Кіріспе

Чарльз Уильям Вудворт (28 сәуір 1865 - 19 қараша 1940) – американдық энтомолог. Ол энтомология саласында көптеген еңбектер жариялаған және Калифорния университетінің Беркли қаласындағы Энтомология кафедрасын құрған. Ол Drosophila melanogaster (жеміс шырыны) модельдік организмді тұңғыш рет тәжірибеде өсірген және Гарвардтағы алғашқы генетикалық зерттеушілерге ғылыми зерттеулер үшін оны пайдалануды ұсынған адам. Ол төрт жыл бойы Қытайдың Нанкин университетінде қаланың масаларын бақылауды іске асырды. Ол Калифорния штатының алғашқы инсектицид заңын жасап, лоббилеуге қатысты және 12 жыл бойы осы заңды басқарды. Америка энтомологиялық қоғамының Тынық мұхиты бөлімшесі жыл сайынғы еңбегі үшін берілетін сыйлыққа C. W. Вудворт атынан аталатын сыйлық тағайындады.

Туу және ерте өмір

Ол 1865 жылдың 28 сәуірінде Иллинойс штатының Шампейн қаласында Альвин Оукли Вудворт пен Мэри Селина (Карпентер) Вудворт отбасында дүниеге келді. Оның әкесі саудагер болған, бірақ Чарльз төрт жасқа толғанда қайтыс болды. Бірнеше жыл өткен соң анасы Альвиннің үлкен ағасы Стивен Элайас Вудвортқа үйленіп, Чарльз бен оның үлкен ағасы Ховардты тәрбиелеуге көмектесті. Стивен бұрын Нью-Йорк штатының Сенека-Фоллс қаласында тұрған және 1848 жылғы Сенека-Фоллс сезімдер декларациясына қол қойған адам еді.

Карьерасының жалпы көрінісі

Чарльз 1885 жылы Иллинойс университетінің Урбана-Шампейн қаласындағы бөлімшесінде бакалавр (BS) және 1886 жылы магистр (MS) дәрежесін алды. 1884 жылғы АҚШ Жоғарғы Сотының New England Mutual Life Ins. Co. v. Woodworth ісінен түскен қаражат оның біліміне жәрдемдескен болуы мүмкін. 1884–1886 жылдар аралығында ол С. А. Форбстың ассистенты болды. 1886 жылдан 1888 жылға дейін ол Герман Август Хагеннің жетекшілігімен Гарвард университетінде оқыды, сол кезде Хаген АҚШ-тың жетекші энтомологы болған. Ол 1900–1901 жылдары қайта оралып, Уильям Э. Каслдың басшылығымен жұмыс істеді. 1888 жылы ол Арканзас университетінің Арканзас ауыл шаруашылығы тәжірибелік станциясында энтомолог және ботаник болып тағайындалды. 1889 жылдың 4 қыркүйегінде ол Миссури штатының Ролла қаласында Леонора Стернге үйленді, ол жерде оның ата-анасы, Эдвард Стерн және Лиззи Хардин Эванс Стерн тұрды. Арканзаста Чарльз бірнеше рет безгекке шалдықты. Ол 1891 жылы Калифорния университетіне (қазіргі Беркли университеті) энтомология саласындағы ассистент болып орналасты, онда ол Энтомология бөлімін құрып, дамытты. Сондай-ақ ол қазіргі UC Davis деп белгілі Ауылшаруашылық тәжірибелік станциясын дамытуға қатысты және ол жердегі Энтомология факультетінің негізін қалаушы саналады. Берклиде ол 1891 жылы ассистент-профессор, 1904 жылы доцент, 1913 жылы профессор болды және 1930 жылы зейнеткерлікке шыққаннан кейін құрметті профессор атанды.

