Кіріспе

Окленд маңындағы Норткот ауданы

Норткот 13 және 14 ғасырларда тамаки маорилерімен қоныстанды, ал Те Онева Па кеңірек аймақтарды қорғау үшін мүйіс бекінісі ретінде салынды. 1840 жылдары еуропалықтар Норткотта қоныстанды, және паром терминалының маңында қоғам қалыптасты. Алғашқы өнеркәсіптерге кірпіш зауыттары, күкірт өндірісі және жеміс бақтары кірді, ал 1880 жылдары Норткот жағажайлары жергілікті танымал орындарға айналды. 1908 жылға қарай, аймақ Норткоттың қалашаққа айналуы үшін жеткілікті деңгейде өсті. 1959 жылы Окленд портының көпірі ашылғаннан кейін Норткот-Централ қарқынды дамыды, ал Норткот-Пойнт оқшауланды. Норткот ауданы 1989 жылы Солтүстік жағалау қаласына біріктірілді, ол өз кезегінде 2010 жылы Окленд "супер қаласына" қосылды. 2010 жылдардың соңы мен 2020 жылдары Норткот қалалық жаңғырту және тұрғын үй құрылысын ұлғайту жобасын бастады.

Этимология

Норткотт британдық консервативті саясаткер Стаффорд Норткотт, Иддслидің 1-графы, резидент майор Бентон ұсынған идея бойынша аталған. Еуропа карталарында түбек үшін алғаш рет қолданылған атау 1841 жылы Оклендтің алғашқы портының бастығы капитан Дэвид Рауфтың есімімен байланысты болды. 1848 жылы ол Стокс-пойнт деп өзгертілді, бұл HMS Acheron зерттеу кемесінің капитаны Джон Лорт Стоксқа арналған. Субұрбаның шығыс жағалауында екі жанартау кратері орналасқан: Танк фермасы, сондай-ақ Түф кратері немесе Те Копуа ō Матакамокамо, оңтүстікке қарай Онепотомен (сонымен қатар Те Копуа ō Матакерепо) қосылған. Онепото және Танк фермасы шамамен 187 600 және 181 000 жыл бұрын атқылаған. Адамдар қоныстанғанға дейін Солтүстік жағалаудың ішкі бөлігі қорық ағаштары басымдығымен кең жапырақты ормандардан тұрған. Биркенхедтің жағалау аймақтарында похутукава ағаштары басым болды.

География

Норткотт екі қала маңы аймағынан тұрады: солтүстіктегі Норткотт (сонымен қатар Норткотт Орталығы деп те аталады) және Onewa Road-тың оңтүстігіндегі Норткотт Пойнт. Бұл қала маңы солтүстік-батыста Оушен-Вью-роуд және Норткотт-роуд, солтүстік-шығыста Окленд Солтүстік автожолы, ал шығысында Шоал-Бэймен шектеледі. Төбеде Пупуке жолының су қоймасы мен сорғы станциясы орналасқан. Норткотт Пойнт түбегінің оңтүстік бөлігі Стоукс Пойнт деп аталады. Onepoto ағысы Біркенхедтен шығысқа қарай ағып, Onewa Road-тың оңтүстігінде Шоал шығанағына құяды. Хиллкрест өзені солтүстік Норткотт аймағынан шығысқа қарай ағып, Окленд Солтүстік автожолының шығысында Шоал шығанағындағы Уайтемата портына жетіп, құяды. 1970 жылға дейін өзеннің жоғарғы ағысы көбінесе батпақты жерлерден тұрған. Хиллкрест өзенінің дәстүрлі атауы – Вакататэре, "Қалқып жүзетін каноэ", бұл ат су тасқыны кезінде қасиетті каноэдің өзенге ілігіп қалған оқиғасын еске түсіреді. Бұрын Норткотте Шоал шығанағының батыс жағалауында Корк қаласының жағажайы және Күкірт жағажайы деп аталатын екі жағажай болған. Бұл жерлер 1950 жылдары құрғатылып, қазір Окленд Солтүстік автожолының астында қалды. Сол жерде Холлз жағажайы орналасқан.

Маори тарихы

Окленд аймағындағы маорилердің қоныстануы 13 немесе 14 ғасырларда басталды. Тайнуи көшіп-қону каноэсі Норткотты аралап өтіп, Танк фермасының оңтүстік-шығысындағы жартастардағы қасиетті ағаш – Нга Хуру а Тайкиде тоқтады. Ал Солтүстік жағалаудағы Тамаки маори халқының көптеген өкілдері өздерін Ngā Oho деп жариялады. Шоал шығанағы аймағы моллюскаларды жинау үшін пайдаланылды, ал Норткоттегі жанартаулық топырақ кумара өсіруге қолайлы жағдай жасады. Маки атты батыр 17 ғасырда Каухиа портынан Аукленд аймағындағы атамекеніне көшіп келді. Маки көптеген Тамаки маори тайпаларын, оның ішінде Солтүстік жағалаудағы тайпаларды жаулап алып, біріктірді, олар Те Каверау а Маки деп аталды. Маки қайтыс болғаннан кейін, оның ұлдары оның жерлерінің әртүрлі аймақтарына қоныстанды және жаңа хапу құрды. Оның кіші ұлы Мареарики Солтүстік жағалау мен Гибискус жағалауын қоныстандырып, Орева өзенінің бастауында орналасты. Мареарикидің қызы Каху оның орнын басып, Солтүстік жағалау Те Whenua Roa o Kahu ("Кахудың кең далалары") деп аталды. Солтүстік жағалаудағы көптеген iwi, соның ішінде Ngāti Manuhiri, Ngāti Maraeariki, Ngāti Kahu, Ngāti Poataniwha, Ngāi Tai ki Tāmaki және Ngāti Whātua, өз тегін Кахуға дейін жегізе алады.

