Нұрлы Хотел: Стивен Кингтің романы бойынша телесериал

Кіріспе

1997 жылғы американдық қорқыныш телесериалы

"Шырақ" (Stephen King's The Shining деп стилизацияланған) – 1997 жылы Стивен Кингтің 1977 жылғы осы аттас романы негізінде түсірілген үш бөлімді қорқыныш телесериалы. Мик Гаррис Кингтің телепьесасы бойынша режиссерлік еткен бұл туынды, Стэнли Кубриктің 1980 жылғы фильмінен кейін Кингтің кітабының екінші бейімделуі болып табылады. Кинг Кубриктің нұсқасына қанағаттанбағандықтан, осы туындыны өзі жазып, продюсерлік еткен. Сериал 1996 жылғы наурыз айында Кингтің романына шабыттандырған Колорадо штатының Эстес Парк қаласындағы "Стэнли" қонақүйінде түсірілді. 1997 жылғы бейімделуде Стивен Вебер Джек Торранс рөлінде, Ребекка Де Морней Джек әйелі Венди рөлінде, Кортленд Мид және Уил Хорнефф Дэнни Торранстың әртүрлі жастағы нұсқалары ретінде, ал Мелвин Ван Пиблс Дик Холлоранн рөлінде ойнады. Пэт Хингл, Эллиотт Гулд, Джон Дёрбин, Стэнли Андерсон, Лиза Торнхилл және Гаррис әйелі Синтия қосалқы рөлдерде сомдады. Сериалдың бал залында қорқыныш жанрында жұмыс істейтін бірнеше белгілі жазушылар мен режиссерлер эпизодтық рөлдерде пайда болды, ал Кинг өзі оркестр дирижері болып көрінеді. 1997 жылдың 27 сәуірінен 1 мамырына дейін ABC американдық телеарнасында көрсетілген "Шырақ" алғашқы көрсетілімінде жақсы қабылдауға ие болды. Ол жоғары рейтингке ие болды, үш бөлімінің де күнделікті көрермендер санының алғашқы 20-лығына кірді; сыншылар мұқият дамытылған сюжеті, макияжы, терең мазмұны, дыбыс режиссурасы және қорқынышты атмосферасы үшін жоғары бағалады; сондай-ақ екі Primetime Emmy және екі Saturn сыйлығын жеңіп алды. Дегенмен, кейінгі сыншылар телесериалды бұрынғыдай жақсы бағаламай, оны жалықтыратын және мағынасыз деп сипаттап, Кубриктің фильм нұсқасымен теріс салыстырды.

