Кіріспе
Артурий аңызындағы кейіпкер Мордред немесе Модред (ағылш. Mordred) – Артур патша туралы аңыздағы тұлға. Тарихи Медраут туралы ең алғашқы мәліметтер Уэльстің «Камбриандық жылнамаларында» кездеседі, онда ол және Артур 537 жылғы Камлан шайқасымен байланыстырылған. Медрауттың ерте Уэльс дәстүрінде жағымды бейнеленгендігі айтылады және ол Артурдың ұлымен туыс болуы мүмкін. Модред ретінде Мордред, Геффри Монмуттың тарихи емес «Британ патшаларының тарихы» еңбегінде Артурдың сатқын жүректі туысы және король Лоттың заңды ұлы ретінде суреттеледі, бұл 12 ғасырдан бастап аңыздың дамуына негіз болды. Кейінгі нұсқаларда ол көбінесе Артурдың заңсыз ұлы ретінде бейнеленеді, ол өзінің жарты қарындасы, Лотиан немесе Оркней королевасы Анна, Оркадес немесе Моргаузамен туған. «Тарих» және көптеген басқа нұсқаларда Мордред Камлан шайқасында, әдетте соңғы жекпе-жекте қаза табады, онда ол өзінің өлтірушісі Артурды жаралайды. Мордред көбінесе Гавейннің ағасы немесе жарты ағасы болып табылады, бірақ оның басқа туысқандық байланыстары, сондай-ақ Артурдың әйелі Гвиневрамен қарым-қатынасы әртүрлі болып келеді. 13 ғасырдың француз рыцарлық романдарынан бастау алған және «Артурдың өлімі» кітабы арқылы кең таралған халықтық әңгімеде Мордред Артурмен рыцарь дәрежесіне ие болып, Дөңгелек үстелдің серіктестігіне қосылады. Бұл оқиғада ол Артурдың құлдырауына себепкер болады: ол өзінің жарты інісі Агравейнге Гвиневра мен Ланселоттың қарым-қатынасын ашуға көмектеседі, содан кейін туған азаматтық соғыстың нәтижесін пайдаланып, Ұлыбританияның жоғары патшасы болуға тырысады.
Mordred or Modred ('/m//ɔːr//d//r//ɛ//d/ or '/m//oʊ//d//r//ɛ//d/; Welsh: Medraut or Medrawt) is a figure in the legend of King Arthur. The earliest known mention of a possibly historical Medraut is in the Welsh chronicle Annales Cambriae, wherein he and Arthur are ambiguously associated with the Battle of Camlann in a brief entry for the year 537. Medraut's figure seemed to have been regarded positively in the early Welsh tradition and may have been related to that of Arthur's son. As Modredus, Mordred was depicted as Arthur's traitorous nephew and a legitimate son of King Lot in Geoffrey of Monmouth's pseudo historical work Historia Regum Britanniae, which then served as the basis for the following evolution of the legend from the 12th century. Later variants most often characterised him as Arthur's villainous bastard son, born of an incestuous relationship with his half sister, the queen of Lothian or Orkney named either Anna, Orcades, or Morgause. The accounts presented in the Historia and most other versions include Mordred's death at Camlann, typically in a final duel, during which he manages to mortally wound his own slayer, Arthur. Mordred is usually a brother or half brother to Gawain; however, his other family relations, as well as his relationships with Arthur's wife Guinevere, vary greatly. In a popular telling originating from the French chivalric romances of the 13th century, and made prominent today through its inclusion in Le Morte d'Arthur, Mordred is knighted by Arthur and joins the fellowship of the Round Table. In this narrative, he eventually becomes the main actor in Arthur's downfall: he helps his half brother Agravain to expose the affair between Guinevere and Lancelot, and then takes advantage of the resulting civil war to make himself the high king of Britain.
Атауы
Мордред есімі, Джеффри Монмуттың "Historia Regum Britanniae" еңбегінде Modredus түрінде латынша келген, көне уэльс тіліндегі Medrautтан (ескі корн тіліндегі Modred және ескі бретон тіліндегі Modrot-пен салыстырылады) шыққан. Ол, әрине, латын тіліндегі Moderātus сөзінен, яғни "шектеулі, шаралы, мұратты" мағынасынан және латын тіліндегі "өлім" дегенді білдіретін mors сөзінің ықпалынан туындаған болуы мүмкін.
