, және оның саяси карикатураларындағы идеяларға көңіл білдіргені даулы. Ол агностик болған және қайта тууға сенген. Ол масондық ұйымның мүшесі болған, тіпті Чикагода тұрған кезде оған қосылған болуы мүмкін. Оның әкесі де масон болған, 1915 жылы масондық рәсімдермен жерленген, ал масондық ложалары Вудсток, Онтарио және Эдмор, Мичиган қалаларында жерлеу рәсімдерін ұйымдастырған. Оның анасы Бруклинге жиі келіп, "Литтл Немо" спектаклінің Филадельфиядағы премьерасына қатысқан. Ол 1927 жылы Мичиган штатының Эдмор қаласында қайтыс болды. Маккейдің ағасы Артур 1898 жылғы 7 наурызда Мичиган штатының Траверс-Сити қаласындағы психикалық ауруханаға жатқызылды, ол 1946 жылғы 15 маусымда бронхопневмония мен артериосклероз салдарынан қайтыс болғанға дейін сол жерде болды. Оны отбасы мүшелері басып көрген емес. Маккей балаларына ағасы туралы ешқашан айтпаған, сондай-ақ 1910 жылы қайтыс болған әпкесі Мэйдің бар екенін де білмеген.

Мұра

1937 жылы Маккейдің ұлы Роберт әкесінің мұрасын жалғастыруға тырысты. Комикстерді таратқан Гарри "А" Чеслердің синдикаты жексенбілік және күнделікті «Немо» жолағын жариялады, автор ретінде «Уинсор Маккей кіші» көрсетілді. Роберт Чеслер үшін «Немо» комиксінің нұсқасын да жасады. Екі жоба да ұзаққа созылмады. 1947 жылы Роберт пен мата сатушы Ирвинг Мендельсон «McCay Feature Syndicate, Inc.» компаниясын құрды. Олар Маккейдің түпнұсқа суреттерінен жасалған түпнұсқа «Немо» жолағын жаңартуды көздеді, оны қазіргі газет беттерінің өлшемдеріне бейімдеді. Бұл жаңару да ұзаққа созылмады. Маккейдің түпнұсқа суреттері нашар сақталған. Маккей өзінің түпнұсқаларын қайтаруды талап етті, ал одан аман қалған үлкен коллекция 1930 жылдардың соңында өртенді. Оның әйелі қалған бөліктерді қалай ұстау керектігін білмеді, сондықтан ұлы жауапкершілікті өз мойнына алып, жинақты өз үйіне көшірді. Отбасы ақшаға мұқтаж болған кезде суреттердің бір бөлігін сатты. Жауапкершілік Мендельсонға, кейін қызы Марионға берілді. ХХІ ғасырдың басында Маккейдің сақталған суреттерінің көп бөлігі отбасының қолында қалды. Маккей көбірек орын алу үшін өзінің көптеген фильмдерін жойды. Ол сақтаған фильмнің көп бөлігі сақталмады, себебі ол 35 мм нитрат пленкасында түсірілген, ол ыдырайды және өте тез тұтанады. Мендельсонның ұлы мен досы, екеуі де жас аниматорлар, 1947 жылы Мендельсонның қолында фильмді тауып, қолынан келгенін құтқарып алды. Кейбір жағдайларда, мысалы, «Кентаврлар» сияқты, тек фрагменттер ғана сақталды. «Performing Animals» фильмінің теріс және толық емес оң көшірмесі табылды, бұл фильмде жануарлар музыкалық аспаптарда ойнайды, ол Маккейдің водевильдік қойылымына арналған болуы мүмкін; ол құтқарылмайтын болып саналды және жойылды. 1966 жылы карикатурист Вуди Гелман Маккейдің ұлы Роберт жұмыс істеген мультфильм студиясында көптеген «Кішкентай Немо» жолағының түпнұсқа суреттерін тапты. Көптеген түпнұсқалар А. Хайатт Мэйордың басшылығымен Метрополитен өнер мұражайында көрсетілді. 