Жаңа Зеландиядағы Вудвилл қаласы және Манавату шатқалы
Woodville, New Zealand
Вудвиль, Жаңа Зеландия: Тараруа ауданындағы шағын қала, Манавату өзені алабында орналасқан. Географиялық ерекшеліктері мен аймақтармен байланысы туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Манауату-Ухангуи аймағындағы, Жаңа Зеландиядағы қала.
Town in Manawatū Whanganui, New Zealand
Қала Тараруа ауданында және Манауату-Ухангуи аймағында орналасқан, бірақ Хоукс-Бэй аймағымен тығыз байланыста, бұл аймақтың бұрынғы бөлігі болған. Көбінесе ол Вайрарапаның солтүстік шекарасы саналады. Манауату өзенінің су жиналатын алабында жатыр.
The town is in the Tararua District and the Manawatū Whanganui region, although it has strong ties with the Hawke's Bay region, of which it was once a part, but is often considered to be the northern boundary of Wairarapa. It is within the catchment area of the Manawatū River.
География
Вудвиллдің аумағы 4,04 км² құрайды. Вудвиллден батысқа қарай бірнеше шақырым жерде Манавату өзені шығыстан батысқа қарай ағып, таулардың арасында терең шатқал жасап, тау жотасын екіге бөледі. Бұл ерекше геологиялық құрылым, себебі өзен Солтүстік аралдың төменгі жағындағы Тынық мұхитының жағалауына қарай шығысқа ағып, содан кейін шатқал арқылы батысқа бұрылып, Фокстон маңындағы Тасман теңізіне құяды. Маорилер бұл шатқалды Те Апити деп атайды, ал мифологияда ол Окатияның теңізге қарай күш көрсетуінің нәтижесі ретінде бейнеленеді. Өзеннің тік беткейлеріне қазір жабық тұрақты жол және сирек пайдаланылатын теміржол салынған. Манавату шатқалының жолының белгісіз мерзімге жабылуынан кейін, Седл жолы мен Пахиатуа жолы Солтүстік аралдың оңтүстік және шығыс жағалаулары арасындағы ең қолайлы қатынас құрады. Бұл жол бұрын Манавату, Хокс шығанағы және Уайрарапа аймақтары арасындағы маңызды бағыт болған, бірақ геологиялық тұрақсыздық Манавату шатқалының жолының қайта ашылмауын білдіреді. 2019 жылдың қыркүйек айында Жаңа Зеландия үкіметі жаңа 4 қатарлы жол жобасын бекітті. Ол қазіргі Седл жолы мен Манавату шатқалы арасында салынып, Вудвиллдің батысында SH2 тас жолымен жалғастырылады.
Woodville covers a land area of 4.04 km2. Only a few kilometres west of Woodville, the Manawatu River runs from east to west and cuts a deep gorge through the mountains, effectively slicing a mountain range in two. It is unusual geology as the river flows east towards the Pacific coast of the lower North Island, then cuts back west through the gorge and flows out into the Tasman Sea near Foxton. Known by Māori as Te Apiti, the gorge itself features in Māori mythology as the consequence of a show of strength by Okatia as he made his way to the sea. Hacked into the steep sides of the gorge on each side of the river are a road, now permanently closed, and a little used railway. Since the indefinite closure of the Manawatū Gorge road, the Saddle Road and the Pahiatua Track now provide the easiest access between the east and west coasts of the southern North Island. Once a vital route between Manawatū, Hawkes Bay and Wairarapa, geologic instability means the Manawatū Gorge road will never be re opened. A new 4 lane road project was approved by the NZ Government in September 2019. It will be built between the existing Saddle Road and the Manawatū Gorge, connecting to SH2 west of Woodville.
