Кіріспе

Виктория Кресінің иегері (1887–1915)

Уильям Барнард Родс Мурхаус VC (туған Уильям Барнард Мурхаус; 26 қыркүйек 1887 – 27 сәуір 1915) – британдық және Достастық күштеріне жаудың қарсы тұрғандағы батылдығы үшін берілетін ең жоғары және ең беделді награда – Виктория Кресінің иегері болды. Родс Мурхаус ВК-мен марапатталған алғашқы әуеші болды.

Ерте өмір

Уильям Барнард Мурхаус Англияның Йоркшир графтығындағы Рокбиде дүниеге келген. Оның анасы Мэри Энн Родс (шамамен 1850 жылы туған), Уильям Барнард Родстың қызы және Отахи, Жаңа Зеландияның Веллингтон аймағындағы Таранаки (Тутуру), Нгати Тама, Нгати Руануи және Те Ати Ава маори тайпаларының мүшесі. Родс Сара Кингке үйленген кезде, кішкентай Мэри Энн "тәрбиеге берілді" (Уаангаи). Бірінші әйелі қайтыс болғаннан кейін, Родс Кентерберидің көрнекті саясаткері және қоныс аударушысы Уильям Сефтон Мурхаустың қарындасы Сара Энн Мурхаусқа үйленді. Ол Мэри Энн Родсты асырап алды. Мэри Энннің әкесі – кит аулау капитаны, кейіннен Веллингтонның белгілі қоныс аударушысы, кәсіпкері және саясаткері болған. Оның қайтысынан кейін Мэри Энн Родс мұраға ие болып, Жаңа Зеландиядағы ең бай әйелдердің біріне айналды. Ұшақтар жобалаумен қатар, ол авиациялық жарыстарға қатысып, Дуайден Эшфордқа дейін Англия арнасын екі жолаушысымен – әйелімен және Лондон Evening News газетінің тілшісімен бірінші болып басып өтті. 1907 жылы Жаңа Зеландияға келген сапарында, Крайстчерч қаласының Нью-Брайтон-Бич жағажайында мотоцикл жарысына дайындалып жатқанда, жеті жасар Кеннетт Фредерик Гурлейді қағып өлтірді, ол бала оның алдына жүгіріп шыққан еді. Оған кінә тағылды, бірақ сол жылдың тамызында Крайстчерчтегі Жоғарғы сот оны ақтады. 1912 жылы Глостерширдегі округтік жолда жарыс машинасымен жүргізу кезінде Артур Уильям Чикердің қазасына кінәлі деп танылды. 1912 жылы, үйлену алдында, әкесінің өсиеті бойынша тегін Родс Мурхаус деп өзгертті. Оның әйелі Линда Беатрис Моррит де авиацияға құмар болған. Ол 1973 жылы 86 жасында қайтыс болды. 1915 жылдың 26 сәуірінде Бельгияның Кортрейк қаласында Родс Мурхаусқа шабуыл жасауға бұйрық берілген теміржол торабының үстінен төмен ұшып өтті. Ол 45 кг салмақтағы бомбасын тастады және дереу Kortrijk шіркеуінің мұнарасынан келген оқтар мен пулемет атысының күшті астына түсті; оның жамбасына оқ тиді, және ұшағы зардап шекті. Одақтас әскерлеріне қайтып келгенде, ол тағы да қатты отқа түсіп, тағы екі рет жараланды. Ол ұшағын қайтаруға үміттенді және жарақат алғандарды анықтау бекетіне жеткізілгенге дейін есеп беруді талап етті. Ол келесі күні, 1915 жылдың 27 сәуірінде қайтыс болды. Осы ерлігі үшін оған Виктория кресі (VC) ордені табысталды. Оның орденіне берілген мақтау қағазында былай делінген:

"1915 жылдың 26 сәуірінде Кортрейге ұшып, сол станция маңындағы теміржол желісіне бомба тастағаны үшін көрсеткен ең үлкен батырлығы үшін. Қайту сапарын бастағанда, ол қаза тапты, бірақ өте төмен биіктікте 35 мильге дейін ұшып, мақсатына жеткенін хабарлады. Кейіннен ол жараларынан қайтыс болды." Оның денесі Англияға қайтарылып, отбасылық үйі Парнхам Хаусқа (Parnham House), Биминстерге (Beaminster), Дорсетке (Dorset) жерленді, кейіннен оның ұлының күлі оның қасына қойылды.

Уильям Генри Родс-Мурхаус

Оның ұлы, сондай-ақ Уильям (Уилли) әкесі қайтыс болғанда бір жасқа толмаған еді. Кейін ол 601-ші эскадрилья RAF-қа қосылды. 1940 жылы Ұлыбритания шайқасында Кент аймағында атып түсіріліп, қаза тапты, бұл оған DFC ордені берілгеннен кейін көп ұзамай болды.