1973 жылы Гелман Италияда «Кішкентай Немо» комикстерінің жинағын жариялады. Оның Маккейдің түпнұсқалары жинағы Огайо штатының Университетіндегі Билли Ирландияның мультфильмдер кітапханасы мен мұражайында сақталған. Маккейдің жұмысы, реалистік перспективаны түсінуіне негізделген, Уолт Диснейдің көркем фильмдеріндегі әдістерді болжады. Дисней 1955 жылы «Диснейленд» эпизодында Маккейге құрмет көрсетті. «Анимациялық сурет тарихы» атты эпизод анимацияның тарихын көрсетті және Маккейдің Гертимен бірге водевильдік қойылымын бейнеледі. Роберт Дисней студиясына эпизодтың консультанты ретінде шақырылды, онда Дисней оған: «Боб, мұның бәрі сіздің әкеңізге тиесілі» деді. Аниматор және Маккейдің өмірбаянын жазған Джон Канемейкер 1974 жылы Маккейдің анимация көмекшісі Джон Фитцсиммонс айтып берген «Уинсор Маккейді еске алу» атты фильм шығарды. Канемейкер 1975 жылы Нью-Йоркте өткен үшінші Халықаралық анимациялық кино фестивалінде Маккейдің фильмдерінің алғашқы ретроспективасын ұйымдастыруға көмектесті, бұл 1975-76 жылдардың қысында Уитни американдық өнер мұражайындағы кино көрмесіне әкелді. Канемейкер 1987 жылы «Уинсор Маккей: өмірі мен өнері» атты өмірбаянын да жазды. 2005 жылы өмірбаяның қайта қаралып, кеңейтілген нұсқасы жарық көрді, оны комикс ғалымы Джит Хир «америкалық карикатурист туралы жазылған ең білімді және ақылды өмірбаян» деп атады. Анимация ғалымы Пол Уэллс «Маккейдің анимация тарихына әсерін кемсітуге болмайды» деді. Кино сыншысы Ричард Эдер анимация пионері ретінде Маккей өз жұмысының әлеуетін толыққанды пайдалана алмағанына өкінді. Эдер Маккейді ерте Ренессанстың итальяндық примитивтерімен салыстырды, олар «қолдай алатын шектеулі техникада» өте білікті болған. Хир Маккейдің күштілігі оның бейнелеуінде екенін, бірақ оның жазуы мен кейіпкерлері әлсіз екенін жазды. Италиялық кинорежиссер Федерико Феллини «Керемет Немо» жолағын балалар журналы «Il corriere dei piccoli» журналында оқыды, және жолақ режиссерге «күшті әсер еткен», деді Феллинидің өмірбаянын жазған Питер Бонданелла. Комикс тарихшысы Р. С. Харви Маккейді «комикс құралындағы алғашқы түпнұсқалық данышпан» және анимациядағы гений деп атады. Харвидің айтуынша, Маккейдің замандастары оның жаңалықтарын жалғастыруға қабілетсіз болғандықтан, оларды болашақ ұрпақтарға қайтадан ашуға және дамытуға қалдырды. Маккейдің шығармалары Карл Баркс-тан Арт Шпигельманға дейінгі карикатуристерге шабыт берді. Роберт Крамб Маккейді «гений» деп атады және оның сүйікті карикатуристерінің бірі санайды. Арт Шпигельманның 1974 жылғы «Нағыз арман» жолағы «Rarebit Fiend» жолағынан шабыттанды, ал оның 2004 жылғы «Көлеңкедегі екі мұнара» шығармасы Маккейдің кейбір бейнелерін пайдаланды және «Кішкентай Немо» жолағының бір бетін қосымшаға қосты. Морис Сендакның 1970 жылғы «Түндегі асхана» балалар кітабы Маккейдің жұмысына құрмет көрсету болды, сондай-ақ Рик Вейчтің 1994-96 жылдар аралығындағы «Roarin' Rick's Rarebit Fiends» комикстері де солай болды. Ким Дейч пен Саймон Дейчтің «The Boulevard of Broken Dreams» графикалық романы Маккейге ұқсас қарт адам рөліндегі Уинсор Ньютон атты кейіпкер айналасында құрылды. Карикатурист Берке Бритхед газет карикатурасының жағдайы Маккейдің заманынан бері осы деңгейге төмендегенін айтты, егер ол ғасырдың соңында жұмыс істеген болса, оған кеңінен тараған толық беттік фантазияларына жеткілікті орын берілмес еді. Зигмунд Фрейдтің «Арманның түсіндірілуі» алғаш рет 1899 жылы жарық көргендіктен, Маккейдің маңызды армандық жолақтары Фрейдтің әсеріне ұшырады деген болжамдар туды. Бірақ Маккейдің әсері, кем дегенде екінші қол арқылы, Фрейдке жеткенін дәлелдеуге болады: венгр суретшісі