Тарих
Вудвилл Тараруа тауларының солтүстік шетінде және Руахине тауларының оңтүстік шетінде орналасқан. Маори тарихында бұл Манавату шатқалының бір жағынан екінші жағына дейін жол жүрген саяхатшылар мен аңшылардың демалатын орны болған. Жергілікті iwi – Rangitāne, Kurahaupo каноэсінің Whatonga ұрпағы. Олар көбінесе басқа тайпалармен тығыз және жақсы қарым-қатынаста болды. Жергілікті маңызды орындардың бірі – Ухарити, Руахине тауларының негізгі шыңдарының бірі. Бұл тау тізбегі Манавату шатқалынан Кавекасқа дейін, Нейпирден ішкі аймаққа қарай 110 км-ге созылып, солтүстік-шығысқа қарай бағытталған. 920 м / 3017 фут биіктігі бар таудың аты, бастапқы атауы Wharetiti-дің (Whare – үй, titi – қошқар құс (Sooty Shearwater)) бұрмаланған түрі болып көрінеді. 2009 жылы Radio Woodville радиосына берген сұхбатында айтылғандай, тау өз атын көшіп келе жатқан қошқар құстардың Руахине тау жоталарының биік тізбегінде ұя салған кезде алған. Құстар Ваймарамадағы Баре аралынан Ухаритиге келді және солтүстікке қарай Тонгарироға аттанды. Жергілікті маорилер титилер келе бастағанда уақытша тұрақтар салып, құстарды ояларынан жинап, жағалаудан әкелген бұқа кельпінен жасалған қаптарға салып сақтайтын. Осы Руахине аймағында қошқар құстар соңғы рет бірнеше жыл бұрын көрінген.
Woodville is at the northern end of the Tararua Range and the southern end of the Ruahines. In Māori history, it appears to have been a traveller's rest spot and a place for hunters to rest after they had walked from one side of the Manawatū Gorge to the other. The local iwi were Rangitāne, descended from Whatonga of the Kurahaupo canoe. They maintained strong and positive relations with other tribes for the most part. One local landmark is Whariti, one of the main peaks in the Ruahine Ranges, a mountain range that runs northeast for 110 km from the Manawatū Gorge to the Kawekas, inland from Napier. The name for the 920m/3017 foot high mountain appears to be a corruption of the original name Wharetiti (Whare – house, titi – muttonbird (the Sooty Shearwater)). According to an interview on Radio Woodville in 2009, the peak gained its name when migrating muttonbird nested on top of the ridges of the Ruahine mountain range. The birds arrived at Wharetiti from Bare Island, Waimarama and continued northwards to Tongariro. Local Māori would construct temporary housing when the titi began to arrive and would harvest the birds from their burrows, preserving them inside pouches made from bull kelp which they carried up from the coast. It is some years since muttonbirds were last seen in this part of the Ruahines.
Үкімет
Вудвилл Хоукс-Бэй провинциясының бір бөлігі болды. 1876 жылы провинциялық кеңестер таратылғаннан кейін, ол Вайпау ауданының бөлігі болды, ал 1884 жылдың 24 желтоқсанында аудан ішінде Вудвилл қалалық кеңесі құрылды. Вудвилл 1887 жылдың маусымында борышкер қала ретінде құрылды. 1987 жылы Вудвилл қаласы көршілес Вудвилл ауданымен бірігіп, Вудвилл ауданын құрды. 1989 жылғы жергілікті басқару реформасының бөлігі ретінде Вудвилл ауданы Данневирк қаласы, Экетахуна ауданы, Пахиатуа қаласы және Пахиатуа ауданымен бірігіп, Тараруа ауданын құрды.
Woodville was part of Hawke's Bay Province. Following the abolition of the provincial councils in 1876, it became part of Waipawa Country, and on 24 December 1884, the Woodville Town Board was formed within the county. Woodville was constituted a borough in June 1887. In 1987, Woodville Borough merged with the neighbouring Woodville County to form Woodville District. As part of the 1989 local government reforms, Woodville District amalgamated with Dannevirke Borough, Eketahuna County, Pahiatua Borough, and Pahiatua County to form Tararua District.
Экономика
2018 жылы 14,7% өндірісте, 6,0% құрылыста, 5,5% қонақүй ісінде, 6,5% көліктік саласында, 7,8% білім беруде және 11,1% денсаулық сақтауда жұмыс істеді.
