Кіріспе

Джерри Лон Литон (12 мамыр 1937 – 3 тамыз 1976) – американдық саясаткер, Миссури штатынан. 1973 жылдан 1976 жылы қайтыс болғанға дейін АҚШ Өкілдер палатасының Миссури штатының 6-шы сайлау округін өкілдік еткен мүшесі болды. Демократиялық партияның мүшесі, ол 1976 жылы АҚШ Сенатына кандидат болды. Литон Демократиялық партияның ішкі сайлауында жеңіске жетті, бірақ жеңіс тойына бара жатқанда ұшақ апатында қаза тапты.

Ерте өмір

Литон Миссури штатының Дэвис округіне қарасты Лок-Спрингс маңында электр қуаты жоқ үйde дүниеге келген. Ол Американың Болашақ фермерлері ұйымының ұлттық хатшысы болды (1956–1957 жж.), және 1961 жылы Миссури университетін журналистика мамандығы бойынша бітірді. Ол Миссури университетінің жас демократтар клубының президенті және Стюарт Саймингтонның 1960 жылы АҚШ президентіне өткізбеген сайлау кампаниясы кезінде Ұлттық жастар комитетінің төрағасы болды. Литон Альфа Гамма Ро бауырластығының Тета бөлімшесінің президенті болды. Ол Миссури штатының Чиликоте қаласындағы Литон Шарлоле ірі қара мал фермасында мал өсіру арқылы байлыққа ие болды. Бұл ферма әдемі көркемдік орын ретінде сақталды, онда ол ықпалды тұлғаларды және сайлаушыларды қабылдады. Литон мектеп оқушыларын және жергілікті төмен деңгейдегі басшыларды үйіне шақыруға тырысты. Саяси карьерасын бастамас бұрын, ол ауыл шаруашылығы және ауылдық аймақтардағы жастардың басшылыққа қатысуын ынталандырумен айналысты. Оның отбасы (ата-анасы Милдред және Чарли Литонды қоса алғанда) Шарлоле мал шаруашылығында өте белгілі болды.

АҚШ өкілі

Литон 1972 жылы АҚШ Өкілдер палатасына демократ ретінде сайланды. Ол Демократиялық партияның қарқынды дамып келе жатқан жұлдызы саналды, және оның "Литтонмен әңгіме" телешоуы штаты бойынша таратылды. Қонақтардың ішінде Джимми Картер, бұрынғы вице-президент Хьюберт Хамфри, Ауыл шаруашылығы министрі Эрл Бутц, конгрессмен Тип О'Нилл және Палата спикері Карл Альберт болды. Оның бұрынғы конгресс сайлау кампанияларында қолданылған жасыл бампер стикерлері штатта "Литон президентке!" деген жарнамамен таратылды. Джимми Картер Литонның бір күні президент болатынын айтқан.

1976 жылы АҚШ Сенатына сайлау

1976 жылы, өкілдер палатасында екі мерзім қызмет еткеннен кейін, Литон зейнетке шығып бара жатқан сенатор Стюарт Саймингтонның АҚШ Сенаты орындығы үшін Демократиялық партиясының ішкі сайлауына қатысты, бұл жарыс үш бағытта өтті. Басты қарсыластары Саймингтонның ұлы Джеймс В. Саймингтон және Миссури штатының бұрынғы губернаторы Уоррен Хернс болды. Сайлау қорытындысы бойынша, конгрессмен Литон 45,39% дауыспен жеңіске жетті, бұрынғы губернатор Уоррен Хернс 26,38% дауыспен екінші орынды, ал конгрессмен Джеймс Саймингтон 25,16% дауыспен үшінші орынды иеленді. Қалған 4 пайыз дауысты жеті кандидат бөлісті, олардың ішінде Канзас-Сити қаласының мэрі Чарльз Уилер де бар еді.

Өлім

Литтон алғашқы сайлауда жеңіске жетті, бірақ 1976 жылғы 3 тамызда әйелі Шарон және екі баласы Линда мен Скотт, ұшқыш Пол Рупп-младший және ұшқыштың ұлы Пол Рупп III-мен бірге Канзас-Ситидегі жеңіс тойына ұшып бара жатқанда қайтыс болды. Олардың ұшағы, Beechcraft Model 58 Baron, сайлау күні сағат 21:00-ден кейін Чиликоте әуежайынан ұшып кеткен сәтте апатқа ұшырады. Апатты тергеу барысында ұшақтың сол қозғалтқышындағы коленвал сынғаны анықталды. Қозғалтқыш істен шыққан кезде ұшақ әуежайдың жалғыз қатты жабын бар ұшу-қону жолағынан жоғары көтерілген еді. Ұшақ солға бұрылып, соя егістігіне құлады, содан кейін жарылып, барлық құрбандарды тану мүмкін болмай қалды. NTSB хабарлағандай, ұшқыш қозғалтқыш тоқтағанда шассиді жинап алмаған, бұл басқаруды күрт жоғалтуға себеп болды. Ұшақ жерге тигенге дейін небары 19 секунд ғана ауада болған. Ұшақ Rupp Automotive компаниясына тиесілі болды, ол Руппқа тиесілі автокөлік бөлшектерінің дүкені еді. 21 тамызда Мемлекеттік Демократиялық Комитет жаңа үміткерді таңдау үшін дауыс берді, нәтижесінде Хёрнс Миссури штатының қазынашысы Джим Испанияуэрді жеңіп, дауыстардың 63,3%-ын алды. Ол бас сайлауда Миссури штатының бас прокуроры Джон Данфортқа есе жіберіп, 56,93% дауыс жинады. Джерри Л. Литтонның келушілер орталығында, Смитвилл, Миссури штатындағы Смитвилл көліндегі бөгеттің жанында Литтонның естеліктерінен тұратын мұражай ашылды.