Сюжет

Джек Торранстың алкоголизмi мен шарпыған мiнезi оны Стовингтондағы, абыройлы мектептегi мұғалiмдiк жұмысынан айырды. Ол сондай-ақ, бiр жыл бұрын мас күйiнде жас ұлы Дэнниге шабуыл жасағаннан кейiн, отбасын жоғалту алдында тұр. Өзiнiң неге айналғанына қорқыныш бiлдiрiп, Джек әйелi Вендиге егер ол қайтадан iшiмдiк iшудi бастаса, оларды бір жолмен тастап кететiнiн айтады, яғни ол алкоголик ретiнде өмiр сүруге қарамастан, өзiн-өзi өлтiргенi жөн деп есептейдi. Қазiр ол таза өмiр сүруге және жазушы ретiнде жұмыс iстеуге тырысып, Колорадоның Роки тауларындағы көркiлi аңғарда орналасқан колониялық ғимарат – Оверлук қонақ үйiне қараушы болып жұмысқа орналасады. Джек бұл жұмыстың оған қажеттi қаржыны және алғашқы пьесасын аяқтау үшiн уақыт беретiнiне сенiмдi. Оверлукқа кiргеннен кейiн және оның бас аспазы Дик Холлоранмен кездескеннен кейiн Дэнни өзiнiң психикалық қабiлеттерi оған телепатияның бiр түрін беретiнiн бiледi. Дэннидiң Тони есiмдi ересек кеңесшiсi бар, ол оған аян арқылы сөйлесiп, болашақты көрсетедi. Холлоран Дэнниге ол да "жарықтайды" және Дэнни оған телепатиялық көмек қажет болған кезде онымен байланыса алады дейдi. Торранстарға қонақ үйде қыста жалғыз қалмас бұрын, Оверлукқа экскурсия жасалады. Бiрте-бiрте қонақ үй iшiнде Дэннидi белгiсiз, мүмкiн, зұлым мақсаттар үшiн пайдалануды көздеген зұлым күш бар екенi анық болады. Бұл күш жарқылдап тұрған шамдар мен әуездi дауыстар арқылы және ақыр соңында өткеннен көрініп тұрған бетперделі кештер арқылы көрінедi. Дэнни қонақ үйдің қараңғы сипатын бiрiншi болып сезiнедi, ол өзi мен ата-анасы қыста кездесетiн нәрсенi алдын ала көрсететін көріністер мен ескертулерді бастан кешiредi. Аруақтар Джекке де көрінедi, олардың басшысы – Дельберт Грейди, ол өзiнiң бүкiл отбасын өлтірген және қонақ үйдің бұйрығына сәйкес өзiн-өзi өлтірген. Грейди мен басқа рухтар Джекке Венди мен Дэнни оған қарсы шығатынын және оның жалғыз мүмкiндiгi оларды өлтіру екенiн айтады. Олар оған ашық бар да бередi, ол қайтадан iше бастайды. Джектің ақыл-есi нашарлай бастаған сайын, Венди өзiнiң және Дэннидің қауіпсіздігi үшiн қорқа бастайды. Дэнни телепатиялық байланыс жасаған Холлоран Флоридадан Колорадоға саяхаттайды, тек оны Джек крокет балғамен шабуылдап, өлімге қалдырады. Дэнни телепатия арқылы әкесiмен сөйлеседi, ол бiр сәткке аруақтардың тұтқынынан босап, содан кейiн ескi қазандықтың назардан тыс қалғанын айтады. Дэнни, Венди және Холлоран (жаудан тек шошып қалған) қауіпсіз жерге қашып кетедi. Джек аруақтардың өзiне қайта ие болуына жол бермеу үшiн өзiн құрбан етедi және қазандықтың жарылып, Оверлукты жоюына жол бередi. Он жылдан кейiн Дэнни орта мектептi бiтiредi, бұл Тони Дэннидің ересектердегi тұлғасы екенiн көрсетедi. Венди мен Холлоран рәсiмге қатысады. Джектің рухы да Дэнниге мақтанышпен қарап тұрады. Колорадода "Оверлук" қонақ үйi жазғы демалыс орны ретiнде қайта салынып жатыр, өйткенi бастапқы қонақ үйдің аруақтары ықтимал құрбандарын күтуде.