Нандор Хонти, Маккейдің «Rarebit Fiend» жолағынан үлкен шабыт алып, ол 1903-1907 жылдар аралығында АҚШ-та тұрғанда көрген, 1911 жылы «A Francia Bonne Álma» («Француз қызметшісінің арманы», көбінесе «Француз медбикесінің арманы» деп аталады) атты комикстер бетін жасады, ол венгр психоаналитигі Сандор Ференци арқылы Зигмунд Фрейдке берілді. Фрейд бұл комиксті 1914 жылғы кітабының нұсқасына қосты. Хонтидің комиксі тақырыбы, темпі, Арт Нуво стилі және арманкердің оянуымен аяқталатын соңғы панелі бойынша Маккейдің жұмысына ұқсас. «Уинсор Маккей сыйлығы» 1972 жылы анимация саласындағы өмірлік немесе мансаптық үлесі үшін жеке тұлғаларды марапаттау үшін құрылды және «Энни» сыйлықтарының бөлігі ретінде табыс етіледі. Лос-Анджелестегі Хаммер мұражайы 2005 жылы «Америкалық комикстер шеберлері» көрмесінің аясында Маккейдің жұмысына арналған бөлмені бөлді. Неміс баспагері Taschen 2014 жылы «The Complete Little Nemo» атты екі томдық, толық өлшемді, қорапталған басылымды жариялады. Американдық астроном Рой А. Такер 2002 жылы Маккейдің құрметіне 113461 астероидін атады. Туған жеріне қатысты дау бар болғанына қарамастан, қоғамдық саябақ және тарихи белгі Маккейді Мичиган штатының Спринг Лейк қаласында құрметтейді. 2009 жылы ашылған белгі «Уинсор Маккей саябағында» орналасқан. «Уинсор Маккей саябағы» қазіргі кезде 1880 жылы Маккей «алғашқы «коммерциялық» сатуға арналған иллюстрациясын» салған «Union School» мектебінің орнында орналасқан. Дамытушылар 2009 жылдан бері саябақты Маккейге арналған жақсырақ ескерткіш ретінде дамыту жөнінде жұмыс істеп жатыр, оның ішінде «саябақтың кіреберісіндегі үлкен Герти динозаврының мүсіні, тарихи белгінің/тақтаның жанына қойылған Уинсор Маккейдің қола мүсіні [және] Герти динозаврының іздері саябақ арқылы өтеді, қайтадан кішірейтілген «Union School» мектебіне жетеді».

Стиль

Бастапқыда Маккей өзінің таңдаған медиасының формаларын жаңартты. Ол комедиялық панельдердің мөлшері мен пішінін драмалық эффект үшін өзгертті, мысалы, «Кішкентай Немоның» екінші бөлімінде (1905 жылғы 22 қазан) панельдер өсіп келе жатқан саңырауқұлақтар орманына бейімделеді. Маккейдің замандастарының азасы ғана беттерінің орналасуына осылай батыл болды. Сол кездегі Джордж Херриманның «Крази Кэт» жұмысы ең көрнекті мысал еді, бірақ бір буын өткен соң ғана Фрэнк Кинг («Газолин аллеясы»), Хал Фостер («Принц Валиант») және Рой Крейн («Капитан Изи») сияқты карикатурашылар өздерінің жексенбілік беттерінде осындай батыл дизайнды жасауға тырысты. Маккейдің егжей-тегжейлі штрихтауы мен перспективаға қабілеті оның суреттеріндегі, әсіресе «Кішкентай Немодағы» иллюзияны күшейтті. Маккейдің «Кереметтер елі» мен «Едем мұражайында» болған кезде көрген фантастикалық гротесктері оның жұмысында жиі кездеседі. Маккей сурет салу жылдамдығымен және дәлдігімен танымал болды; көптеген адамдар оның жарнама тақталарын салуын тамашалау үшін жиналатын. Маккейдің сәнділікке құштарлығы болды. Оның салған архитектурасы карнавалдардан, 1893 жылғы Чикагодағы Колумбия көрмесінен және британдық «The Illustrated London News» және «The Graphic» газеттеріндегі егжей-тегжейлі иллюстрациялардан шабыт алды. Париждегі Maison Quantin [fr] «Images Enphantines» атты суреттелген кітаптар сериясын жариялады, олардың беттері Маккейдің ерте «Кішкентай