Кіріспе
1906 жылғы Папа Пий X-тің энцикликасы Vehementer Nos – Папа Пий X 1906 жылдың 11 ақпанында жариялаған папалық энциклика. Ол екі ай бұрын қабылданған Франциядағы шіркеу мен мемлекетті бөлу туралы заңды айыптады. Бұл заң католик шіркеуіне ерекше мәртебе берген және француз үкіметі мен Қасиетті Тақтың арасындағы еңбек қарым-қатынасын орнатқан Наполеон I мен Папа Пий VII арасындағы 1801 жылғы Конкордатты бір жақты түрде жойғанын ол сотты. Құжаттың атауы латын тіліндегі "Біз күшпен" деген мағынаны білдіретін бастапқы сөздерінен алынған.
Vehementer Nos was a papal encyclical promulgated by Pope Pius X on 11 February 1906. He denounced the French law on the Separation of the Churches and the State enacted two months earlier. He condemned its unilateral abrogation of the Concordat of 1801 between Napoleon I and Pope Pius VII that had granted the Catholic Church a distinctive status and established a working relationship between the French government and the Holy See. The title of the document is taken from its opening words in Latin, which mean "We with vehemence".
Өмірбаян
1789 жылғы Француз революциясына дейін Рим католиктік діні Францияның мемлекеттік діні болды және ол ежескі режиммен тығыз байланысты болды. Француз революциясы кезінде Ұлттық ассамблея шіркеудің мүлкін тартып алып, дін қызметкерлерінің азаматтық конституциясын қабылдады, ол шіркеуді мемлекеттік мекемеге айналдырып, тиімді түрде Папаның билігінен шығарды. Соңғы заңдар дәстүрлі Григориан күнтізбесі мен христиан мейрамдарына толықтырып жол жапты. Революция 1795 жылы шіркеу мен мемлекеттің қысқа мерзімді бөлінуіне әкелді, бірақ Наполеонның 1801 жылғы Конкордатымен католик шіркеуі мемлекеттік дін ретінде қайта орнатылды. Конкордат Папамен байланыстың кейбір аспекттерін қалпына келтіргенімен, бұл Наполеонның Франциядағы католиктердің қолдауын алуға бағытталған әрекеті болды және көбінесе мемлекеттің мүддесін қорғады. Оның шарттарына сәйкес, католицизм француз халқының көпшілігінің діні деп танылды, бірақ ол ресми мемлекеттік дін емес еді. Папалыққа епископтарды қызметтен шеттету құқығы берілгенімен, француз үкіметі оларды тағайындау құқығын сақтап қалды. Мемлекет мемлекетке адал болуға ант берген дін қызметкерлеріне жалақы төлейтін болды. Католик шіркеуі 1790 жылдан кейін тәркіленген шіркеу жерлеріне қатысты барлық талаптарынан бас тартты, бірақ жексенбі күні 18 сәуір 1802 жылы Пасха күнінен бастап «мейрам» ретінде қайта орнатылды.
1905 жылғы заң
1905 жылы француз үкіметі «шіркеу мен мемлекеттің ажыратылуын» белгілейтін заң қабылдады және 1801 жылғы Конкордаттың шарттарын біржақты түрде жойды. Шеридан Гиллидің сөзіне қарағанда, заң дін бостандығына кепілдік беретінін мәлімдесе де, дінді мемлекеттік бақылауда қалдырды. Пий бұл шараны Францияда кең таралған модернистік теориялармен байланыстырып, шіркеуге жасалған ұйымдасқан шабуыл деп қарады. Италияда модернизм доктриналық емес, көбінесе саяси сипатта болды. 1906 жылдың ақпан айында үкімет «ескі заттардың ұрлануын болдырмау» мақсатымен шіркеу мүліктерін тізімдеуді бастады. Бұл Париж, Лилль және кейбір ауылдық жерлерде наразы француз католиктерінің көтерілісіне әкеп соқты. Адамдар шіркеулерге барикада салып бекінді. Мэри МакАулифтің мәліметінше, халық дабыл беру үшін шіркеу қоңырауларын соғып, таяқтар мен шанышқылармен қаруланды. Ол Пиреней тауларында басктар аюларын әкелгенін айтады. Реформаларға қарсылық монархистер тарапынан қолдау көрді.