Кіріспе

Австро-Венгрия суретшісі (1803–1887)

Фридрих фон Амерлинг (14 сәуір 1803 – 14 қаңтар 1887) – Франц Йозефтің сарайындағы австро-венгриялық портрет суретшісі. Ол Вена қаласында дүниеге келген және 1835 жылдан 1880 жылға дейін сарай суретшісі қызметін атқарған. Фердинанд Георг Вальдмюллермен бірге ол 19 ғасырдағы көрнекті австриялық портрет суретшілерінің бірі болып есептеледі.

Өмірбаян

Ол алтын және күміс шеберлері Франц Амерлинг пен Терезия Карглдің ұлы болды. 1815-1824 жылдары Венадағы өнер академиясында оқыды, содан кейін Прагаға сапар шекті, онда 1826 жылға дейін академияда білім алды. 1827 және 1828 жылдары Лондонда болып, портрет суретшісі Томас Лоуренстің ықпалына ішкі тілек білдірді. Алдағы саяхаттары оны Парижге, онда Хорас Вернеттен сабақ алды, және Римге жеткізді; содан кейін Венаға оралды, онда 1828 жылдан бастап Австрия сарайында, аристократияда және орта тапта жұмыс істеді. 1829 жылы Вена академиясының Рейхель сыйлығына ие болды. Амерлинг көп уақытын саяхаттармен өткізді: 1836 және 1838 жылдары Италияға, 1838 жылы Нидерландыға, 1839 жылы Мюнхенге, 1840-1843 жылдары Римге, 1882 жылы Испанияға, 1883 жылы Англияға, 1884 жылы Грекияға, 1885 жылы Скандинавияға, Норвегияның Солтүстік мүйісіне дейін, ал 1886 жылы Мысыр мен Палестинаға барды. Ол төрт рет үйленді: 1832 жылдан 1843 жылы қайтыс болған Антония Кальтенталермен; 1844-1845 жылдары Катарина Гейслермен (ажырасып); 1857 жылдан 1880 жылы қайтыс болғанға дейін Эмили Генрихпен; және соңында 1881 жылдан өмірінің соңына дейін Мария Немецкемен. 1878 жылы Амерлинг дворян титулына ие болды және Фридрих Риттер фон Амерлинг деп аталды. Венаның ең көрнекті суретшілерінің бірі ретінде ол көптеген белгілі жазушылар мен музыканттарды (мысалы, Франц Листті) үйіне шақырып алып, қабылдады. 1858 жылы ол Венадағы Гумпендорф сарайын сатып алып, оны өз талғамына сай құнды өнер туындыларымен безендірді. Сондықтан бұл ғимарат халық арасында «Амерлинг шлосселі» деп аталды.

Құрметтер

Көптеген басқа да наградалармен қатар, ол 1879 жылы Orden der Eisernen Krone орденін алды. 1887 жылы қайтыс болғаннан кейін Венадағы бір көше оның құрметіне Amerlingstrasse деп аталды. Ол Венаның орталық зиратына жерленді, онда Иоганнес Бенк салған ескерткішпен есте сақталады. Сол суретші 1902 жылы ашылған Вена қалалық саябағындағы Амерлинг ескерткішін де жасады. 1948 жылы Австрия почтасы Фридрих фон Амерлингтің қайтыс болғанына 60 жыл толуына арнап арнайы марка шығарды. 2008 жылғы 3 наурызда Österreichische Post тағы бір Амерлинг маркасын шығарды. Бұл жолы ол Венадағы Лихтенштейн мұражайын еске түсіретін серияның бір бөлігі болды және Лихтенштейннің ханшайымы Мари Франциска бейнеленді.

Шығармалары

Амерлинг 1000-нан астам туынды жасады, олардың көп бөлігі портреттер болды. Ол Бидермейер дәуіріндегі жоғары аристократия мен ірі буржуазияның ең сұранысқа ие портретшісі еді. 1830 жылдан 1850 жылға дейінгі кезең оның өнерінің гүлдену шегін құрайды. Оның стилі Ингрес стилімен ұқсастықтарды көрсетеді, контурдың нақтылығын және бай түс гаммасын үйлестіреді. Амерлингтің туындылары 2003 жылы Венада көрмеге қойылды. Оның көптеген жұмыстары Австрияда сақталып қалған.