Кіріспе

Абиес пинсапо, испан шыршасы, Пинсасеялар тұқымдасына жататын ағаш түрі, Испанияның оңтүстігі мен Марокконың солтүстігінде табиғи түрде өседі. Жерорта теңізі шыршаларының басқа түрлерімен туыс, ол Кадис провинциясындағы Сьерра-де-Гразалема және Малага провинциясындағы Ронда жанындағы Сьерра-де-лас-Ньевес және Сьерра-Бермеха тауларында кездеседі. Мароккода Риф тауларында, Джабель Тисука және Джабель Тазаот тауларында ғана өседі.

Сипаттама

Abies pinsapo – 20-30 м биіктікке жететін мәңгі жасыл қылқан жапырақты ағаш, конустық тәжді, жасымен бірге пішіні бұзылуы мүмкін. Жапырақтары 1,5–2 см ұзындығында, бүкіл бұтақтар бойында радиалды орналасқан, екі жағынан да кең ақшыл балауыз жолақтары бар, жасыл-көк түсті, күміссіз. Шишалар цилиндр пішіндес, 9–18 см ұзындығында. Жетілмей тұрғанда жасыл-қызғылттан күлгін түске дейін өзгеріп, тегіс беткейлі, сыртқа шықпайтын қысқа қабықшалары бар. Жетілгенде шишалар ыдырайды және қанатты тұқымдарды босатады. Марокколық түрі, Abies pinsapo var. marocana немесе Марокко шыршасы, жапырақтарының күміссіздігі азырақ және шишалары сәл ұзын, 11–20 см ұзындығында болады. A. pinsapo 'Aurea' (8 м-ге дейін, алтын түсті жаңа өршілдерімен) және A. pinsapo 'Glauca' (12 м және одан да биік, сұр жасыл жапырақтарымен) сорттары Корольдік бау-бақша қоғамының Бау-бақшалық Еңбегі сыйлығына ие болды.

Қорғау

Испан шыршасы, қорғау және орманды қайта жаңарту жөніндегі барлық күш-жігерге қарамастан, оның саны артып келе жатса да, әлі де өрт, қала құрылысы жобалары, топырақ эрозиясы, көптеген келушілер мен туристер сияқты бірнеше қауіптерге тап болып отыр.