Ертедегі Уэльс дереккөздері
Мордред туралы ең алғашқы сақталған мәлімет (Медраут деп аталады) 537 жылғы «Камбрия жылнамаларында» (The Annals of Wales) кездеседі, онда оның есімі Камлан шайқасымен байланысты айтылады. Gueith Camlann in qua Arthur et Medraut corruerunt. «Камлан шайқасы, онда Артур мен Медраут қаза тапты». Бұл қысқа жазба Мордредтің Артурды өлтіргені ме, әлде Артур Мордредті өлтіргені ме, олар бір-бірімен соғысқан жоқ па, бір жақта соғысқан жоқ па, тіпті шайқаста қаза тапқандары немесе жеңілгендері туралы ешқандай ақпарат бермейді. Лесли Алкок атап өткендей, оқырман кейінгі дәстүрлерге сүйене отырып, олардың арасында қақтығыс болғанын болжайды. Мұндай жылнамалар 960 және 970 жылдар аралығында жазылған, демек (авторлары ескі деректерді пайдаланған болса да) оларды замандас көзі деп санауға болмайды, өйткені олар сипаттайтын оқиғалардан 400 жыл өткен соң құрастырылған. Мейлр Брид, Монмуттың Джеффриімен бір уақытта өмір сүрген, Мордредті Груффуд ап Цинаның (1137 жылы қайтыс болған) қазасына арналған жоқтау өлеңінде еске алады. Ол Груффудтың «eissor Medrawd» («Медраудтың мінезі») бар екенін, яғни шайқаста батылдық танытатынын айтады. Сол сияқты, Гвалчмай ап Мейлр Поуис патшасы Мадог ап Маредудты (1160 жылы қайтыс болған) «Артурдың күші, Медраудтың жақсы мінезі» деп мақтайды. Бұл Мордредтің алғашқы бейнесінің оң болғанын көрсетеді. Дегенмен, Мордредтің кейінірек патшаның зұлым ұлы ретінде бейнеленуінің алғышарты Амр (немесе Амхар) тұлғасында көрінеді, ол Артурдың ұлы және тек екі деректе ғана белгілі. Олардың ішіндегі маңыздысы, 9 ғасырлық «Британдықтар тарихындағы» (Historia Brittonum) қосымшада табылған, оның Херефордширдегі бұлақтың жанындағы керемет қабірін сипаттайды, онда ол әкесінің белгісіз трагедияда қаза тапқан. Амр мен Мордред туралы әңгімелердің арасында қандай байланыс бар, егер болса, ол әлі толыққанды түсіндірілген жоқ. 12 ғасырдың басында Италияда жасалған Модена аркасы деп аталатын биік рельефте Гвиневраны ұрлау көрінісі бейнеленген, бұл Уэльстің түпнұсқалық Артурий дәстүрінен шабыттанған, мүмкін, Бретон және басқа континенттік бардтардың ауызша әңгімелерінде қайта айтылған. Көп жағдайда Мелвас ретінде түсіндірілсе де, құпия тұлға Мардок Мордредті де білдіруі мүмкін.
