Austin 1800: «Қарқыралы шаңқа» тарихы және ерекшеліктері

Даму

Austin 1800 BMC-де ADO17 кодтық атауымен Mini және Austin 1100-дің үлкен жалғасы ретінде әзірленді, ADO – Austin Drawing Office дегеннің қысқартылған түрі. 1966 және 1967 жылдары қосымша безендірілген Morris 1800 және Wolseley 18/85 нұсқалары шығарылды, олар осы маркаларды сататын BMC дилерлік кеңселерiне қызмет көрсеттi. 18/85 атауы 1938-1948 жылдардағы Wolseley 18/85 машинасына бұрын қолданылған. 1964 жылы шыққан автомобильдің сыртқы түрі ерекше болды. Оның үлкен шыны бетi және кең, минималистік интерьерi, iшiнде былғары, ағаш және хром элементтерi, сонымен қатар ленталы жылдамдық өлшегiшi және индикатордың ұшында жасыл шам жарығы бар ерекше аспаптар панелi болды. Төменгi багаждың астында хромды "зонт тұтқасы" қол тежегiшi орналасқан, ал алдыңғы екі орындық ортада бiр-бiрiне жуық орналасқан және кейде орындық ретiнде пайдаланылуы мүмкiн болды. Алек Иссигонис пен Пиннинфарина екеуi де оның сыртқы дизайнында жұмыс iстедi. "Шасси астындағы" технология да өз заманынан бұрынғы және ерекше болды, оның iшiнде гидроэластикалық серiппе және инерциямен басқарылатын тежегiш пропорциялау жүйесi, алдыңғы және артқы осьтер арасындағы тежегiш күшiн сезiлген үдеуге қарай өзгертетiн клапан арқылы, сұйық қысымына қарай емес. Қызықты ерекшелiк – артқы/тежегiш/көрсеткiш шамдарды түнде азайту жүйесi. Қарсылық схемасы жақын жарық шамдары қосылғанда, кедергiлер артқы/тежегiш/көрсеткiш шамдарды сөндiрiп, соңынан келе жатқан жүргізушiлердi қорқытып немесе шашыратпау үшiн азайтады. Күзов өте берiк болды, бұрылу қаттылығы 18032 Нм/градусқа тең. Прогрессивті жақсарту осы кезеңдегi көптеген автомобильдердiң ерекшелiгi болды, бiрақ Austin 1800-дiң алғашқы жылдарындағы өзгерiстердiң саны мен сипаты кейбiреулерге машина жеткiлiксiз дамығандай көріндi. 1964 жылдың желтоқсанында, шығарылғаннан кейiн бiр ай өткен соң, алдыңғы орындықтарды жатқызу мүмкүндiгi және артқы орындықтың ортасында қолтiреу опциясы техникалық сипаттамаларға қосылды. Бiр айдан кейiн, 1965 жылдың қаңтарында, соңғы жетек қатынасы прототипте қолданылған 3,88:1 мәнiне қайта оралды, алғашқыда қолданылған 4,2:1 қатынасынан, бұл "май тұтыну проблемаларына" жауап ретiнде сипатталды. Сол айда көрсеткiштер ауыстырғышы да өзгертiлдi. Басқа сын-ескертпелер де сол кезде тыныш түрде қарастырылған сияқты, соның iшiнде бұрылыстар арасында 4,2 емес, 3,75 айналымды қажет ететiн рулдiң күшейтiлген механизмін орнату. Кейбiр автомобиль әуесқойлары автомобильдің ерекше пропорцияларынан туындаған "Landcrab" деген лақап ат бердi, ол өз класындағы басқа көлiктерге қарағанда әлдеқайда кең және төмен болды. Көлiктiң ұзақ мерзiмдi раллилерде сәттi қолданылуы машина ешқашан өте жылдам болмаған кезде, оның берiк корпусы мен күрделi серiппесi оған жаман жолдарда ұзақ қашықтықта бәсекеге қабiлеттi орташа жылдамдықты сенiмдi ұстауға мүмкiндiк бердi. Көлiктiң тұру қалыптары, берiктiгi және қиыр жерлердегi баяу, бiрақ сенiмдi жүрiс-тұрысы BMC ралли командаларын жердегi крабтың ойына салды. Бұл лақап есiм басылымдарда және жұртшылықта кеңiнен таралды. Mark I есiктерi кейiннен Austin Maxi және үлкен Austin 3 Litre модельдерiнде қолданылды.

