Кіріспе

1995 жылғы Джерри Цукердің ортағасырлық тарихи драма фильмі

"Бірінші рыцарь" – 1995 жылғы ортағасырлық тарихи драма фильмі, Артур жырларына негізделген, режиссері – Джерри Цукер. Басты рөлдерде: Шон Коннери – Артур патша, Ричард Гир – Ланселот, Джулия Ормонд – Гвиневра және Бен Кросс – Малагант. Фильмде Леонсе әйелi Гвиневраға ғашық болған Ланселоттың тағдыры баяндалады, ол Камелот патшасы Артурға үйленуге тиіс, ал елге Малагант атты тәлкек рыцарь қауіп төндіреді. Бұл фильм Артур жырлары туралы кинолардың ішінде сиқырлы элементтердің болмауымен, сюжеттік желілері үшін Кретьен де Труаның материалдарын пайдалануымен және Артур мен Гвиневра арасындағы айқын жас айырмашылығымен ерекшеленеді.

Сюжет

Камелот патшасы Артур соғыста жеңіске жетіп, билік құрған уақытын әділдік пен бейбітшілік орнатуға арнады. Енді ол үйленгісі келеді. Алайда, бұрынғы Дөңгелек үстелдің рыцарі болған Малагант, тақты өзіне иеленгісі келеді. Ланселот – көшпелі, шебер семсерші, ақша үшін кішкентай ауылдарда дуэль ойнайды. Ол өзінің шеберлігін өмір мен өлімге немқұрайлылығымен байланысты деп есептейді. Лионсаның жас билеушісі Гвиневра, Артур патшаға құрметпен және Малаганттан қорғану үшін үйленуге шешім қабылдайды, ол «заңды сақтау» деген желеумен жергілікті ауылдарға шабуыл жасап жүрген. Саяхат барысында Ланселот, Камелотқа бара жатқан Гвиневраның каретасына кездейсоқ соғылып, оны ұрлауға бағытталған Малаганттың тұзағын жоққа шығарады. Ол оған ғашық болады, бірақ ол оның ұсыныстарын қабылдамайды. Ланселот Гвиневраны жүрегінің айтқанын орындауға шақырса да, ол міндетті орындауға міндетті. Ол кейіннен эскортымен қайта қосылады. Кейінірек Ланселот Камелотқа келіп, Гвиневраның сүйеуін күтіп, кедергілер курсынан табысты өтеді, бірақ оның орнына қолынан сүйеді. Сонымен қатар ол болашақ күйеуі Артурдың алдында дауыс алады. Оның батылдығына таңғалып, оның ойсыздығы мен еркіндігіне әсерленген Артур оған қызмет пен бауырластықтың символы – Дөңгелек үстелді көрсетеді және «ешнәрседен қорықпайтын адам ештеңеге құштар болмайды» деп ескертеді. Сол түні Малаганттың қолбасшылары Камелотқа келіп, Гвиневрені ұрлап алады. Оны байлап, штаб-пәтеріне алып кетеді, онда ол барымтада ұсталады. Ланселот Камелоттан келген хабаршы болып келеді. Ол хабарды жеткізуден бұрын Гвиневрені тірі көруді сұрайды, содан кейін күзетшілерді жеңіп, онымен бірге қашып кетеді. Ланселот оның жүрегін қайтадан жеңуге тырысады, бірақ сәттілікке жетпейді. Қайту жолында ол жетім қалғанын және қарақшылар оның ауылына шабуыл жасағаннан кейін үйсіз қалғанын, содан бері адасып жүргенін білдіреді. Алғыс ретінде Артур Ланселотқа Дөңгелек үстелдің рыцарі ретінде жоғары дәрежелі қызмет ұсынады. Басқа рыцарлардың (оның тегіне күдікпен қараған) және Гвиневренің (оған деген сезімдерімен күрескен) наразылықтарына қарамастан, ол Малаганттың орнын қабылдап, оған қамқорлық ететін нәрсені тапқанын айтады. Артур мен Гвиневра кейіннен үйленеді. Алайда, Лионседен келген хабаршы Малаганттың шабуыл жасағанын хабарлайды. Артур әскерін Лионсеге бастап, Малаганттың күштерін жеңіске жетеді. Ланселот өзінің шеберлігімен басқа рыцарлардың құрметін иеленеді. Ол сонымен қатар Артурдың философиясын қабылдауға үйреніп, ауыл тұрғындарының қиын жағдайына қозғалады. Ланселот патшайымға деген сезімі мен Артурға деген адалдығы үшін кінәлі сезінеді және оған жеке түрде кететінін хабарлайды. Оның кетіп бара жатқанын көріп, Гвиневра ақыры оны сүйіп өшіруді сұрайды. Бұл құмарлы құшақтасуға айналады, патша үзіп кіріседі. Гвиневра Артур мен Ланселотты жақсы көреді, бірақ әртүрлі жолмен болса да, олар сатқындықпен айыпталады. Камелоттың үлкен алаңында ашық сотқа Малаганттың күтпеген шабуылы кедергі келтіреді, егер ол адалдыққа ант бермесе, Камелотты өртеп, Артурды өлтіруге дайын. Оның орнына Артур өз халқына күресуге бұйрық береді, ал Малаганттың адамдары оны арбалетпен атып өлтіреді. Соғыс басталады, Ланселот пен Малагант бетпе-бет келеді. Қарусыз қалған Ланселот Артурдың құлаған қылышын алып, Малагантты өлтіреді, ол өзі қалаған тақтада өліп қалады. Камелот халқы шайқаста жеңіске жетеді, бірақ Артур жараларынан қайтыс болады. Өлім аузында ол Ланселотты өзінің мұрагері етіп тағайындайды және одан «Мен үшін оған қамқорлық жасауды» сұрайды – бұл Камелот пен Гвиневраға қатысты. Фильм Артурдың денесін алып бара жатқан жағажайлық жағажаймен аяқталады.