Аңыздағы бейнелер
1136 жылы жазылған Джеффридің ықпалды "Британия патшаларының тарихы" (Historia Regum Britanniae) еңбегінде Модред (Мордред) Артур патшаның жүйесінен шыққан туысы және сатқын ретінде бейнеленген. Джеффри өзінің Модредусын Гвинендтің 6 ғасырдың басындағы "жоғарғы патшасы" Маглокунусқа (Маелгвон) негіздеген болуы мүмкін, оны 6 ғасырдың жазушысы Гилдас билікті тартып алушы деп сипаттаған, немесе б.з.д. 1 ғасырдың Тринванттар патшасы Мандубрацийге. Джеффри ұсынған тарихи емес әңгімеде Артур өзінің тағын Модредке аманаттап, Ла-Манш бұғазын кесіп өтіп, Римнің Люций Тиберийіне қарсы соғыс бастайды. Артурдың болмаған кезінде Модред өзін британиялықтардың патшасы деп жариялайды және Артурдың әйелі Гвенхуварамен (Гвиневра) адалсыздыққа барады. Джеффри Гвенхуараның осы іске қаншалықты қатысқандығын нақты айтпайды, тек патшайымның "анттарын бұзғанын" және "осы мәселе туралы [ол] ештеңе айтпағанды жөн көретінін" мәлімдейді. Артур Британияға қайта оралады және олар Камлан шайқасында шайқасады, онда Модред соңында қаза табады. Артур шайқаста ауыр жарақат алғаннан кейін, Авалонға Моргенге емделуге жіберіледі. Тағы бірнеше уэльс деректері де Медраутқа сілтеме жасайды, көбінесе Камланмен байланысты. Джеффридің "Тарихына" негізделген бір уэльс триадасы оның Артурға жасаған сатқындығы туралы айтады; екіншісінде ол "Британия аралының үш шексіз шабуылының" бірі ретінде сипатталған. Ол Корнуоллдағы Келливикке Артурдың сарайына келіп, барлық тамақ-асты және сусынды жеп қояды, тіпті Гвенхейфарды (Гвиневра) тақтан түсіріп, ұрып-сабап тастайды. Алайда, тағы бір триадада ол "өте мейірімді, жақсы мінезді және әдемі сөзді адамдардың" бірі ретінде сипатталған, сондықтан одан бірде-бір нәрсе сұрағанға өте қиын болар еді.
Романс өмір
Артурдың билігі кезінде әртүрлі салт аттылардың оқиғаларымен айналысатын Крьетиан де Труа сияқты өркендеген рыцарлық романс жанрының 12-ғасырдағы ертедегі әңгімелері, әдетте, Мордредті мүлдем атамайды. Бұл 13-ші ғасырда өзгерді, өйткені көне француз циклдік романтика әдебиеті Артурға қарсы соғыстан бұрын Мордред тарихы туралы көп нәрсе айтты. Прозалық Мерлин циклының (оның аты кейде "Мордрет" деп жазылады) бөлімінде Мордредтің аға ағасы Гауэйн сәби Мордредті және олардың анасы Моргаузды саксон патшасы Тавр тұтқындап алудан құтқарады. Post Vulgate Cycle деп аталатын қайта қарастыруда және содан кейін Томас Малоридің ағылшын тіліндегі жинағында Le Morte d'Arthur (Артурдың өлімі), Артурға Мерлиннің жаңа туған бала туралы құпия (және, әрине, өзін-өзі орындайтын) пайғамбарлығы айтылады. Ол оның жойылуы болады, сондықтан ол өзінің тағдырын болдырмауға тырысады. Олар өлтірілу үшін немесе тек алыс жерге жөнелтілу үшін (текстер бұл туралы анық емес), балалар салынған кеме батып, олар суға батып кетті. Бұл оқиға, кейде "Мамыр күні қазасы" деп аталады, Артур мен ашулы Лот патша арасындағы соғысқа әкеледі, ол Мордредтің биологиялық әкесі екеніне сенді. Лот Артурдың вассалы патша Пелиннордың қолынан шайқаста қаза табады, бұл екі патшалық отбасы