Jack Torrance's alcoholism and explosive temper have cost him his teaching job at Stovington, a respectable prep school. He is also on the verge of losing his family, after assaulting his young son Danny in a drunken rage just a year earlier. Horrified by what he has become, Jack tells his wife Wendy that should he ever start drinking again, he will leave them one way or another, implying that he would rather commit suicide than continue living as an alcoholic. Now, nursing a life of sobriety and pulling in work as a writer, Jack takes on the job of looking after the Overlook Hotel, a large colonial building in a picturesque valley in the Colorado Rockies. Jack believes that the job will provide desperately needed funds and give him the time to complete his first play. Upon entering the Overlook and meeting its head cook, Dick Hallorann, Danny discovers that his psychic powers grant him a form of telepathy. Danny has an adult mentor named Tony who talks to him in his visions and shows him the future. Hallorann tells Danny that he too "shines", and that Danny can contact him telepathically anytime he needs assistance. The Torrances are given a tour of the Overlook before being left alone in the hotel for the winter. It gradually becomes evident that there is a malevolent force within the hotel that seems determined to use Danny for an unknown, possibly sinister purpose. This force manifests itself with flickering lamps and spectral voices and eventually a full on masked ball from the Overlook's past. Danny is the first to fully notice the darker character of the hotel, having experienced visions and warnings that foreshadow what he and his parents will encounter over the winter. The ghosts also appear to Jack, led by Delbert Grady, the Overlook's former steward who murdered his entire family and killed himself at the hotel's command. Grady and the other spirits tell Jack that Wendy and Danny are turning against him, and that his only option is to kill them. They also supply him with an open bar, and he begins drinking again. As Jack's sanity deteriorates, Wendy begins to fear for her and Danny's safety. Hallorann, whom Danny had contacted telepathically, travels from Florida to Colorado, only to be assaulted by Jack with a croquet mallet and left for dead. Danny telepathically communicates with his father, who momentarily breaks free of the ghosts' grip, and then tells him that the old boiler has been neglected. Danny, Wendy, and Hallorann (who had only been stunned by the attack) escape to safety. Jack sacrifices himself to prevent the ghosts from repossessing him and allows the boiler to explode and destroy the Overlook. Ten years later, Danny graduates from high school, showing that Tony was Danny's adult incarnate self. Wendy and Halloran are present at the ceremony. Jack's spirit is also present, looking on Danny with pride. Back in Colorado, the Overlook is being rebuilt as a resort for the summer, as the ghosts of the original hotel await potential victims.

Даму

Бұл мини-сериалдың жасалуы Стивен Кингтің режиссер Стэнли Кубриктің 1980 жылғы осы аттас фильміне қанағаттанбауына байланысты. Кубриктің «Шырақ» романын түпнұсқаға жақын форматқа қайта бейімдеуге рұқсат алу үшін Кинг, Кубриктің фильмін көп сынға алудан жазбаша түрде бас тартуға келісуге тиіс болды, тек Джек Николсонның Джек Торрансты Оверлук қонақ үйіне келгенге дейін ақыл-есі дұрыс емес көрсеткеніне көңілі қалды. ABC арнасының Кингтің туындыларын мини-сериалдар түрінде сәтті бейімдеу тәжірибесі болғандықтан, олар авторға «Шырақ» мини-сериалының сценарийін жасауға ұсыныс жасауға дайын болды, сонымен қатар телеарналық стандарттар мен талаптарды қатаң сақтады. Кастинг тобы Джек Торранстың рөліне актер табуда үлкен қиындыққа тап болды. Кинг асығыс күйге келіп, егер Джек Торранстың рөлі бекітілмесе, «тағы 18 жыл күтемін» деп мәлімдеді. Ақырында, Ребекка Де Морнейдің ұсынысымен Вебер бұл рөлге ие болды. Продюсерлер 1994 жылы оған жүгінді, ол рөлді қабылдады, сценарийді «көбірек қорқынышты, мазасыздық тудыратын және қызықты» деп бағалады, сондай-ақ Кубрик нұсқасына қарағанда романға жақын екенін айтты. «Телегид» журналы оған 10 балдан 10 бал берді. Мини-сериалдың «күтіммен» және «шеберлікпен» жасалған темпін бірнеше рецензенттер, соның ішінде Variety журналынан Рей Ричмонд, «орындықтан түсірмейтін қорқыныштылығымен» және «күтпеген эмоционалдық күрделілігі мен тереңдігімен» атап өтті. Тереңдігі мен қорқыныштылығын Entertainment Weekly журналынан Кен Таккер де жоғары бағалады. Алайда, The Washington Post газетінің тілшісі Том Шейлс оқырмандарына «осы мини-сериалдан індеттен қорқатындай аулақ болыңыз, себебі ол – індет» деп кеңес берді. Соңғы жылдары мини-сериалдың сыншылар арасындағы беделі төмендеді, көптеген адамдар оны Кубриктің нұсқасынан нашар деп санайды. Rotten Tomatoes сайтындағы мәліметтерге сәйкес, 11 рецензияға негізделген 36% сыншы мини-сериалға оң баға берген, ал орташа бағасы 6.0/10 құрады. Сайттың консенсусы былай деді: «Стивен Кингтің өзінің романын телеэкранға бейімдеуі кино нұсқасына қарағанда шынайырақ, бірақ өкінішке орай, бұл мини-сериал мәтіннің қарапайымдылығымен және қорқынышты көріністерді азайтатын арзан эффекттермен шектеледі». Metacritic сайтында 14 рецензия негізінде 100 балдық шкала бойынша 61 бал жинады, бұл «жалпы жағымды пікірлерді» көрсетеді. 2014 жылы The New York Observer газетінің Дрю Грант бұл мини-сериалды телеэкранға бейімделген Кингтің ең нашар туындысы деп атады.

