Кіріспе

Құс түрі Африкалық тұяққұс (Podica senegalensis) – Heliornithidae тұқымдасына (тұяққұстар және күнбақалар) жататын су құсы. Бұл түр Батыс, Орталық және Оңтүстік Африканың өзендері мен көлдерінде мекендейді.

Сипаттама

Африкалық жүзбе қанатты су құсы - ұзын мойны, сүйкімді өткір мүсі, және жарқын қызыл, қанатты аяқтары бар су астындағы шебер. Қауырсыны түрлеріне қарай өзгереді, көбінесе төменгі жағы ақшыл, ал үстіңгі жағы қараңғы болады. Еркектерінің түсі әдетте аналықтарынан қараңғырақ. Сырт көрінісімен Оңтүстік Американың тасқын қазына ұқсайды.

Әдет-ғұрыптары мен ауқымы

Африкалық тұяқ аяқты Африканың әртүрлі орталарында, өзендер, ағыстар және жағалауларында жақсы жасырынуға болатын көлдері бар аймақтарда кездеседі. Бұл аймаққа орман, орманды саванна, су басқан орман және тіпті мангр батпақтары кіреді. Тұяқ аяқтылар судағы омыртқасыздармен қоректенеді, оның ішінде ересек және дернәсіл шөпқоректілер, инеліктер, шаяндар, сондай-ақ бұқақтар, балықтар және қосмекенділер. Олардың мүмкіндіктерді пайдалануға бейім екендігі айтылады және кейбір жемдерін тікелей су бетінен алады. Олар суда және құрлықта да жақсы қимылдайды, жағалауда да азықтанады, оларға ұқсас, бірақ туыс емес қазтұмсықтардан өзгеше. Тұяқ аяқтылар көбінесе жалғыз немесе жұп болып көрінеді. Олар өте жасырын. Тіпті тәжірибелі орнитологтар да оларды сирек көреді, сондықтан олар құс бақылаушылар үшін құнды жаңалық болып табылады. Олардың өте жасырын болуына байланысты, олардың көбінесе суда, яғни көрінетін жерде, немесе құрлықта болатыны белгісіз. Олардың көбейетін кезеңі аймаққа қарай өзгереді, көбінесе жаңбырлы маусыммен сәйкес келеді. Олар су үстінде құлаған ағашқа бұтақтар мен қамыстан жасалған ұя салады. Екі жұмыртқаны аналығы ғана басып шығарады. Балапандар ұядан шыққаннан кейін бірнеше күн өткен соң ұядан ұшып кетеді.

Қарым-қатынастар

Африкалық тұяқ табандар Heliornithidae туысына жатады, оның өзге де мүшелері – маскалы тұяқ табан мен күнбағыс. Осы туыс пен басқа құстардың арасындағы байланыс толыққанды зерттелмеген.

Қалыптануы мен сақталуы

Африкалық тұяқ табандының сақталу жағдайы оның көзге көрінбейтін табиғатынан анықтау қиын. Ол қауіп төндірген деп есептелмейді, себебі оны қуғынға салу немесе аңшылар нысанаға алу емес, және сирек болса да, өте кеңінен таралған. Дегенмен, ылғалды жерлердің жойылуы және су арналарының өзгеруі мен ластануы оған қауіп тудыруы мүмкін деген алаңдаушылық бар. Сондай-ақ, ол минималды бұзылыстарға төздіре алады деп есептеледі. Бұл және қоныс ортасының фрагментациясы түрді қорғау үшін оны бақылау қажеттігін көрсетеді. Қазіргі таңда Африкалық тұяқ табандыларын тұтқында ұстауға болмайды.