Кіріспе

Стивен М. "Стив" Волоник (22 шілде 1946 – 18 мамыр 2000) – АҚШ-тағы орыс және Шығыс Еуропа музыкасы қауымдастығының пионері болды. Ол Американың балалайка және домра қауымдастығының құрылушыларының бірі.

Өмірбаян

Пенсильвания штатының Честер қаласында туған Воловник орыс және украин музыкасымен өсті. Бала кезінде және жастық шағында Филадельфиядағы Санкт-Николай орыс православие шіркеуінің балалайка оркестрінде, Коврига балалайка оркестрінің жетекшісі Пауль Кауриганың басшылығымен ойнады. Ол сондай-ақ Анастасия Карноудың шәкірті болды. Воловник Пенсильвания университетін бітіріп, 1964 жылы университетте "PennBO" немесе "Penn Balalaika Orchestra" деп белгілі болған Пенсильвания университетінің балалайка оркестрін құрды. PennBO бірегей болды, себебі Питтсбургтегі Дукейн университетінің Тамбурицан тобынан басқа, ол Шығыс Еуропа музыкасына толыққанды арналған жалғыз университет деңгейіндегі музыкалық ұжым еді. Кейін ол Лос-Анджелеске көшіп, Калифорния университетінде этномузыкология саласында магистр дәрежесін алды. Сол жерде ол "Одесса балалайкалары" атты балалайка тобын құрды. Содан кейін Хьюстон және Атланта қалаларында балалайка топтарын ұйымдастырды. Лос-Анджелестен Филадельфияға оралғаннан кейін, Воловник Дрексель университетінде кітапхана ғылымы бойынша магистрлік диплом алды, одан кейін Уортон мектебінің Липпинкотт кітапханасында анықтама кітапханашысы болып жұмыс істеді. Ол "Балалайка Рус" және "Цыган балалайкалары" атты тағы екі балалайка ансамблін де құрды, олардың мүшелері Филадельфия аймағынан еді. Воловник 1996 жылы таратылғанға дейін Penn Balalaika Orchestra оркестріне жетекшілік етуді жалғастырды. Кейін ол Нью-Джерси штатының Маунт-Лорел қаласына көшіп, 2000 жылы қайтыс болғанға дейін Маунт-Лорел қалалық кітапханасының кітапхана директорының орынбасары болып қызмет етті. Воловник Пенсильвания штатының Линвуд қаласындағы Лаун-Крофт зиратына, балалық шағындағы үйінің көлеңкесінде жерленген.

Ықпал

Воловник Америка Құрама Штаттарында кабаре стиліндегі балалайка ансамбліне деген қызығушылықты қайта жандандырғаны және балалайка мен домраны олардың шаруалар тамырымен қайта байланыстырғаны үшін зор еңбек еткені айтылады. 1910-1920 жылдары танымал болған кабаре стиліндегі ансамбльдер әдетте 10-нан аспайтын мүшелерден тұратын және кішкентай, жақын жерлерде ойнайтын, көбінесе тікелей орыс туындысы емес, бірақ көбінесе цыған, еврей немесе украин халқының шығармаларын орындаған. Коммунизмнің күшеюімен кабаре стиліндегі ансамбльдер құлдырады, себебі Кеңес үкіметі Батыс оркестріне қарама-қарсы тұратын, күрделі оркестрлік аранжировкалармен жасалған үлкен Андреев стиліндегі мемлекеттік ансамбльдерді артық көреді. Атланта, Мэн және Пенсильванияда балалайка қоғамдары мен топтарын құрған Воловник, АҚШ-та және шетелде балалайка қауымдастығында кішкентай балалайка ансамбльдері үшін қарапайым, бірақ тереңдегі күйлерді аранжировкалауымен танымал болды. Кабаре дәстүріне сай келіп, Воловник тек орыс музыкасымен ғана шектеліп қоймай, румын, венгр, молдаван, цыған және клезмер күйлерін де аранжировкалады, олардың кейбіреулері олар үшін жазылған жергілікті аспаптарда ешқашан ойналмаған. Оның музыкаға берілгендігіне қарамастан, кейбіреулер Воловниктің, оның әзілқой мінезімен, ежелгі Ресейдің скоморохтарының – патшалар мен шіркеуді әжуалай қылып күлдірген көше музыканттарының бейнесін сомдағанын айтады. Американың Балалайка және Домра қауымдастығының қазіргі кезде бірнеше жүз мүшесі бар. Ол АҚШ-та дәстүрлі орыс музыкасын насихаттауға белсенді түрде қатысады. Жыл сайын конгресс өткізіп, орыс музыкасының көрнекті өкілдері сабақтар өткізіп, өнер көрсетеді.