Кіріспе

Неміс танк жойғышы, жаяу әскердің жауынгерлік машинасы.

Мардер I "Мартен" (Sd. Kfz. 135) – 75 мм Pak 40 танкіге қарсы зеңбірегімен қаруланған екінші дүниежүзілік соғыстағы неміс танк жойғышы. Мардер I-дің көп бөлігі 1940 жылы Францияның құлауынан кейін немістер 300-ден астам данасын иеленген француздық Tracteur Blindé 37L (Лотарингия) артиллериялық тракторы/бронетранспортерінің шассиіне орнатылған.

Тарих

Барбаросса операциясының басталған сәттерінен бастап Вермахттың кейбір совет танктеріне қарсы күресу мүмкіндігінің жеткіліксіз екенін түсінді. Қызметтегі жеңіл танктер, мысалы Panzer II және Чехияда құрастырылған 38(t), нашар брондалған және жаңа совет танктерімен күресу үшін тиісті қарумен жабдықталмаған еді. Сонымен қатар, Вермахттың стандартты буксирленетін 37 мм 3,7 см Pak 36 танкіге қарсы пушкасы жылдам орналасуы қиын болды және жаңа совет танктерінің қалың, қисайған бронясын тесіп өте алмады. Қажет болған нәрсе – мобильді, күшті танкіге қарсы пушка еді. Немістерде мұндай 75 мм 7,5 см Pak 40 пушкасы болды. Олар сонымен қатар көптеген тұтқынға алынған советтік 76 мм F 22, 1936 жылғы үлгідегі дивизиялық далалық пушкаларын да иеленді. Немістердің нашар қаруланған танк шассиін алып, оған ауыр қару орнату тәжірибесі болды. Panzerjäger I осыған бір мысал, онда пушканы басқаруға қажетті кеңістік беру үшін мұнара алынып тасталды және ашық түрлендіру жасалды. Жаңа советтік Т-34 орта және КВ-1 ауыр танктерімен бірліктердің шабуылға ұшырауынан кейін, ауыр қаруланған неміс танктеріне деген қажеттілік жедел туды. Уақытша шешім ретінде Lorraine сияқты француздық машиналарын, сондай-ақ Panzer II және Panzer 38(t) сияқты тиімсіз неміс танктерін уақытша танк жойғыштардың негізі ретінде пайдалануға шешім қабылданды. Нәтижесінде Marder I, Marder II және Marder III сериялары пайда болды. Бұл машиналар 7,62 см Pak 36(r) (76 мм F 22, 1936 жылғы үлгінің модификациясы) немесе кейінгі нұсқаларда неміс 7,5 см Pak 40 танкіге қарсы пушкасын жылжытуға мүмкіндік берді. Шағын шассидің салмағы мен көлемдік шектеулеріне байланысты Marder сериясы толыққанды брондалмаған. Жоғарғы броняның жұқа ғана қабаты тек алдыңғы және бүйір бөліктерін шрапнель мен жеңіл қарулардан қорғайтын. Барлық Marder сериясының үсті ашық болды. Кейбір машиналарға экипажды ауа-райынан қорғау үшін брезенттен жасалған жамылғылар орнатылды. Marder сериясы жау танктерімен теңдей шайқаса алатын нағыз Panzerjäger емес еді.

Даму

Мардер I 1942 жылдың мамыр айында майор Альфред Бекер жасады. Ол 75 мм Pak 40 танкіге қарсы зеңбірегін "Лорейн" шассиіне орнатты. Зеңбірек салыстырмалы түрде үлкен болғандықтан, оны пайдалануға қажетті кеңістік жасау үшін бастапқы экипаж бөлімшесі алынып тасталды. Бұл жұмыс Франциядағы оккупациялық аймақта ішкі қауіпсіздікке француз бронетехникасын түрлендірумен айналысқан Baukommando Becker ұйымы арқылы жүзеге асырылды. Содан кейін зеңбірек шассиге орнатылды. Бекермен бірлесе жұмыс істеген Alkett экипаж бөлімшесі үшін иілген броньдық қорғаныс жасады. Бұл қорғаныс салыстырмалы түрде жеңіл және жоғарынан ашық болды. Қорғаныс экипажды жарылыстан және шағын қарудан қорғады, бірақ бронебойғыш оқтарды тоқтатуға арналмаған. Көліктің басты міндеті – танкіге қарсы зеңбірекке жылдамдық беру болды. Ол танкты ауыстыру үшін жасалмаған. 1942 жылдың шілдесі мен тамызы аралығында "Лорейн" шассиіне 170 Мардер I құрастырылды. Кейіннен Мардер I-ді түрлендіру үшін бірнеше француз және поляк танктері пайдаланылды, олардың ішінде Hotchkiss H39 және FCM 36 болды. Бұл түрлендірулер де 1942 жылы Париждің шетіндегі Hotchkiss зауытында Baukommando Becker арқылы аяқталды. 24 Hotchkiss танктері 7,5 см Pak 40 (Sf) auf Geschützwagen 39H(f) үлгісіндегі Мардер I-ге айналдырылды. Мардер I алғашқыда Шығыс майданындағы жаяу әскер дивизияларында қызмет етті және сәттілікке жетті. Кейіннен олар Нормандиядағы қайта құрылған 21-ші танк дивизиясының бронетехника құрамының маңызды бөлігін құрады.