Кіріспе

Халықаралық прогресс ұйымы (IPO) – Венада орналасқан және әлемдік мәселелермен айналысатын саяси-талдау орталығы. Халықаралық үкіметтік емес ұйым (ҮЕҰ) ретінде ол Біріккен Ұлттар Ұйымының Экономикалық және әлеуметтік кеңесімен консультативтік мәртебеге ие және Біріккен Ұлттар Ұйымының Ақпараттық департаментімен байланыста. Ұйымның мақсаты – барлық елдер арасында бейбіт өмір сүруді, әсіресе өркениеттер арасындағы диалогты, әділ халықаралық экономикалық тәртіпті, адам құқықтарына құрметті және халықаралық құқықтың үстемдігін ілгерілету болып табылады. IPO-ның барлық континенттегі 70-тен астам елде мүшелері бар және қақтығыстарды шешу, өркениеттер арасындағы диалог, халықаралық құқық және Біріккен Ұлттар Ұйымын реформалау мәселелері бойынша конференциялар мен сарапшылар кездесулерін ұйымдастырады. Ұйым 1978 жылдан бері халықаралық қатынастар теориясы саласындағы «Халықаралық қатынастар зерттеулері» сериясы мен монографияларды жариялайды. IPO президенті – Австрияның Инсбрук университетінің философия кафедрасының меңгерушісі доктор Ханс Кёхлер. Ұйым 1972 жылы Инсбрук қаласында (Австрия) Солтүстік-Оңтүстік қатынастары мен даму серіктестігіне жаңа тәсіл қажет деп есептеген Австрия, Египет және Үндістан студенттері тобы құрды. Ұйымның алғашқы қолдаушыларының арасында сол кездегі Австрия президенті Рудольф Кирхшлягер, Сенегал президенті Леопольд Седар Сенгор және Үндістан президенті Гьяни Зайл Сингх болды.

Іс-шаралар

1974 жылдан бері IPO халықаралық қатынастардың мәдени өлшемі туралы бірқатар лекциялар мен конференциялар ұйымдастырды (Амман 1974; Инсбрук 1974; Вена 1979; Рим 1981; Никосия 1984); осы іс-шаралар өркениеттер арасындағы диалог туралы қазіргі әлемдік талқылауға дейін болды, және IPO Еуропа мен мұсылман әлеміндегі сарапшылардың кездесулерін ұйымдастыру арқылы осы талқылауға қатысты. 1987 жылы IPO (Нобель сыйлығының лауреаты Шон МакБрайдпен бірлесіп) ядролық соғысқа қарсы адвокаттардың үндеуін бастады, бұл Халықаралық соттан (ICJ) ядролық қарудың заңдылығы туралы консультативтік пікір беруді талап ететін БҰҰ Бас Ассамблеясының жанындағы бүкіл әлемдік азаматтық қоғамның науқанына әкелді. 1991 жылдың қыркүйегінде IPO Венадағы Біріккен Ұлттар Ұйымы кеңсесінде «Көбірек демократиялық Біріккен Ұлттар Ұйымы» (CAMDUN 2) тақырыбында екінші халықаралық конференция өткізді. 2000 жылы БҰҰ Бас хатшысы ұйымның екі шенеунігін Нидерландыдағы Локерби ісі бойынша халықаралық бақылаушылар ретінде тағайындады (қараңыз: Pan Am Flight 103 және Ханс Кёхлердің Локерби ісіне қатысты бақылау миссиясы). 1985 жылдан бері IPO Біріккен Ұлттар Ұйымын, әсіресе БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесін демократияландыруға шақырып келеді. 1987 жылдан бері ұйым халықаралық терроризм мәселесімен айналысып, БҰҰ Бас Ассамблеясы терроризмнің заңдық анықтамасын бірнеше рет ұсынды. Әртүрлі бастамалар мен ұсыныстар IPO конференцияларының материалдарында қамтылған. Лекциялар мен халықаралық конференцияларды ұйымдастырумен қатар, IPO 1980 жылдан бері адам құқықтары және құқықтық мемлекет саласындағы бақылау миссияларын жүзеге асырып келеді.