Кіріспе

Англия ақсұлтаны

Эдвард Плантагенет, Уориктің 17-ші графы (25 ақпан 1475 – 28 қараша 1499) – Изабел Невилл мен Джордж Плантагенеттің, 1-ші Кларенс герцогының ұлы. Ол өзінің ағасы Ричард III (1483–1485) және Ричардтың мұрагері Генрих VII (1485–1509) билік еткен кезде ағылшын тағына талапкер болды. Ол сондай-ақ Маргарет Поулдың, Солсберидің 8-ші графинясының кіші інісі еді. Эдвард 1499 жылы мемлекетке опасыздық жасады деген айыппен сотталып, өлім жазасына кесілді.

Өмір

Эдвард Плантагенет – Джордж Плантагенет, 1-ші Кларенс герцогы мен Ричард Невилл, Уорвиктің 16-шы графының үлкен қызы Изабел Невиллдің ұлы. Эдуард 1475 жылғы 25 ақпанда анасының үйінде, Уорвик қаласында дүниеге келді. Оның крещениесінде оның емілген ағасы, король Эдуард IV крестный әке болды. Ол туғаннан бастап Уорвик графы атағын алды, бірақ бұл атақ ресми түрде 1478 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін ғана берілді. 1483 жылы оның туысы Эдуард V тақтан алынғаннан кейін, таққа талап ету мүмкіндігі, оның әкесінің қылмыстық ісі Уорвикті мұрагерлік құқығынан айырды деген аргументке байланысты ескерілмеді (бірақ бұл Парламент актісі арқылы өзгертілуі мүмкін еді). Осыған қарамастан, ол 1483 жылдың қыркүйегінде Ричард III тарапынан Йорк қаласында рыцарь атағына ие болды. 1480 жылы Уорвик король Эдуард IV-нің әкесі Томас Грейдің, 1-ші Дорсет маркизінің қамқорлығына берілді, ол оның қамқоршысы ретінде оның кімге үйленешегін шешу құқығына ие болды. 1906 жылы жазған Клементс Маркхэм Ричард III Уорвикті Дорсет оны орналастырған Лондон мұнарасынан "босатқан" деп мәлімдеді; алайда, Дорсет мұнараның констеблі болғанымен, бұл мәлімдемені растайтын заманауи деректер жоқ. Доминик Манчини Ричард патша болғаннан кейін «Кларенс герцогының ұлы, оның басқа бір інісі, он жастағы бала қалаға келуге бұйрық берді және сол жігітті әйелінің үйінде қамауда ұстауға бұйрық берді» деп жазды. Джон Роус (1492 жылы қайтыс болды) Ричард III-нің жалғыз заңды ұлы, Миддлхэмдік Эдуард қайтыс болғаннан кейін, ол Уорвиктің екі жақты туысы (олардың әкелері аға-інілер, ал аналары әпке-қарындастар) болғандықтан, Ричард III Уорвикті таққа мұрагер деп атады; алайда, бұған басқа ешқандай дәлел жоқ, және тарихшылар Ричардтың Кларенстің қылмыстық ісі Уорвикті тақтан шеттетеді деп мәлімдеуі, оны бірден мұрагер деп тағайындауымен үйлеспейтінін көрсетті.

Тұтқындалу және өлім жазасына кесу

1485 жылы 16 наурызда Ричард III патшасының әйелі Анна қайтыс болғаннан кейін, жас Эдуард Плантагенет анасы Изабелдің құқығымен, Аннамен бірге графтыққа мұрагерлік құқығы болғандықтан, Солсбери графы атағын алды. Бұл Эдуардқа, сонымен қатар оның тәлімгерлеріне де көп байлық пен билік мүмкіндігін сыйлады. 1485 жылы 22 тамызда Ричард патшасы қайтыс болғаннан кейін, он жасар Уорвик Генрих VII-нің тәлімгері ретінде Лондон мұнарасында тұтқын ретінде ұсталды. Оның таққа талап етуі, болғанмен нашарлаған, Генрих үшін қауіпті болып қала берді, әсіресе 1487 жылы Ламберт Симнел атты талапкер пайда болғаннан кейін. 1490 жылы ол әкесінің тақтан алынуына қарамастан, Уорвик графы атағын растады (Уорвик графтығына талап етуі анасы арқылы болды). Бірақ ол 1499 жылға дейін тұтқын болып қалды, содан кейін ол (қаласа да, қаламаса да) Перкин Уорбекпен қашу жоспарына қатысты. 1499 жылы 21 қарашада Уорвик Вестминстерде өзінің теңдестерінің алдында сотқа тартылды, төрағалықты Оксфордтың 13-ші графы Джон де Вере жасады. Бір аптадан кейін Уорвик Тауэр-Хиллде мемлекетке қарсы қылмыс жасағаны үшін басы кесілді. Генрих VII оның денесі мен басын Беркширдегі Бишам аббаттығына жерлеу үшін төледі, қаражат Уорвиктің мүлігінен алынды. Ол кезде Уорвиктің өліміне Фердинанд II Арагон және Кастилияның Изабелла I патшаларының қысымы себеп болды деп есептелді, олардың қызы Арагонның Екатеринасы Генрихтің мұрагері Артурға үйленбекші еді. Екатерина Уорвиктің өліміне қатты өкініш білдірді және кейінгі өміріндегі сынақтар оның жазасы деп сенді. Көптеген тарихшылар Уорвиктің психикалық мүкіяттігі болмағанын айтады. Бұл тұжырым, көбінесе, жылнамашы Эдвард Холлдың Уорвиктің жас кезінен бастап ұзақ уақыт түрмеде болуы оны "адамдар мен жануарлардан оқшаулаған, сондықтан ол қаз бен тоқылдақты ажырата алмады" деген пікіріне негізделген. Уорвик қайтыс болғаннан кейін Плантагенеттер әулетінің заңды еркек желісі жойылды. Алайда, оның әпкесі Саффолк герцогинясы Елизаветаның тірі қалған ұлдары Йорк әулеті үшін таққа талап етуді жалғастырды.