In 2018, 14.7% worked in manufacturing, 6.0% worked in construction, 5.5% worked in hospitality, 6.5% worked in transport, 7.8% worked in education, and 11.1% worked in healthcare.
Көлік
2018 жылы жұмысқа барушылардың 78,3% көлікпен жүрді, 3,7% көлікте жол асты, 0,9% велосипедпен, ал 0,9% жаяу немесе жүгіріп баруда. Ешкім қоғамдық көлікпен бармады. Өзеннің оңтүстік жағындағы Таррауадағы 3-ші мемлекеттік тас жол жабық. Ол 2020 жылдары жаңа мемлекеттік тас жолмен алмастырылады. Палмерстон-Норт – Гисборн темір жолы өзеннің солтүстік жағалауымен өтеді. Вудвилл темір жол станциясында Палмерстон-Норт – Гисборн желісі Уайрарапа желісімен және пойыздың арнайы салынған айналымдық жолда бағытын өзгертуіне мүмкіндік беретін, темір жол инженерлігінің сирек кездесетін мысалы – шар тәрізді айналыммен (balloon loop) кездеседі. Бұл Уайрарапа арқылы Веллингтонға тікелей қатынас жасауға мүмкіндік береді. Жүк көлемінің аздығына байланысты 2010 жылы KiwiRail-дің жаңару жоспары аясында Уайрарапа желісінің солтүстік бөлігі қарастырылды. Қазір де бұл желіде қозғалыс аз. Кейбір апталарда Веллингтоннан Нейпирге тек бір ғана пойыз қатынайды. Фонтерраның Орингиден сүт тасымалдау үшін темір жолды пайдалануы Хоукс-Бэй желісінің жеткілікті деңгейде жұмыс істеуін қамтамасыз етті. Фонтерраның Орингидегі сүт тасымалдау станциясы 2015-2016 жылдары тоқтатылды.
As of 2018, among those who commute to work, 78.3% drove a car, 3.7% rode in a car, 0.9% use a bike, and 0.9% walked or run. No one commuted by public transport. State Highway 3 through the gorge, on the southern Tararua side of the river, is closed. It will be replaced with a new state highway in the 2020s. The Palmerston North Gisborne railway line runs along the northern bank of the river. At Woodville Railway Station, the Palmerston North Gisborne Line meets the Wairarapa Line and a balloon loop a rare example of railway engineering where trains reverse direction on a loop track built specifically for the purpose permits through running via the Wairarapa to Wellington. Due to low freight levels, the northern portion of the Wairarapa line was reviewed in 2010 as part of KiwiRail's turnaround plan. It remains a low traffic network. In some weeks there is only a single train on the line, running from Wellington to Napier. The use of the railway by Fonterra for bulk milk haulage from Oringi meant the Hawke's Bay line was sufficiently busy. Fonterra's Oringi milk transfer station was decommissioned in 2015 16.
Мәдениет
Те Аху а Туранга и Муа марае Тай көшесінде орналасқан. Бұл Раңгитане тайпасының және оның Нгати Те Коро және Нгати Те Рангивахаэва кіші тайпаларының жиналатын орны. Оның құрамында Те Аху а Туранга и Муа үйі бар. Жаңа Зеландияның алғашқы халықаралық хиті болған Blue Smoke әнін Вудвилл мен Данневирке арасындағы шаруа қожалығында дүниеге келген Руру Кариатиана жазған. Кариатиана Екінші дүниежүзілік соғыста Маори батальонында қызмет етіп, Жаңа Зеландияға оралғаннан кейін осы әнді жазып, орындаған. Бұл әнді Дин Мартин сияқты басқа да әртістер орындаған. Вудвилл – 1990-шы жылдары Жаңа Зеландия музыкасының ең ірі фестиваліне айналған Маунтин Рок музыка фестивалінің алғашқы орны болды. Суретші Готфрид Линдауэр жергілікті Ескі шатқал зиратында жерленген.
