Кіріспе

Француздық жағалау аралы Олерон аралы немесе Олерон аралы (, il dɔleʁɔ̃; Saintongese: ilâte d'Olerun; Uliaros insula, ) – Францияның Атлантика жағалауында, Рошфордан батысқа қарай орналасқан, Пертуис-д'Антиош бұғазының оңтүстік жағындағы арал. 30 км (20 миль) ұзындығы және 8 км (5 миль) ені бар, Корсикадан кейін Францияның екінші ірі аралы. Оның ауданы 174 км² (67 шаршы миль) және 21 000-нан астам тұрақты тұрғыны бар.

Тарих

Олерон 1-ғасырдан бері белгілі, Плиний Үлкен өзінің «Табиғи тарихында» оны Улиарос («in aquitanico sinu Vliaros») деп атайды. 3-ғасырдың соңында Рим императоры Проб барлық галлдарға жүзімдіктерге иелік ету және шарап өндіру құқығын берді, бұл аралда шарап жасау мәдениетінің дамуына әкелді. Бұл 19-ғасырдың соңына дейін жалғасты, содан кейін филлоксераның пайда болуы жүзімдіктердің көп бөлігін жойды. Жүзімдіктер қайта қалпына келмеді, ал қазіргі күні жүзім өндірісі негізінен Cognac bois ordinaires үшін қолданылады. 7- және 8-ғасырларда арал, Ремен бірге, «Космография» бойынша Vacetae Insulae немесе Vacetian Islands деп аталды. Vaceti – васкондардың тағы бір атауы, бұл сол кезде аралдардың баск (гаскон) билігінде болғанын көрсетеді. Шамамен 1152-1160 жылдары Олеронде Аквитанияның Элеонорасы осы аймақта алғашқы «теңіз» немесе «адмиралдік» заңдарын енгізді: Олеронның жазбалары (Rolls of Oléron). 1306 жылы Англияның Эдуард I Аквитания герцогтігінің бір бөлігі ретінде аралды ұлы Эдуард II-ге сыйлады. 1793 жылы, Франция революциясы кезінде, Олерон аралындағы ауылдардың аттары өзгертілді. Олерон сарайы «Теңдікке» («Equality»), Сент-Троян «Тауға» («La Montagne»), Долус «Күлсатырға» («Sans Culotte»), Сент-Пьер «Бауырластыққа» («La Fraternité»), ал Сент-Жорж «Бірлікке» («L'Unité») айналды. Олеронның барлық аумағы «Еркіндік аралы» аталды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде арал неміс әскерлерімен басылып алынып, нығайтылды. 1945 жылдың 29 сәуірінде «Юпитер» операциясы аталған амфибиялық шабуылда еркін француз күштері аралды азат етті. Француз крейсері «Дюкесн» неміс артиллериялық батареяларына 550 ауыр снаряд атып, келесі күні гарнизон капитуляциялады. Қазіргі кезде Олерон аралы өндірілетін ұлудың жоғары сапасымен танымал.

География және климат

Аралдың аумағы шамамен 174 км² (67 шаршы миль) құрайды. Бұл Францияның Атлантика жағалауында, яғни Бискай шығанағында орналасқан құнарлы және жақсы өңделген арал. Климаты көбінесе жұмсақ (теңіздік қоңыржай), жеткілікті, бірақ артық емес жауын-шашынды, бірақ шілде және тамыз айларында 3-тен 15 күнге дейін қатты ыстық болуы мүмкін, көбінесе бірнеше күнге шоғырланған. Олерон Францияның Атлантика жағалауындағы ең күн сәулесі көп аймақтың ортасында жатыр. Арал жылына 2100 сағаттан астам күн сәулесінен пайдаланады.

Көлік

1966 жылдан бері арал құрлықпен көпір арқылы қосылған. 2,862 метр (9,390 фут) ұзындығымен, ол салынысымен Франциядағы ең ұзын көпір болды. Қазір ол үшінші орында, Сен-Назер көпірі мен Ре аралы көпірінен кейін. 1991 жылдан бері көпірден өту ақысыз. Аралға Surgères, Saintes немесе Rochefort станцияларына жетіп, содан кейін автобусқа отыру арқылы баруға болады. Арал ішінде көлікпен немесе велосипедпен жүру ең ыңғайлы. Соңғы он жылда 110 километрлік (68 миль) велосипед жолдары желісі салынды. Бұл велосипед жолдарының көп бөлігі көлік қозғалысынан таза.

Туризм

Олэрон - Францияның Аквитания жағалауынан 3 шақырым (2 миль) қашықтықта орналасқан үлкен Атлантика аралдарының бірі және танымал туристік орын. Бірнеше компания Боярдвилл және Сен-Дени қалаларынан жақын орналасқан Айкс аралына, Ла-Рошельге және Форт-Боярдтың жанынан қайық саяхаттарын ұйымдастырады. Порт қалаларына, әсіресе Ла Котиниер ауылына туристер жиі келеді. Бұл ауыл жүздеген траулерлердің базасы болып табылады, олар күн сайын таңғы сағат 5-те және кешкі 4-те балықтарын сатады. Ла Котиниер Шарант-Маритим департаментіндегі алғашқы балық порты және Франция бойынша 8-ші орында тұр.