Кіріспе

Жапон самурайы, князь Нихонго Шимазу Хисамитсу (島津 久光) (1817 жылғы 28 қараша – 1887 жылғы 6 желтоқсан), сонымен қатар Шимазу Сабуро (島津 三郎) деп те белгілі, Эдо дәуірінің соңында өмір сүрген жапон самурайы. Шимазу Нариакираның кіші інісі Хисамитсу, кәмелетке толмаған ұлы Тадаёшидің регенті болып қызмет еткенде Сацума әкімдігінде дербес билік жүргізіп, күшті тұлға болды. Тадаёши Сацума әкімдігінің 12-ші және соңғы даймиосы атанды. Хисамитсу оңтүстік Сацума, Чошу және Тоса кландарының Токугава сёгунатын құлатуға жасаған тырабында маңызды рөл атқарды. Ол Окума но Ками (大隈守) атағын алған.

Өмірбаян

Хисамитсу 1817 жылы Кагосима сарайында, 10-шы даймё Шимазу Нариокидің ұлы ретінде дүниеге келді; Хисамитсудың туғандағы аты Каненошин болды; анасы Нариокидің кәнизағы Юра еді. Ол Танегасима кланынан мұрагер ретінде қысқа мерзімге асырап алынған, бірақ бала кезінде Шимазу отбасына қайтарылды. Сегіз жасында Шимадзу үйінің тармағы – Шигетоми Шимадзу отбасына асырап алды. Каненошин, енді Матаджиро деп аталды, 1828 жылы ересек жасқа жетіп, Тадайуки (忠教) есімін алды. 22 жасында Шигетомидің бұрынғы иегері Тадакимидің қызына үйленгеннен кейін, ол отбасы басшысы болды. Ол Ои Иэ Содо (Оюра дау-жанжалы) кезінде негізгі Шимазу үйінің мұрагерлігіне үміткер ретінде қолдау тапты. Оның туған інісі Нариакира дауды жеңіп, әкесінің орнына Сацуманың иегері болды. Бірақ, Нариакира 1858 жылы қайтыс болғаннан кейін, Тадайукидің кішкентай ұлы Мочихиса (кейін Тадайоши деп аталды) Сацуманың келесі иегері болып таңдалды. Тадайуки, лордтың әкесі болғандықтан, Сацумада билікке жол ашты. 1861 жылы Шимазу үйіне оралды, сол кезде атын Хисамицу деп өзгертті. 1862 жылы Хисамитсу Киотоға барып, 1860-шы жылдардағы Киотоға бағытталған саясатқа қатысты; ол кобу гаттаи саяси фракциясының мүшесі болды. Оқиға Хисамицу Эдодан оралғанда болды, үш ағылшын атты жандар Хисамитсудың қызметкерлерін аттан түспеу және жол бермеу арқылы ренжітті. Дұрыс әдепті сақтамауы салдарынан пікір таласы, қуғын-сүргін болды, соның нәтижесінде біреуі қаза тапты, бұл оқиға Намамуги оқиғасы деп танылды. Хисамитсу Киотодағы кобу гаттаи қозғалысының ядросында болды, Сацуманың Чошулықтармен құпия одақ құрғанға дейін. Ол Босин соғысында Сацума доменінің әскери әрекеттерін қолдады және Мейдзи қалпына келтіруден кейін көп ұзамай зейнетке шықты. Мейдзи дәуірінде оған герцог (kōshaku (公爵)) шені берілді, ол жаңадан құрылған казуку дворяндығының ең жоғары шені болды және бұл шен кланының қалпына келтіруге қатысқаны үшін берілді. Осыдан кейін үкімет Хисамитсудың мәселесін шешуге тырысты, бірақ оны ең жоғары дәрежеде марапаттады. Үкімет Хисамитсуға қатты мән берді, бірақ Сайго мен Окубоның өлімінен кейін ол да жойылды. Хисамитсу соңына дейін "Сайго Окубоның алдауынан зардап шекті" деп айта берді.

Өлім

Хисамицу 1887 жылдың 6 желтоқсанында 70 жасында қайтыс болды. Оған мемлекеттік салтанатты жерлеу рәсімі өткізілді. Ол Кагосима префектурасында жерленген.

Жарияланған еңбектер

Шимазу Хисамитсу риреки 島津久光履歴. Шимазу Хисамитсу ко жики 島津久光公実紀 (1977). Токио: Токио Дайгаку Шуппанкай Токио университетінің баспасы. (авторының өлімінен кейін жарияланды)