арасындағы ұзақ және өлімге душар болған қандастыққа бастау береді. Алайда сол арада Лот пен Артурдың білмейтініндей, сәби керемет түрде тірі қалады. Мұны байқаған Мордредті балықшы мен оның әйелі тауып алып, құтқарып алды. Содан кейін олар оны 14 жасқа дейін өз ұлындай тәрбиеледі. Аңыздың осы тармағында, қарапайым адам ретінде ерте өмір сүргеннен кейін, жас Мордред кейіннен анасымен қайта қосылады, бұл Мерлиннің көл ханымынан болған құлдыраудан көп уақыт өткеннен кейін болады. Қалай болғанда да, өскен Мордред ағаларының оқиғаларына қатысады (олардың ішіндегі ең биік адам болып өсті), алдымен, ертеректе, содан кейін, ерлік ретінде, сондай-ақ Брунор сияқты басқалар. Ақырында ол Артур патшаның Дөңгелек үстелдің рыцарлары элиталық қауымына қосылады. Алайда, Вулгатадан кейін Мордред кісі өлтіруші зұлым ретінде суреттелген және өзінің ерліксіз және құмар әдеттерімен танымал, соның ішінде зорлаумен айналысқан (Вулгатадан кейін Queste оқиғасында ол қызды қатыгездікпен өлтіріп, король Багдемагустың өз әрекеттері үшін жараланған, содан кейін ол өз кезегінде Гавейннен өлімге ұшырады; сонымен қатар, жеке романста Claris et Laris зорлау әрекеті бар). Алайда ашуланған Мордред монахты аяқтамай өлтіреді. Ланселот өзінің құпия сүйіктісі Гвиневраға (бірақ Артурға емес) айтса, ол пайғамбарлық туралы әңгімеге сенуден бас тартады және Мордредті қуып жібермейді. Жас салт атты өз тағдырын қабылдамас бұрын, өзін өлтіруге тырысады. Прозалық Ланселот Мордредтің сол кезде 22 жаста болғанын, сонымен қатар оның рыцарлық дәрежесінің екі жылдығын көрсетеді. Ақырында, Мордред Артурдың билігін Ланселотқа қарсы соғыста (немесе оған байланысты екінші Рим соғысында) қатысқан кезде құлатып тастайды. Вулгатада Морт Арту Мордред өзінің төңкерісін өліп бара жатқан Артур жіберген, бірақ шын мәнінде Мордред жалған хаттың көмегімен жүзеге асырады. Морт Артудың баяндауында "Мордредте көп жақсылық болды, ол өзін таққа көтерген кезде, ол өзін бәріне жақсы көретін болды" және сондықтан олар Артур әскерімен қайтып келген кезде "атыңды қорғауға өлуге дайын болды" деп қосты. Мордредтің қысқа билігі кезінде оның бірнеше қарсыластары арасында Кей бар, ол Мордредтің жақтастарынан ауыр жарақат алып, Бретаньге қашып кеткеннен кейін қайтыс болды. Вулгатада Морт Артуда Артур өзін регент ретінде ұсынады, ал француз әсерімен ағылшын поэмасы Станзаик Морт Артурда Британияның рыцарлар кеңесі Артур болмаған кезде ең лайықты кандидат ретінде Мордредті бірінші болып сайлайды. "Аллитеративтік Морте Артур" - бұл ерекше мәтін, онда Мордред Артурдың Британияны басқаруға рұқсат беруіне қарсы. Кейінгі романстарда, хроникаларда сияқты, Артурдың ардагер әскері Мордредтің жақтастары мен шетелдік одақтастары Доверде теңізге қону кезінде қамауға алынып, жойылып барады. Содан кейін екі жақ та бір-бірімен соңғы шайқаста кездесуге келіскенше, бір-бірімен келіспейтін бірнеше кездесулер болады, онда Мордред әдетте Артурға қарсы өз өмірлерін қиюға дайын мыңдаған ер адамдардың адалдығын қолдай отырып, ерекше жақсы күреседі.