Өндіріс

Режиссер Джерри Цукер, Хант Лоуримен бірге продюсерлік еткен, 1990 жылы «Оскар» сыйлығына ұсынылған «Ghost» фильмінің табысынан кейін «Бірінші рыцарь» фильмін түсірді. Бұрын ол ағасы Дэвид Цукермен және Джим Абрахамспен бірлесіп «Airplane!» және «Жылаңаш мылтық» сияқты комедияларды жасағандығымен белгілі болған. Сценарийді Уильям Николсон жазды. Операторлық жұмысын Адам Гринберг жүзеге асырды, ал өндіріс дизайны Джон Боксқа тапсырылды. Музыкалық сүйемелдемені Джерри Голдсмит жазды. Фильмді монтаждау және дыбыстау жұмыстарын Уолтер Мёрч жасады.

Орналасқан жерлер

Фильм түсірілімі Ұлыбританияда нақты орындарда жүзеге асырылды. Сыртқы түсірулер Уэльстің Солтүстік Гвиненд аймағында және Англиядағы Букингемшир мен Гертфордшир маңында өтті, ал үйлену сахнасы Сент-Олбанс кафедралық соборында түсірілді. Ішкі түсірулер Pinewood студиясында аяқталды.

Музыка

"Бірінші салт атты" фильміне арналған сынға ие оркестрлік музыканы тәжірибелі композитор Джерри Голдсмит жазды және дирижерлік етті. Голдсмит үш сағаттық түпнұсқа нұсқасына музыка жазуға шақырылған тағы бір белгілі фильм сазгері Морис Джаррдың орнына соңғы сәтте жұмысқа алынды. Бірақ Джарр 1995 жылғы Film Score Monthly журналымен берген сұхбатында, 90 минуттық музыканы жасауға төрт апта уақыт берілгенін, бірақ бұл жеткіліксіз екенін айтты және фильмге музыка жазу ұсынысынан бас тартты. Осының салдарынан Голдсмитте түпнұсқа музыканы жазуға уақыт шектеулі болды және бүкіл музыканы жазуға үш жарым күні ғана қалды. Саундтрек 1995 жылдың 4 шілдесінде Epic Soundtrax арқылы жарық көрді және он тректен, жалпы ұзақтығы қырық минуттан тұрады. Түпнұсқа нұсқаның қысқа болуына байланысты 2000 жылы пираттық нұсқалары пайда бола бастады. Дегенмен, 2 CD (5,000 дана) саундтректің шектеулі басылымы 2011 жылдың 12 сәуірінде La La Land Records арқылы шығарылды, онда толық саундтрек, түпнұсқа альбом тректері және қосымша жазбалар бар.

Кассалық кеңсе және қабылдау

Фильм ішкі нарықта 37 600 435 доллар, ал шетелдік нарықтарда 90 000 000 доллар жинады; жалпы алғанда, бүкіл әлем бойынша 127 600 435 доллар табыс тапты. АҚШ-та ол үшінші орында дебют жасады, 2161 кинотеатрдағы көрсетілімдерден 10 856 442 доллар жинады, нәтижесінде "Аполлон-13" және "Species" фильмдерінен кейін қалды. Ұлыбританияда да сол күні 368 экранда көрсетілді және апта бойы 2 451 612 доллар жинап, бірінші орынға ие болды. Сынақтарға сүйене отырып, "First Knight" Rotten Tomatoes сын жинақтағыш сайтында бағаланған. Сайттың консенсусы былай делінеді: "Артур туралы аңыздың бұл қиялсыз жаңартылуы сиқырды жояды, бірақ оның орнына сенімді реализмге жете алмайды, сондай-ақ қате актерлік таңдаулар мен романтиканың жетіспеушілігінен зардап шегеді." Фильм сыншысы Роджер Эберт фильмге екі жұлдыз берді, Коннери мен оның ойынын, сондай-ақ декорацияларды атап өтті, бірақ сол жылы шыққан "Роб Рой" және "Батыл жүрек" сияқты басқа ортағасырлық фильмдермен салыстырғанда бұл фильм сәл көрінеді дейді. Ол оны "жұқа және сенімсіз" деп сипаттады, ал Gere-ді "Ланселотты соншалықты бейжайлықпен ойнайды, оның махаббатқа лайық емес екені көрінеді. Оның патшалыққа тұруға лайық психикалық салмағы жоқ" деді.