Немо» жолақтарына графикалық мағынасы мен қиялға толы орналасуы бойынша керемет ұқсас. Канемейкердің пікірінше, Маккейдің «жолының абсолютті дәлдігі» солтүстік Ренессанс суретшісі Альбрехт Дюрер мен 19 ғасырлық француз иллюстраторы Густав Дореге ұқсас. Маккей Хиггинстің қара сызғыш сиясымен, Гиллот қаламдарымен, сәндік резеңкемен, Т-сызғышпен және бұрышпен, сондай-ақ Венера графит қарындаштарының жиынтығымен сурет салған. Оның ерте журналдық карикатураларында Маккей көбінесе гуашьпен бояды. Маккей өз жұмысында өзіне сілтеу сияқты метафикциялық тәсілдерді қолданды. Бұл «Rarebit Fiend арманында» ең жиі кездесетін, онда Маккей кейде өзін жолаққа қоятын немесе кейіпкерлер оқырманға тікелей сөйлейтін. Кейде кейіпкерлер жолақтың өзін сезінеді – қызғанышпен қараған сүйіктісі өзінің ішіндегі жолақты жыртып тастайды; басқа кейіпкер суретші оларды ұмытып кеткенін түсінгенде панельдің шекараларын өз жолағына бекітеді; ал «Сэмми Сниз» эпизодында Сэммидің жұтынуы панельдің шекараларын жояды. Суреттемедегі жоғары шеберлік деңгейіне қарағанда, Маккейдің тілдік баллондарындағы диалогтар қарапайым, кейде оқылмайтын болып келеді және сыншы Р.С. Харвидің айтуынша, «оның өте мінсіз жұмысын бұзады». Бұл тақырыптағы әріптердегі күш пен шеберліктің деңгейімен де айқын көрінеді. Маккей диалогтық баллондарға, олардың мазмұнына және визуалды композициядағы орналасуына көп мән бермеген сияқты. Олар сөйлеушілердің күшейіп бара жатқан қиындықтарын білдіретін қайталанатын монологтарды қамтиды және Маккейдің таланты визуалды екенін, сөздік емес екенін көрсетті. Оның комикстерінде және анимациясында Маккей өз дәуірінде кең таралған этникалық стереотиптерді қолданды. Біләсініп ренжітуге тырысқаны байқалмайды. Ол қараларды жабайылар ретінде бейнеледі немесе олар ақ болуы мүмкін деп тіледі. Ең танымал кейіпкерлер – «Кішкентай Немодағы» екі кейіпкер: ашулы ирланд Флип және сирек сөйлейтін шөптік юбка киген африкалық Кішкентай Имп. Анимациялық «Кішкентай Немода» англосаксондық Немо сәнді модерн стилінде салынған және сиқырлы түрде Флип пен Импті басқарады. Маккейдің жұмысында әйелдер аз болды және олар беткей, қызғанышпен және даулы ретінде бейнеленді; «Кішкентай Немодағы» ханшайым ерлер бөліскен достыққа ешқашан қатыспады.

Комикстер тізімі

+ Винсор Маккейдің комикстеріАтауыБасталу күніАяқталу күніЕскертулер 1903 1903 Джордж Рэндольф Честердің өлеңдеріне негізделген. Мырза Гуденоф 1904 1904 Апасының кішкентай сіңлісінің жары 1904 1904Фуриялық Финиш, Ақымақ Филиптің қызықты ойындары 1904 1904 Кішкентай Сэммидің ұсынуы 1904 1906 Сирек кездесетін ірімшік жындысының арманы 1904 1911 1913 1913 Нью-Йорк Геральд газеті қайта жаңғыртты, қалған жолақтарды түсті түрінде басып шығарды. 1905 1905 1909 Нью-Йорк кешкі телеграммасында пайда болды. 1905 1911 1911–14 «Тамаша армандар елінде» деген атаумен 1924 1926 Маккей Геральд Трибюнге оралғаннан кейін қайта басталды. Кедей Жейк 1909 1911 Нью-Йорк кешкі телеграммасында пайда болды. Тамаша армандар елінде 1911 1914 Маккей Херст газеттеріне көшкен кезде «Кішкентай Немо» қайта аталды. Ірімшік армандары формат=жасыру ш. 1923 формат=жасыру ш. 1925 «Жай жынның арманы» қайта жаңғыртылды. «Роберт Винсор Маккей кіші» деген қолтаңбамен, бірақ көбінесе Маккейдің суреті. Атауы Басталу күні Аяқталу күні Ескертулер