Өлім
Генрих Ханттингдонның Джеффридің "Историясын" қайта баяндауында Мордредті Камланнан өзіне және бүкіл қонақ үйіне қарсы жалғыз айыптау ретінде Артурдың өзі шауып тастайды, ол бұл процесте көптеген жарақат алады. Аллитеративтік Морте Артурда Мордред Артурдың қоныс аударушы күштеріне қарсы ертедегі шайқаста Гауэйнді өз қолымен өлтіреді, содан кейін ол үшін қатты қайғырады. Вулгатада Mort Artu (соның салдарынан Малоридің Le Morte d'Arthur) -да, соңғы қорқынышты шайқас ол мен Артурдың арасындағы соңғы бейбіт кездесу кезінде кездейсоқ басталады. Одан кейінгі шайқаста Мордред өзінің ағайындысы Ивайнды соңғысы Артурды құтқарып алғаннан кейін өлтіреді және ауыр жарақат алған Саграмордың басын шауып тастайды. Ол сондай-ақ Саграморды Артурға адал тағы алты дөңгелек үстел салт аттыларымен бірге соғыстың пост-Вулгаталық бейнелеуінде өлтіреді, бұл керемет және бұрын-соңды болмаған ерлік ретінде ұсынылады. Бұл және аңыздың басқа да көптеген нұсқаларында Артур мен Мордредтің екі жақтағы басқалардың көпшілігі қайтыс болғаннан кейін бір-бірін дуэльде ұрып-соғу мотиві бар. Сонымен қатар, Вулгатадан кейінгі нұсқада, мұнда Мордредтің асырап алған ағасы ретінде бейнеленген Саграмордың өлімі ғана Артурды ұлын дереу өлтіруге итермелегенін айтады. Le Morte d'Arthur-да қазір әйгілі болған көрініс бар, онда екеуі Артур Мордредке шабуыл жасап, оны найзамен шауып тастаған кезде кездеседі. Соңғы күш-қуатымен Мордред өзін одан әрі іліп, соққы қашықтығына жетеді және семсерімен Артурдың басына өлімге душар етеді. Малоридің айтуы - бұл Вулгатадан шыққан түпнұсқаның нұсқасы Mort Artu, онда Артур мен Мордред екеуі де Артур мылтығын Мордредтің денесінен өткізгенше үш рет ат үстінде жүгіреді, бірақ кейін оны толықтай қайтарып алады (түсіктен тіпті күн сәулесі шығады) Мордредтің семсері оның басын қатты соққыға ұшыратып, екеуі де ат құшағынан құлайды. Аллитеративтік Морте Артур Мордред Артурға оның серіктесі Гвиневра Артурға ұрлаған салтанатты семсері Кларентпен ауыр жарақаттанады, бірақ Артур Мордредтің семсер қолын кесіп, оны Калибурн (Эскалибур) семсеріне қатыгездікпен тістеп өлтіреді. Уэльстік мәтіннің бір көшірмесі Ymddiddan Arthur a'r Eryr-де өліп бара жатқан Артур Гвиневераға Мордредті Каледфулчпен (Экскалибурдың басқа бір атауы) тоғыз рет қалай ұрып-соққанын айтады. Морт Артуның пост-Вулгаталық қайта баяндауы Мордредтің өліміне байланысты оқиғаларды бұрынғы шығармаларға қарағанда егжей-тегжейлірек баяндайды. Онда Артур өлтірілу алдында: "Құнжырлы, мен сені жаман уақытта тудым. Сен мені және Логрес патшалығын құрттың, ал сен сол үшін өлгенсің. Сен дүниеге келген күнәлі күнге қарғыс болсын!" Артурдың әскерінен аман қалған Блеоберис атты жігіт Мордредтің мәйітін ат артына сүйреп, Солсбери жазығының майданында талқандағанша жүреді. Кейіннен, өліп бара жатқан Артурдың бұйрығы бойынша, Кентерберияның архиепискобы Мерт мұнарасы ескерткіш қабірін салады, одан Блеоберис Модредтің басын опасыздыққа қарсы ескерту ретінде іледі. Ол ғасырлар бойы сол жерде қалады, бірақ оны Ганелон алып кетеді. Керісінше, Маргам Аббатшылығының жылнамасы Анналь де Марган Артур Мордредпен бірге жерленгенін, мұнда оның немере інісі ретінде сипатталған, тағы бір қабірде, Гластонбери Аббатшылығындағы "нағыз Авалон" деп табылған. Мордредтің өлімі туралы басқа да әңгімелер айтылған. Томас Грейдің "Скалакроника" еңбегінде Мордредті өлтіруді Камлан қаласында Иванға (Ивайн) жүктейді. Италиялық "Ла Тавола Ритонда" (Төңгелек үстел) романында Ланселот Мордредті Артурдың өлімінен кейін Гвиневераны қоршап алған Урбано қасаратында өлтіреді. Бельгиялық жазушы Жан д'Оутремуздың Ly Myreur des Histors (Тарихтың айнасы) кітабында Мордред ұлы шайқаста аман қалып, сатқын Гвинерамен бірге билік етеді, олар Ланселот пен король Карадостың қолына түсіп, Лондонда тұтқындалғанға дейін. Гвиневрені Ланселот өлтіреді, ал Мордредті оның денесімен бірге тірідей қабірге қояды, ол аштықтан өлгенге дейін жейді.