The creation of this miniseries is attributed to Stephen King's dissatisfaction with director Stanley Kubrick's 1980 film of the same name. In order to receive Kubrick's approval to re adapt The Shining into a program closer to the original story, King had to agree in writing to eschew his frequent public criticism of Kubrick's film, save for the sole commentary that he was disappointed with Jack Nicholson's portrayal of Jack Torrance as though he had been insane before his arrival at the Overlook Hotel. ABC's success with previous miniseries adaptations of King's work made them more than willing to offer the author to work on the screenplay for The Shining miniseries with small Broadcast Standards and Practices enforced. The casting team had a very difficult time finding an actor for the role of Jack Torrance King got very impatient, threatening to "wait another 18 years" if the role for Jack Torrance wasn't booked. Finally, via a suggestion from Rebecca De Mornay, Weber was chosen for the role The producers approached her in 1994, and she accepted the role, enjoying the script for being "creepier, more disturbing, and more entertaining," and closer to the novel than the Kubrick version. which included a ten out of ten review from TV Guide. The miniseries' "carefully" and "masterfully crafted" pacing was highlighted by several reviewers, including Ray Richmond of Variety, who also noted its "edge of your seat creepiness" and "surprising emotional complexity and depth." The depth and creepiness was also praised by Ken Tucker of Entertainment Weekly. However, Tom Shales of The Washington Post advised his readers to "avoid [the miniseries] like the plague, because it is the plague." In more recent years, the miniseries critical reputation has cooled considerably with most finding it inferior compared to Kubrick's adaptation. The review aggregator website Rotten Tomatoes reported that 36% of critics have given the miniseries a positive review based on 11 reviews, with an average rating of 6.0/10. The site's critics consensus reads, "Stephen King's televisual adaption of his own novel is more faithful than its cinematic counterpart, but unfortunately this miniseries is hobbled by a drab literalism of the text and cheesy effects that diminish the scares." On Metacritic, it has a weighted average score of 61 out of 100 based on reviews from 14 critics, indicating "generally favorable reviews". Drew Grant of The New York Observer, in 2014, ranked the miniseries as the worst made for TV King adaptation.

Марапаттар

The Shining екі Primetime Emmy Awards сыйлығын – «Үздік макияж» және «Мини-сериал немесе арнайы фильм үшін үздік дыбыс монтаждау» номинациялары бойынша жеңіп алды. Сонымен қатар, ол «Үздік мини-сериал» номинациясына ұсынылды, бірақ «Басты күдікті 5: Сот қателіктері» фильмі бұл санатта жеңіске жетті. «Ең үздік жанрлық теледидарлық тұсаукесер» және «Ең үздік жанрлық телеактер» (Стивен Вебер) үшін ол екі Saturn Awards сыйлығын да жеңіп алды. Кортленд Мид «Телефильм / пилот / мини-сериалдағы үздік орындау – 10 жасқа дейінгі жас актер» номинациясы бойынша Young Artist Award сыйлығына ұсынылды.