Кіріспе

Нидерланды музыканты және композиторы Гаспар ван Вербеке (шамамен 1445 – 1516 жылдан кейін) – Ренессанс дәуірінің Нидерланд композиторы. Ол Жоскин де Преспен бір дәуірде өмір сүрген, бірақ қазіргі итальяндық стильді Дуфайдың бұрынғы бургунд стилімен үйлестіруде ерекшеленді.

Өмір

Ол Турнай епархиясында, әрине, заңды емес туған және Оуденаардеде білім алған. Оның өмірінің алғашқы екі онжылдығы туралы көп мәлімет жоқ болса да, ол Иоганнес Регисті білген немесе онымен бірге оқыған болуы мүмкін, сондай-ақ Йоханнес Оккегеммен бірге оқыған болуы мүмкін; сонымен қатар ол Дуфайды Шарль Батылдың Бургундия сарайында білген болуы мүмкін, өйткені оның музыкасының көп бөлігі ескі композитордың үлгісін ұстанады. 1471 жылы Миланға барып, Сфорца капелласының әншілеріне қосылды, оның ішінде Иоганн Мартини, Александр Агрикола және Лойсе Компер болды. 1472 және 1473 жылдары ол өзінің итальяндық жұмыс берушісі үшін әншілерді табу үшін Бургундияға солтүстікке қайтып келді. Сәтті ізденістен кейін Миланға оралды, көп ұзамай Сфорца капелласы Еуропадағы ең ірі хорлардың біріне айналды. Алайда, 1476 жылы герцог Сфорцаның қазасынан кейін әншілер көбінесе тарады. Вербеке содан кейін Римдегі Папа хорына Сикст IV және Иннокентий VIII басшылығымен қосылды, ол 1489 жылға дейін сонда қалды, содан кейін Миланға оралды. Келесі он жылдық Вербеке Милан, Филипп Кереметтің сарайы және мүмкін Флоренциядағы Медичи сияқты бірнеше сарайлармен байланысты болған сияқты. 1500 жылдан кейін ол Римде қайтадан Папа хорында ән айтты. Оның өмірінің соңғы жылдары бұйырмаған; ол туған жеріне оралған болуы мүмкін, өйткені ол Камбрей және Турнайда лауазымдарға тағайындалған; сонымен қатар, 1517 жылы Майнцтегі Сент-Мария-ад-Градуста лауазымды иеленген болуы мүмкін.

Музыка

Вербеке итальяндықтардың стильдерін бургундтардың ескі техникасымен үйлестірді. Ол Франко-Фламанд композиторларының арасында сол кезде дамып келе жатқан, Джоскин де През музыкасында ең жақсы көрініс тапқан, тегіс, еліктеуге толы көп дауысты стильден қашып, дерлік жалғыз болды. Ол діни музыка жазды: мессалар, мотеттер, мотет циклдары, Магнификат, Арықтаулар, сондай-ақ бірнеше халық әндері; бірақ оның жұмысының көп бөлігі – діни вокалдық музыка. Әндердің авторлығы күмәнді, көптеген ғалымдар оларды Джоскин немесе Жан Жапар сияқты композиторлардың туындысы деп санайды. Стильдік тұрғыдан алғанда, оның көптеген мотеттері гомофониялық, заманауи итальяндық халық музыкасының жеңілдігін қамтиды. Оның көптеген мессалары халық әндерінің мелодияларына негізделген, олар тенор дауысында анық естіледі, ал басқа дауыстар көбінесе қарапайым, кейде параллель түрде қозғалады, бұл Дюфай немесе басқа бургундтардың стильдерімен байланысты. Кейде Вербеке еліктеуді қолданады, бірақ ешқашан Джоскиннің жұптық тәсілімен немесе кейінгі Франко-Фламанд композиторларының кең таралған тәсілімен емес; оның мессалар жазу стилі замандастарымен салыстырғанда көне болып көрінеді. Оның музыкасы, әсіресе Италияда, төменгі елдерден келген композиторлардың көпшілігінің контрапункттік, бірақ шетелдік сән-салтанатына қарсы, халыққа жақын эстетиканы білдірді.

Жазбалар

2003: Canticum Canticorum. Махаббатқа мадақ: Ренессанс дәуіріндегі Әндер Әні, Capilla Flamenca. Eufoda 1359. Гаспар ван Вербекеден «Tota pulchra es» және «Anima mea liquefacta est» әндерінің жазбаларын қамтиды.

Анықтамалар және қосымша оқу

"Гаспар ван Вербеке" мақаласы, The New Grove Dictionary of Music and Musicians, ред. Стенли Сейди. 20 томдық. Лондон, Macmillan Publishers Ltd., 1980 ж. Эрик Ф. Фидлер, Гаспар ван Вербекенің миссалары, Тютцинг, 1997 ж. Густав Ризе, Ренессанс кезеңіндегі музыка. Нью-Йорк, W. W. Norton & Co., 1954 ж.