Кіріспе

Уайкатодағы порты мен қонысы, Жаңа Зеландия. Каухиа қонысы шығанақтың солтүстік жағалауында орналасқан және Жаңа Зеландияның алғашқы отарлау кезеңінде маңызды порт болған. Каухиа ауданы Жаңа Зеландия Үкіметіне тиесілі қалалық блоктан тұрады. 1880 жылы үкімет оны еуропалықтардан сатып алды, бірақ "алғашқы маори иелерінен емес, екінші бір еуропалықтан сатып алды, ол басқа еуропалықтың қарызын өтеу үшін иелік құқығын талап еткен". Каухиа маори жырларында ата-бабалық вака (каноэ) Таинуидің соңғы тоқтаған жері ретінде танымал. Жаңадан келген соң капитан Хотуроаның бірінші кезектегі міндеті Ахурей деп аталатын вананга (білімнің қасиетті мектебі) құру болды. Ахурей Каухианың теңіз жағалауындағы Марае Макету Марае артындағы қасиетті төбенің басында орналасқан. Порт аймағы Нгати Тоа тайпасының көрнекті батыр басшысы Те Раупараханың туған жері болды, ол 1820 жылдарға дейін осы аймақта өмір сүрді, содан кейін Нгати Раруа және Нгати Коата тайпаларымен бірге оңтүстікке көшті. Таинуи Хотуроаның өзі және ивидің басқа мүшелерімен Ахурейдің түбінде жерленді. Хотуроа ваканы екі әктас тіреуішпен белгілеп, оларды баталады. Біріншісі – "Хани (Хани а те ваэваэ и кими ату), ол биік жерде орналасқан және каноенің мұрын бөлігін көрсетеді". Каноенің арқа бөлігін белгілеу үшін Хотуроа осы жаратылыс туралы әңгімедегі рух құдайы Пунаның символын қойды. "Толық атауы – Пуна whakatupu tangata, ол әйелдің құнарлылығын, адамзаттың бастауын білдіреді". Макету Мараеде алғаш салынған ең ескі және беделді үй – Те Рурухи (Ескі әйел), ол 1986 жылға дейін асхана ретінде пайдаланылды. Оның орнына жыл сайынғы поукай, танги және хуи сияқты шараларға келетін көптеген адамдарды қабылдау үшін екі қабатты асхана, Те Тини О Таинуи салынды. Марае Апакура және Хикаироның Нгати Маниапото хапусымен, сондай-ақ Нгати Махута және Нгати Те Уихидің Вайкато Таинуи хапусымен байланысты. Каухиа портында немесе оның жанында тағы алты марае орналасқан: Мокай Каинга Марае және Ко Те Мокай үйі Апакура және Хикаироның Нгати Маниапото хапусымен, сондай-ақ Апакураның Вайкато Таинуи хапусының кездесу орны. Мокороа Марае және Нга Роймата үйі – Нгати Киривайдың Нгати Маниапото хапусының кездесу орны. Окапу немесе Окапу Марае және Те Котахитанга о Нгати Те Уихи үйі – Нгати Махута мен Нгати Те Уихидің Вайкато Таинуи хапусының кездесу орны. Те Махое Марае – Пихи, Те Канава, Те Урупаре және Уекаханың Нгати Маниапото хапусының кездесу орны. Вайпапа Марае және Ngā Tai Whakarongorua және Takuhiahia үйлері Хикаироның Нгати Маниапото хапусымен, сондай-ақ Нгати Хикаиро мен Нгати Пухиаведің Вайкато Таинуи хапусының кездесу орны болып табылады.

Еуропа тарихы

Каухиа портының аймағы 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басында каури шайыры саудасы үшін маңызды болды, себебі шайырды табуға болатын ең оңтүстік аймақ осы жер болды. (кейіннен Стратфордтағы Таранаки Орталық Баспасөзінің құрамына қысқа мерзімге кірді) және "Мангавека қоныс салушысы" газеттері. 1909 жылдан бастап, 1858-1864 жылдар аралығында әкесі мұнда миссионер болған Эдвард Генри Шнакенберг газеттің иесі болды, ол 1936 жылдың сәуір айында жабылды.

Кавиа округі кеңесі

Кавиа округі кеңесі 1905 жылы құрылды және алғаш рет 1905 жылдың 12 шілдесінде отырыс өткізді. Бұрынғы жағажайдың орнында 1915-1916 жылдары Бьюкенен Брос компаниясы жаңа кеңселер салды, оларды Гамильтон қаласының сәулетшілері мен инженерлері Уоррен мен Блехинден жобалады. 1923 жылы Кавиа округінің халқы 1098 адамды құрады, онда 84 шақырымды құрайтын шағыл жолдар, 153 шақырым саз жолдар және 201 шақырым жолдар болды. Кавиа қалалық кеңесі 1906 жылы 470 акр (190 га) аумақта құрылды. 1923 жылы оның халқы 195 адамды құрады, онда 6 миля 14 чейн (9,9 км) көшелер және 10 акр (4,0 га) жерлік аймақ болды. 1956 жылы жергілікті басқару комиссиясының сараптамасынан кейін округ Отароханга және Уайтомо округтерімен біріктірілді.

Кавиа қауымдастығының кеңесі

Қоғамдық кеңес ай сайын өтеді және 4 мүшеден, сондай-ақ Каухиа Тихироа округінің кеңесшісінен тұрады. Үш мүше Каухиа аймағынан, ал біреуі Аотеядан сайланады.

Пу Маумахара

2016 жылы мұражайдың артындағы Омимити қорығында биік пуу маумахара (естелік бағана) орнатылды. Те Куити Стюарт оны 2014 жылы Пуреора орманының тотара ағашынан қаша бастады. Ол бір жағынан Кингитаңганың 150 жылдығын, екінші жағынан 1824 жылы Элизабет Генриеттаның келгенін көрсетеді. Түнде ол жарықтандырылады, ішінде түрлі түсті LED шамдары бар.

Аурухана

Каухиа ауруханасы қалаға қарап тұрды, Те Пуру па орнында, ол 1863 жылы Қарулы жасақ бекінісіне айналған еді. Аудандық кеңсе сияқты, бұл аурухана да Уоррен мен Блехинден жобалаған және 1918 жылы ашылған. 1948 жылы ол әлі шағын аурухана болып келген, бірақ 1959 жылы босандыру ауруханасына айналып, 1967 жылдың наурыз айында жабылды.

Білім

Каухиа мектебі – 1–8 сыныптарды қамтитын, аралас білім беретін мемлекеттік бастауыш мектеп. Оқушылар саны бойынша 1-децильді мектеп.