Кіріспе

Джон Рэндольф Такер (31 қаңтар 1812 - 12 маусым 1883) – үш мемлекеттің әскери-теңіз күштерінде қызмет еткен американдық теңіз офицері. Ол АҚШ Әскери-теңіз күштерінде командир, Конфедерациялық штаттар Әскери-теңіз күштерінде капитан, ал Перу Әскери-теңіз күштерінде контр-адмирал болды. Амазонка Перу гидрографиялық комиссиясының президенті ретінде, ол Амазонканың жоғарғы бассейнін зерттеуге және картаға түсіруге үлкен үлес қосты.

Ерте өмір

Ол Вирджиния штатының Александрия қаласында, бастапқыда Бермуда аралдарынан келген сауда капитаны Джон Такер мен ағылшын дәрігері доктор Чарльз Дугластың қызы Сьюзан Дугластың отбасында дүниеге келді.

АҚШ Әскери-теңіз флоты

1826 жылы 1 маусымда он төрт жасында АҚШ Әскери-теңіз күштерінің мичманы болды. 1837 жылы 20 желтоқсанда лейтенант болып тағайындалғанға дейін Жерорта теңізі және Бразилия эскадрильяларында теңізде қызмет етті. Мексика-Америка соғысы кезінде Мексика шығанағында лейтенант-командир болып қызмет етті, USS Stromboli кемесінің командирі болды, бірақ ауру салдарынан солтүстікке қайта оралуға мәжбүр болды. 1849 жылдан 1855 жылға дейін ол "Home Squadron" (1849–1852) және "Mediterranean Squadron" (1852–1855) эскадрильяларының флагмандық кемелеріне тағайындалды. Текер 1855 жылы 14 қыркүйекте командир болып тағайындалды және USS Пенсильвания кемесінің командирі болды. Кейін Норфолк теңіз базасында артиллерия офицері болып қызмет етті.

Конфедеративтік мемлекеттердің әскери-теңіз қызметі

Командир Такер 1861 жылғы 18 сәуірде Вирджиния Одақтан бөлінген кезде АҚШ Әскери-теңіз күштерінен кетіп, Вирджиния Теңіз күштерінде командир болып, маусым айында Конфедерациялық Штаттар Теңіз күштеріне өтті. 1861–62 жылдары ол 10 зеңбірекпен қаруланған және 150 офицер мен теңізшіден тұратын CSS Patrick Henry кемесінің командирі болды. Ол бірнеше жауынгерлік операцияларға қатысты, соның ішінде Хэмптон-Роудс шайқасында CSS Virginia темір кемесіне көмектесті. 1862 жылғы сәуірде ол Patrick Henry және Virginia кемелерін қамтитын Джеймс өзені эскадрильясының басшылығын алды. 1862 жылғы мамыр айында Федералды Теңіз күштері Дрюридің Блаф бекінісіне шабуыл жасаған кезде ол Дрюридің Блаф шайқасындағы қорғаныс батареяларының біріне жетекшілік етті. 1862 жылғы шілдеде Такер Оңтүстік Каролина штатының Чарльстон қаласына баруға бұйрық берілді, онда ол CSS Chicora темір кемесінің басшылығын алды. Келесі қаңтардың 31-де ол өз кемесімен сол порттан Одақ әскери кемелеріне сәтті шабуыл жасады, USS Keystone State-ті қоса алғанда бірнеше федералды кемелермен атысқа түсті. 1863 жылғы наурызда ол Чарльстондағы Конфедерациялық әскери кемелердің командирі болды және қала 1865 жылғы ақпанда түскенше бұл лауазымда қалды. Осы кезеңде ол капитандыққа көтеріліп, АҚШ әскери кемелеріне қарсы белсенді түрде торпедалық соғыс жүргізді. Генерал Уильям Т. Шерман армиясымен Чарльстонға келгеннен кейін кемелерін батыруға және Солтүстік Каролина штатының Уилмингтон қаласына шегінуге бұйрық берді. Такер кемелер экипаждарынан теңізшілер жасағын құрды, ол Такердің теңізшілер бригадасы деп аталды. АҚШ Азамат соғысының соңғы апталарында ол өз адамымен Конфедерация астанасы Ричмонд, Вирджинияны қорғауда қызмет етті, Конфедерация армиясы Вирджиния штатының Аппоматтокс қаласындағы соңғы тағдырына бет бұрғанда Джеймс өзенінің бойындағы Дрюридің Блафтағы Дарлинг бекінісін күзетті. Ол 1865 жылғы 6 сәуірде Петербургтің оңтүстік-батысындағы Сейлорс-Крик шайқасында жеңіліп, 24 шілдеге дейін тұтқын болып қалды. Босатылғаннан кейін ол Оңтүстік Каролина штатының Ралидегі Southern Express Company агенті ретінде жұмыс істеу үшін Оңтүстікке оралды.