Te Ahu a Turanga i Mua marae is located on Tay Street. It is a tribal meeting ground of Rangitāne and its Ngāti Te Koro and Ngāti Te Rangiwhakaewa sub tribe. It includes Te Ahu a Turanga i Mua meeting house. One of New Zealand's first international hit songs, Blue Smoke was written by Ruru Karaitiana, who was born on a farm between Woodville and Dannevirke. Karaitiana served with the Māori Battalion in World War II and wrote and recorded the song on his return to New Zealand. It has been covered by other artists including Dean Martin. Woodville was the original home of the Mountain Rock Music Festival, a celebration of New Zealand music growing to be the largest celebration of New Zealand music during the 1990s. Artist Gottfried Lindauer is buried in the local Old Gorge Cemetery.
Спорт
Вудвилл қаласы, әсіресе 1980-ші жылдары, көптеген белгілі спортшыларды өндірді. Роберт Коллингс Теннент Нельсон қаласында тұрғанда Жаңа Зеландиядағы алғашқы регби клубын құрды. Рио-де-Жанейрода туған ол 1860 жылдары отбасымен Жаңа Зеландияға көшіп келді және Нельсон регби клубын құрған кезде 19 жаста болды. Кейін ол солтүстікке қоныс аударып, Таранаки (Патеа) және Манаватуда регби клубтарын құруға зор үлес қосты. Ол сондай-ақ 1870 жылдары Нельсон қаласында жоғары деңгейдегі крикетпен айналысты. Теннент кейін Вудвиллге көшіп, Ескі шатқалдағы зиратқа жерленді. Вудвилл қаланың солтүстік-шығысындағы Вудвилл және Пахиатуа жокей клубының трассасында орналасқан, жылқы жарысын, өсіру және жаттықтыру индустриясын қазір де жалғастыруда. Вудвиллде 1961 жылдан бері Жаңа Зеландияның мотокросс Гран-при мотоцикл жарыстары өткізіліп келеді. Қазір Жаңа Зеландиядағы ең бағалы мотокросс шарасы саналатын Вудвилл Гран-приі әр жылғы қаңтар айында, жаздың ең ыстық күндерінде өтеді. Манавату шатқалының шығыс жағындағы Клегорн шаруашылығында өткізілетін жарыстың 2011 жылға дейінгі марапат тақтасында бірнеше танымал автоспортшылардың есімдері бар, олардың ішінде шаруашылық иесі Кен Клегорнның өзі де бар. Ал тағы бір атақты ерте жарыскер – Палмерстон Норт қаласының Тим Гиббс еді, ол Голливуд актері Стив Маккуинге «Ұлы қашу» фильміне бірнеше трюктерді үйретуге көмектескен.
Woodville has produced a number of well regarded sporting competitors, particularly in the 1980s. Robert Collings Tennent formed the first rugby club in New Zealand when he lived in Nelson. Born in Rio de Janeiro, he moved with his family to New Zealand in the 1860s and was only 19 at the time he set up Nelson Rugby Club. He later moved north and was instrumental in forming more rugby clubs in Taranaki (Patea) and Manawatu. He also played first class cricket in Nelson in the 1870s. Tennent later moved to Woodville and is buried in the Old Gorge Cemetery. Woodville continues to host a successful horse racing, rearing and training industry, based at the Woodville & Pahiatua Jockey Club's track on the north east of the town. Woodville has hosted the New Zealand MotoCross Grand Prix motorcycling races since 1961. Now widely regarded as New Zealand's premier motocross event, the Woodville Grand Prix is held in the height of summer in January each year. Held on the Cleghorn farm near the eastern entrance to the Manawatū Gorge, the honours board to 2011 features several well known motorsport names, not least of whom is Ken Cleghorn (of the farm owning family) himself. Another notable early racer was Tim Gibbes of Palmerston North, who helped teach Hollywood actor Steve McQueen several stunts for The Great Escape.
Білім
Вудвилл мектебі – 1-8 сынып аралығындағы оқушыларға арналған, мемлекеттік бастауыш мектеп. Оқушы саны күніне дейін құрайды.
Woodville School is a co educational state primary school for Year 1 to 8 students, with a roll of as of .