Drosophila пайдалану туралы ұсыныс

Вудворт Гарвардта оқып жүрген кезінде алғаш рет Drosophila-ны көп мөлшерде өсіргенімен есімдері таныс. Томас Хант Морганның Нобель сыйлығы туралы өмірбаянында Вудворт Уильям Э. Каслға Drosophila-ны генетикалық зерттеулер үшін пайдалануды ұсынғаны айтылады. Касл және оның әріптестері оны ішкі селекцияның әсерін зерттеу үшін қолданды, ал олар арқылы Ф. Э. Латц оған қызығушылық танытып, кейін Морганға ұсынды. Морган өзінің шектеулі зертханасында өсіруге ыңғайлы түр іздеп жүрген еді.

Қытайда төрт жыл

1918 жылы демалыста болған кезде ол Нанкин университетінде лекция оқыды және Қытайдың Нанкин қаласындағы Ұлттық Оңтүстік-Шығыс университетінде энтомологиядан құрметті профессор болды. Сол жылы ол қала тарихында алғаш рет шыбын-шіркейлерді тиімді бақылауға қол жеткізді. 1921–1924 жылдары үш жылдық кезеңге қайта оралды. Осы кезеңде ол Киансу провинциялық энтомология бюросын және тағы да көптеген істерді ұйымдастырды. Нанкин университетінің президентінің айтуынша, "Ол Қытайға ұлы қызмет етті".

Басылымдар мен саясатты іске асыру

Оның жарияланымдары өте кең көлемді болды және энтомологияның дерлік барлық саласын қамтыды. Оның ең көрнекті еңбектерінің кейбіреулері: "Калифорния жәндіктерінің тізімі" (1903), "Жәндіктердің қанат тамырлары" (1906), "Калифорния жәндіктеріне арналған нұсқаулық" (1913) және "Фумигация мектебі" (1915). Ол Калифорния университетінің энтомология бойынша жарияланымдарының алғашқы редакторы және алғашқы авторы болды. Оның пестицидтерді жауапты түрде қолдануға зор үлесі болды. Ол 1906 жылы Калифорния штатының алғашқы жәндіктерге қарсы препараттар заңын ұсынды және жобасын жасады, 1911 жылы оның қабылдануына үлкен көмек көрсетті және 1923 жылдың 1 шілдесіне дейін осы заңды басқарды. Калифорнияда оның жүргізген энтомологиялық шаралары алма құрттарын, персик бұтақтарын тесіп жейтін зиянкестерді, цитрус жәндіктерін, шегірткелерді және цитрус ақ шыбырын жоюға бағытталған.

Отбасы мен үй

Чарльз мен Леонораның төрт баласы болды: Лоуренс, Харольд, Чарльз және Элизабет. Оның ұлы, доктор Чарльз Э. Вудворт, энтомолог болды; ол USDA ARS-те сымқұрттарды зерттеумен айналысты және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Тынық мұхитындағы армияда майор шенімен энтомолог қызметін атқарды, батпақтарды тазартатын бөлімге қолбасшылық етті. Ол Берклидегі 2237 Карлтон көшесіндегі, өзі жобалаған үйі 1993 жылы Беркли ескерткіші деп жарияланды. Ол телескоп жасау, шахмат позицияларын талдау және әулетінің шежіресін зерттеу сияқты көптеген хоббилері болды.

К. Вудворт атындағы сыйлық

С. В. 1889 жылы Америка экономикалық энтомологтар қауымдастығының негізін қалаушы мүшесі болды (бұл қауымдастық 1906 жылы құрылған Америка энтомологиялық қоғамымен 1953 жылы бірікті). Америка энтомологиялық қоғамының Тынық мұхиты бөлімшесі «соңғы 10 жылда энтомология саласындағы ерекше жетістіктері» үшін қоғам мүшесін C. W. Вудворт сыйлығына ие болуға таңдайды. 1969 жылдан бергі жеңімпаздардың дерлік толық тізімі төменде келтірілген. Бұл сыйлықты негізінен оның шөбересі Брайан Холден мен оның әйелі Джоанн Уилферт, сондай-ақ доктор Крейг пен Кэтрин Холден, доктор Джим мен Бетти Вудворт қолдап отырады.