Перу әскери-теңіз флоты

1866 жылы Перудің АҚШ-тағы министрі Вашингтонда кездесу ұйымдастыру үшін Такермен байланысқа түсті. Сол кезде Перу мен Чили Испаниямен Чинча аралдары үшін соғыс жүргізіп жатқан болатын, ал Перу президенті, генерал Мариано Игнасио Прадо, Такерді өз әскери-теңіз флотына контр-адмирал ретінде қабылдауға шақырды, өзімен бірге екі штаб офицерін таңдауға рұқсат берді. Прадо Такерге Перу мен Чилидің біріккен флотын испандықтарға қарсы жетектеп, Филиппинге шабуыл жасау жоспарлаған. Такер лауазымды қабылдап, капитан Дэвид Портер МакКоркл мен командир Уолтер Рэли Баттпен бірге Перуға келді. Чилидің Вальпараисо қаласына жеткен соң, Такер Перудің «Independencia» бронефрегатында туын көтерді. Кейбір перулық теңізшілер өз флотына шет елдік басшы тағайындалуына қарсы болғанмен, Такер Перу мен Чилидің біріккен флотының жауынгерлік қабілетін арттыруға бар күшін салды. Капитан Лизардо Монтеро бастаған бірнеше перулық теңізшілер бұл шешімді қорлаушылық деп санады, өйткені олар теңіз шайқасын басқа офицерлермен тең деңгейде жетектеп, жеңе алатындарын көрсеткен және өздерінің қызметтерінен кетіп қалды. Олардың арасында Мануэль Феррейрос, Аурелио Гарсия и Гарсия, сондай-ақ кейіннен Гуано және Салитр соғысында (1879-1883) «Теңіздердің рыцарі» деп танылған Мигель Грау Семинарио да болды. Олардың барлығы Такердің тағайындалуына наразылық білдіріп, қызметтерінен кетті. Испания флоты Оңтүстік Американың Тынық мұхитының жағалауын қорғауды тоқтатқаннан кейін, Такер флот басшысы лауазымынан бас тарды, бірақ президент Прадоның қолдауымен контр-адмирал шенін сақтап қалды.

Амазонканың Перу гидрографиялық комиссиясы

1871 жылы Такер Перу әскери-теңіз күшінен кетті. Одан кейін ол Амазонка өзеніндегі Перу гидрографиялық комиссиясының президенті болып тағайындалды, комиссия құрамына америкалық және перуандық әскери офицерлер мен инженерлер, оның ішінде Джеймс Генри Рошель, Дэвид Портер МакКоркл, Уолтер Рэли Батт және Томас Уинг Спароу кірді. Экспедиция Амазонканың жоғарғы ағысын және оның салаларын зерттеп, Тринидад және Эррера-яку атты екі жаңа өзенді ашты. Экспедиция аяқталғаннан кейін Такер Нью-Йоркке барып, карталар мен атластар жасап, комиссияның нәтижелерін жариялады. Джон Рэндольф Такер 1883 жылғы 12 маусымда Вирджиния штатының Петерсбург қаласында қайтыс болды. Оның денесі Вирджиния штатының Норфолк қаласында жерленді, онда оның әйелі 1858 жылы 39 жасында қайтыс болғаннан кейін де мәңгілік тыныс тапқан еді. Оның жинаған құжаттары Олд-Доминион университетінің кітапханасында сақтаулы.

Отбасы

1838 жылдың 7 маусымында Такер АҚШ Әскери-теңіз күштерінің капитаны Томас Тарлтон Веббтің қызы Вирджиния Веббке үйленді және олардың тоғыз баласы болды.