Отбасылық қатынастар
Мордред пен Артурдың арасындағы қарым-қатынас туралы аңыздар әртүрлі. Медраут ешқашан Уэльс мәтіндерінде Артурдың ұлы деп саналмайды, тек оның немере інісі, бірақ Ронабви арманы корольдің оның асырап алушы әкесі болғанын айтады. Геффридің "Историясынан" алынған ерте әдебиетте Мордред Артурдың Анна немесе Гвиар есімді қарындасы немесе жарты қарындасы патшайымның және оның күйеуі Лоттың, Лотиан немесе Оркнидің патшасының заңды ұлы деп саналды. Алайда, бүгінде ол Артурдың өзінің әдемі жарты қарындасы мен Лоттың әйелі, Оркнидің королевасы Моргауз (Оркадес / Моркадес / Моргвезе / Маргвезе) сияқты заңсыз ұлы ретінде танымал. Бұл мотив Вулгата циклында енгізілген, онда олардың бірлігі екеуінің де қандас екендігін білмеген кезде және ол әлі үйленбеген кезде орын алады. Мордредтің инцесттік шығу тарихы туралы мәліметтер (Вулгата циклінің негізгі нұсқасының әртүрлі бөліктеріндегі екі түрлі нұсқаны қоса алғанда) оның мән-жайларын әртүрлі түрде ұсынады, Артурдың жасөспірім (әдетте 15 жаста) жартылай қарындасымен кездесуі әртүрлі деңгейде кінә немесе кінәсіздікке жатады. Оның үлкен ұлы Гауэйн Мордредтің ағасы болды, ол "Тарих" және "Лейамонның жыртқышы" деп аталады. Одан басқа, әдебиетте жиі кездесетін Мордредтің басқа ағалары немесе жарты ағалары француз романстарынан алынған дәстүрде Агравен мен Гахерис, Роберт де Боронның Мерлин мен Персевал өлеңдерінің прозалық нұсқаларымен басталады. Кейінгі нұсқаларда оларға тағы бір ағамыз Гарет қосылды. Вулгатадағы Ланцелотта Мордред аға-інілердің ең кішісі, ол өзінің ерлік мансабын Агравеннің жеке қолбасшысы ретінде бастайды, ал екеуі кейіннен Ланцелоттың Гвиневрамен қарым-қатынасын ашу үшін сөз байласады, нәтижесінде Агравеннің өлімі және нәтижесінде Артур мен Ланцелот фракциялары арасындағы азаматтық соғыс. Көптеген қазіргі заманғы шығармаларға қарама-қайшы, Мордредтің Артурдың басқа әпкесі Морганмен ортағасырлық мәтіндегі жалғыз қарым-қатынасы Пост-Вулгата Queste-де кездеседі, онда барлық Оркни бауырлары Морганның қасына барып, Гвинераның опасыздығы туралы хабардар етеді. XIV ғасырдағы шотландтық хроникашы Джон Фордун Мордредті Британия тағына заңды мұрагер деп мәлімдеді, өйткені Артур заңсыз бала болған (оның есебі бойынша Мордред Лот пен Аннаның заңды ұлы болды, ол мұнда Утердің әпкесі). Бұл пікірді Уолтер Бауэр және Гектор Бойсе толықтырды, ол өзінің Historia Gentis Scotorum еңбегінде Артур мен Мордредтің інісі Гауэйн сатқын және зұлымдық жасады деп айтады және Артур Мордредтен тақты тартып алды. Боецедің айтуынша, Артур Мордредті өзінің мұрагері етуге келісті, бірақ Мордредтің билік етуін қаламайтын британиялықтардың кеңесі бойынша кейіннен Константинді өзінің мұрагері етті; бұл Артур мен Мордредтің қайтыс болған соғысына әкелді. Джон Мейрдің шотландтық Historia Maioris Britanniae-де Артур, Модред және Вальван (Гавайн) кәмелетке толмаған және билік етуге жарамсыз деп айтылған, Артур жексұрын бала ретінде сипатталған, бірақ Мордред де батырлықпен бейнеленбеген, өйткені ол тақ пен Гуанораны (Гвиневра) жалдамалылардың көмегімен басып алады. Historia және басқа да