Те Рири а Матаахо

Норткотт – "Te Riri a Mataaho" ("The Wrath of Mataaho") дәстүрлі "Nai Tai ki Tāmaki" әңгімесінің (pūrākau) бір бөлігі болып табылады, ол Норткотттың екі жанартау кратерінің – "Tank Farm" және "Onepoto" (жанарлы кратер) – қалай құрылғанын сипаттайды. Stokes Point мүйісінде орналасқан қорғаныс па. Onewa атауы па-ны құрлықтан бөліп тұрған арықты көрсетеді, сонымен қатар траншея қазуға қолданылатын қара сұр тас құралдың (patu ōnewa) атауы болып табылады. Ол Эрин нүктесіне қарама-қарсы жағалауда орналасқан, онда Ока немесе Те Коранга деп аталатын па орналасқан. Екі па да жазғы балық аулау, әсіресе акула аулау үшін негіз ретінде пайдаланылған. Те Онева Па жерін бастапқыда Тамаки маорилері мекен еткен, олар Таинуи көшіп келуші вакаларынан тарап, Ngāi Tai ki Tāmaki тайпалық үлгісін қалыптастырған. 1820 жылдардың басында, мушкеттік соғыс кезінде соғыс жасаушы топтардың қатерінен Солтүстік жағалаудағы маорилердің көпшілігі Уайкатоға немесе Нортлендке қашып кетті, ал Те Онева Па бос қалды. Такапуна Хетараканың ұрпақтары 1890 жылдарға дейін "Tank Farm" жағалауында тұрды.

Ертедегі еуропалық қоныстану

Солтүстіккотт ауданы Махуранги блогының бір бөлігі болды, бұл аймақты Корольдік 1841 жылдың 13 сәуірінде сатып алды. 1843 жылы Норткотт Пойнттағы жер сегіз учаскеге бөлінді. 1854 жылы Джеймс Рид басқаратын Норткотт паромдық қызметі басталды. Тұрақты паромдық қызмет Норткотттың дамуына әкелді. Шіркеу – Солтүстік жағалаудағы қазіргі уақытта сақталған ең көне ғимарат. 1878 жылы Норткотте, кірпіш зауытының жанындағы жағажайда Окленд химиялық зауыты салынды. Зауыт Мальтий шығанағындағы Мотохора аралынан күкірт өңдеді, бірақ тиімсіз болды, себебі аралдағы күкірт мөлшері жосықсыз бағаланды. Келесі жиырма жылда бұл қауым Танк фермасының солтүстік жағалауында қалыптасты. Католик шіркеуі Хато Петер колледжін құру үшін қаржы жинау қажеттілігінен, осы жерлерді инженер және жер дамытушы Гарри Хоппер Адамсқа жалға берді. Адамс аймақты дамыту мүмкіндігін көріп, 1916 жылы Аватаха маорилерінің жеріне еніп кірді. 1920 жылы үй бұзылды, ал Аватаха тұрғындары парламентке Аватаханың Махуранги сатып алуына кірмегенін айтып, үйден шығаруды тоқтату туралы петиция жолдады. Аватаха қауымының кейбір мүшелеріне Аватахадағы католик жерлерін өмір бойына пайдалануға рұқсат берілді, ал басқалары тұтқындалды.

Жергілікті билік

Бұл аймақтағы алғашқы жергілікті басқару органы – 1868 жылы құрылып, Солтүстік жағалаудағы жолдар мен осыған ұқсас жобаларды басқарған Солтүстік жағалау тас жолдары ауданы болды. 1908 жылы халық саны 1000-ға жеткен соң Норткотт Уайтемата округінен бөлініп, Норткотт болысы құрылды. 1989 жылы Норткотт Солтүстік жағалау қаласына біріктірілді. 2010 жылдың қараша айында Солтүстік жағалау қаласы Окленд кеңесіне қосылды. Окленд кеңесінің құрамында Норткотт – Кайпатики жергілікті басқару аймағының бір бөлігі болып табылады және оны Кайпатики жергілікті кеңесі басқарады. Ол Солтүстік жағалау сайлау округінің құрамына кіреді, ол Окленд кеңесіне екі кеңесші сайлайды.

Спорт және демалыс

Қала маңында Норткотт Тайгерс регби лигасы клубы орналасқан, ол 1910 жылы құрылған. 1929 жылы Норткотт және Биркенхед регби одағы клубы құрылды.

Көлік

Норткотт Ауклендтің солтүстік автожолына іргелес орналасқан, бұл автожол қалашықтың шығысымен өтеді. Fullers Group компаниясы басқаратын Окленд паромдары Норткотт Пойнтта тоқтайды, ол Окленд портының көпірінің солтүстік жағына жақын. 2000 жылы Стаффорд жолында Норткотт үшін Солтүстік автобус жолы стансасы құрылысын ұсынып еді. Алайда, аудандағы көлік және қоғамдық көліктің артуына алаңдаған тұрғындардың ықпалымен бұл жоба 2000 жылдың желтоқсанында тоқтатылды.