Кіріспе

Судандық Аль-Каиданың бұрынғы мүшесі (1963 жылы туған)

Джамал Ахмад әл-Фадл (جمال أحمد محمّد الفضل, Jamāl Aḥmad Muḥammad al Faḍl; 1963 жылы туған) – судандық жауынгер және 1990 жылдардың басында Усама бен Ладеннің бұрынғы әріптесі. Кейін ол «Аль-Каиданың» «жоғары лауазымды қызметкері» болды. 1988 жылдың 11 және 20 тамызында Осама бен Ладен, Айман әл-Зауахири, Мұхаммед Атеф, Мамду Махмуд Салим, Ваэль Хамза Джулайдан, Мұхаммед Лоай Баязид және тағы сегіз адаммен «Аль-Каиданы» құру мәселесін талқылау үшін кездесулерге қатысты. Хартумда ол 1993 жылдың соңында немесе 1994 жылдың басында Мамду Махмуд Салиммен бірге Хилат Кокоға сапар шегіп, Әмин Әбдел Маруфпен химиялық қару туралы әңгімелесті. Әл-Фадл «Аль-Каиданың» бизнес-агенті болды, бірақ «Аль-Каидадағы» кейбір египеттіктерге айына 1200 доллар берілгенде, өзі ай сайын 500 доллар жалақы алуына наразы болды. Осама бен Ладен Әл-Фадлдың шамамен 110 000 долларды жемқорлық жолымен алғанын және оны қайтаруды талап еткенін білген соң, ол АҚШ-қа хабар беріп, дезертирлік жасады.

Қатысушыдан шығу

Аль-Фадл ұйымнан 110 000 доллар ұрлағаннан кейін "дезертир" болды. Ол АҚШ-тың Эритрея елшілігі арқылы ЦРУ-мен байланысқа шықты және ФБР арнайы агенттері Джек Клунан мен Дэн Коулманнан (ЦРУ-ның Бен Ладен бөлімшесіне "көктеп жіберілген") қолдау алып, 1996 жылдың көктемінде (Германияда біраз уақыт болғаннан кейін) АҚШ-қа оралды. Қорғау күшімен күзетілген кезде әл-Фадл Нью-Джерси лотереясында скретч-билеттерден шамалы сома ұтып алды, бірақ күзетшілері оны алып қойды. Келесі үш жыл бойы Клунан мен оның әріптестері әл-Фадлды қауіпсіз үйде бақылады. 1996 жылдың желтоқсанынан бастап әл-Фадл "әл-Қаиданың құрылуы, мәні, бағыты және ниеттері туралы маңызды ақпарат берді"; "ЦРУ енді білгендей, Бин Ладен бірнеше террористік операцияларды жоспарлаған және одан да көп нәрсеге ұмтылған" – оның ішінде қару-жарақ сапасындағы уранды алу да бар еді. Әл-Фадл "өткізген полиграф тестілерінен сәтті өткен" және 2001 жылдың ақпан айында басталған АҚШ-қа қарсы Бин Ладен ісіндегі басты куәгер болды. Оның куәгерлерді қорғау бағдарламасындағы алғашқы 12 жылдағы өмірі "қымбатқа түсті", себебі ол "үнемі проблема тудыратын" адам еді, ол ауыр эмоционалдық көңіл-күй өзгерістерінен, әйелдерге құмарлықтан және қаржылық алаялықтардан зардап шекті.

Сотта куәлік беру

Әл-Фадл АҚШ-тың Усама бен Ладенге қарсы сотында куәлік берді, іс № S(7) 98 Cr. 1023 (S. D. N. Y.), 2001 жылғы 6 ақпан (стенограмма 218–219, 233 беттер); 2001 жылғы 13 ақпан (стенограмма 514–516 беттер); 2001 жылғы 20 ақпан (стенограмма 890 бет). 2001 жылдың қаңтар айында Нью-Йорк қаласында Шығыс Африкада 1998 жылы АҚШ елшіліктеріне жасалған бомбалық шабуылдарға кінәлі деп айыпталған төрт адамның соты басталды. АҚШ Осама бен Ладенді ол қатыспаған күйде Рекеттік әсер және сыбайлас жемқорлық ұйымдары туралы заң (RICO) бойынша соттауды қалаған. Американдық заңға сәйкес, прокурорлар қылмыстық ұйымның бар екенін дәлелдеуі керек болды, бұл оларға басшыны, тікелей қылмысқа қатысы болмаса да, соттауға мүмкіндік беретін еді. Әл-Фадл маңызды куәгер ретінде қабылданды, ол және басқа да бірнеше дереккөздер Усама бен Ладенді "Әл-Қаида" деп аталатын ірі халықаралық террористік ұйымның жетекшісі деп мәлімдеді. Әл-Фадл бұл топтың негізгі мүшелері деп атаған 25 адамның тізімін ұсынды, олардың ішінде 5 саудиялық және 6 египеттік азамат болды.

Фатва

Жамал әл-Фадл 1992 жылы "Абу Хажер әл-Ирақи" (Мамду Махмуд Салим) Аль-Каида жетекшілерінің сұрауымен шығарылған, алдындағы XIV ғасырдың белгілі салафи ғалымы Ибн Таймияның ("Ибн әл-Тамиях") бұрынғы фетвасына сүйенген фетваны баяндады. Бұл фетва, Египеттің Мамлюк Сұлтандығына шабуыл жасауға ниеттенген "татарлардың" (моңғолдардың) мұсылман қолдаушыларын өлтіруге рұхсат беретін бұрынғы үкімге негізделген. Бұл фетва, Аль-Каидаға мұсылман бейбіт тұрғындары мен жанындағыларды өлтіруге негізделген маңызды дәлел болды деп сипатталды.

Әл-Фадлдың баяндамасы

Патрик Дж. Фицджеральд, кейіннен ЦРУ агенті Валери Плеймнің жеке басын жариялау ісін терген арнайы прокурор ретінде танымал болған, әл-Фадлді сұраққа тартуда жетекші рөл атқарды. Оның сұрақ-жауаптарының стенограммасы 900 беттен тұрады. New York Times газетінің мәліметінше:

New York Times газеті 2007 жылдың 9 желтоқсанында әл-Фадл туралы мақала жариялады. Олардың стенограммаларды қарауы оның куәлік беруден алаңдауын, жұмыссыз отырудың тудырған эмоционалдық қиындықтарын және оқшаулану мен мәдени шоктан туындаған бүкіл отбасының эмоционалдық қиындықтарын сипаттады. Мақалада оның ағылшын тілін білмейтін әйелі куәлік беруден бас тартуын талап етіп, одан ажырасып, Суданға қайтуын сұрағаны жазылған.