мәтіндерде, мысалы, Мордредтің симпатикалық бейнеленген Alliterative Morte Arthure reimagination of the Historia, Мордред Гвиневрамен (әдетте оның әпкесі) келісім бойынша үйленеді. Алайда, кейінірек жазылған Ланселоттың Грааль циклы мен Ле Морте д'Артур сияқты жазбаларда Гвиневрені (қазір Мордредтің шынайы әкесі) сатқын ретінде қарамайды, керісінше Мордредтің ұсынысынан қашып, Лондон мұнарасында жасырынады. Қалайса неке адалдығын бұзу оның кейінірек романстардағы рөліне байланысты, бірақ Мордредтің орнын Ланселот сүйіктісі алады. Осы мотивпен байланысты галисиан португаль тіліндегі пост-Вулгата Деманда Мордредтің Гвиневраға деген махаббатына байланысты Ланселотты жек көруіне себепші болады. XVIII ғасырдағы Уэльстің антикварі Льюис Моррис, Боецтің мәлімдемелеріне сүйене отырып, Медраудтың Каудың қызы Квиллог есімді әйелі болған деп болжады. Уэльстің тағы бір ерте дәстүрі бойынша Медраудтың әйелі Гвенхейх, Гвинераның қарындасы болған. Олар жеңілгеннен кейін, олардың біреуі Винчестердегі Амфибал шіркеуінде бас сауғалап қашады, ал екіншісі Лондон монастырында жасырынады. Константин оларды тауып алып, жасырынған жерлерінің алтарлары алдында өлтіреді. Бұл әрекет Құдайдың қайырымдылығын талап етеді, үш жылдан кейін Константинді оның немере інісі Аурелий Конан өлтіреді. Геффридің бұл оқиғаға қатысты жазған есебі Гилдас а...
Қазіргі суреттер
Мордред әсіресе қазіргі заманғы Артур әдебиетінде, сондай-ақ кино, теледидар және комикс сияқты басқа да бұқаралық ақпарат құралдарында кеңінен танымал. Ол экранда Леонард Пенн («Сэр Галахадтың оқиғалары», 1949), Брайан Уорт («Сэр Ланселоттың оқиғалары», 1956–1957), Дэвид Хеммингс («Камелот», 1967), Роберт Адди («Эскалибур», 1981), Николас Грейс («Морте д'Артур», 1984), Саймон Темплмен («Принц Валиант туралы аңыз», 1991–1993), Джейсон Доун («Мерлин», 1998), Крейг Шеффер («Мерлин: Қайту», 2000), Ханс Мэтисон («Авалонның тұмандары», 2001), Аса Баттерфилд және Александр Влахос («Мерлин», 2008–2012), Роб Найтон («Король Артур: Қылыштың аңызы», 2017), Миюки Саваширо және Эрика Линдбек («Fate/Apocrypha», 2017) және тағы да басқалар бейнелеген. Қазіргі заманғы бейімдемелерде Моргауз кейіпкері көбінесе Морганмен біріктіріледі, әдетте Мордредтің зұлым анасы (немесе балама ретінде оның сүйіктісі немесе әйелі) ретінде көрсетіледі, көбінесе манипуляциялық және кейде зорлық-зомбылыққа ұшырататын болады. Кейбір заманауи кітаптар мен басқа да бұқаралық ақпарат құралдарында тіпті Мордред бас кейіпкер ретінде бейнеленеді. Мордред қайда болса да, оның есімі сатқындықпен тығыз байланысты. Дантенің «Тозақ» поэмасында ол тозақтың ең төменгі шеңберінде, сатқындарға арналған орында табылады: «Артурдың қолынан бір соққымен кеудесі мен көлеңкесі қираған» (XXXII ырғағы). Дегенмен, орта ғасырлар мен бүгінгі күндегі кейбір туындылар Мордредті сатқын ретінде емес, қайшылыққа толы мүмкіндік іздеуші немесе тіпті тағдырдың құрбаны ретінде бейнелейді. Тіпті Мордредті зұлым адам ретінде суреттеген Малоридің айтуынша, халық оған қосылған себебі, «Артурмен бірге өмірде соғыс пен күрес болды, ал сэр Мордредпен зор қуаныш пен бақыт болды».