The Austin 1800 was developed at BMC as a larger follow up to the successful Mini and Austin 1100 under the ADO17 codename, ADO being an abbreviation for Austin Drawing Office. Additional badge engineered Morris 1800 and Wolseley 18/85 variants were launched in 1966 and 1967 respectively, catering for the BMC dealerships selling those marques. The 18/85 name had previously been used on the Wolseley 18/85 of 1938 to 1948. The car was unconventional in its appearance in 1964, with its large glasshouse and spacious, minimalist interior including leather, wood, and chrome features plus an unusual instrument display with ribbon speedometer and green indicator light on the end of the indicator stalk. There was a chrome "umbrella handle" handbrake under the dashboard parcel shelf, and the two front seats met in the middle and could be used, on occasion, as a bench seat. Both Alec Issigonis and Pininfarina worked on its exterior. The technology "under the skin" was also unconventional and ahead of its time, including Hydrolastic suspension and an example of inertia controlled brake proportioning, in the form of a valve which transferred braking force between front and rear axles as a function of sensed deceleration rather than as a function of fluid pressure. An interesting feature was a tail/brake/indicator night dipping system. A resistance circuit was connected in such a way so that when the sidelight circuit was energised the resistors dimmed the tail/brake/indicator lights so not to blind or dazzle following drivers. The bodyshell was exceptionally stiff with a torsional rigidity of 18032 Nm/degree. Progressive improvement was a feature of most cars in this period, but the number and nature of the changes affecting the early years of the Austin 1800 looked to some as though the car had been introduced with insufficient development. In December 1964, a month after its launch, reclining front seats and the option of an arm rest in the middle of the back seat were added to the specification schedule. A month later, in January 1965, the final drive ratio reverted to the 3.88:1 value used in the prototype, from the 4.2:1 ratio applied at launch: this was described as a response to "oil consumption problems". The same month also saw the indicator switch modified. Other criticisms seem to have been quietly dealt with at the same time, including the fitting of more highly geared steering, which needed only 3.75 rather than 4.2 turns between locks,

A nickname of 'Landcrab' was given to the car by some car enthusiasts, derived from the car's unusual proportions, being much wider and lower than most other cars in its class. The car's successful use in endurance rallies came about because, while the car was never particularly fast, its strong bodyshell and sophisticated suspension allowed it to reliably maintain competitive average speeds over long distances on poor roads. The car's stance, strength and slow but sure nature over rough ground put the BMC rally crews in mind of a terrestrial crab. The nickname stuck and became widespread in the press and public. The Mark I's doors were later used on the Austin Maxi and larger Austin 3 Litre model.

Марк II

1968 жылдың мамыр айында Mark II нұсқасы ұсынылды. Ол арзан және дәстүрлі интерьерге, жаңартылған алдыңғы торларға және басқа да безендіру элементтеріне ие болды. Austin және Morris модельдеріндегі тар, көлденең артқы шамдар тік "қанатты" шамдармен ауыстырылды, бұл ADO16 модельдер қатарымен бірге отбасылық стиль берді. Wolseley өзінің ерекше артқы шамдарын сақтап қалды. Басқа өзгерістердің ішінде қолмен басқару жұмысының екінші және соңғы берілісінің қатынасы жоғарылатылды, сондай-ақ Mark I-ге орнатылған, әлдеқайда жақсы роликтік подшипниктердің орнына дәстүрлі серіппелі буксалар қолданылды. Сығу қатынасы арттырылды және максималды қуаты 5 а.к. артып, 86 а.к. құрады. Mark II үлкен дөңгелектерге де ие болды. 1969 жылы 1800 (Mark II сыртқы тұтқалары бар) есік жақтаулары мен есіктері жаңа Austin Maxi кузовында қолданылды; одан басқа, екі модельдің де өзара алмастырылатын бөліктері өте аз. 1968 жылдың қазан айынан бастап 1800S екі карбюраторлы, 95 а.к. қуатты қозғалтқыш ұсынылды. Ұлыбританияда 95 271 Morris 1800 машинасы өндірілді. Оның бастапқыда сәнсіз имиджіне және соңғы кезде кузовтың ерекше беріктігі мен қатаңдығына байланысты, энтузиастер қолынан тыс қалғандары аз, ал бұзу дербисі мен бангер жарыстарына танымал болды. 1975 жылдың басында барлық үш модель кене тәрізді ADO71 немесе 18–22 сериясымен алмастырылды, ол Austin және Morris (1800 және 2200) аттарын алды, ал Wolseley нұсқасының ресми атауы болмады, тек "Wolseley салоны" деп сатылды. 1975 жылдың соңынан бастап барлық ADO71 модельдері Princess деген атпен сатылды және Wolseley таңбасы тоқтатылды.

Автоспорт

Модель 1968 жылғы Лондон-Сидней марафонында екінші орын алып, 1970 жылғы Лондон-Мексика әлемдік раллисінде топ 20-ның үш позициясын иелену арқылы төзімділік раллиінде өте күшті қарсылас екенін дәлелдеді. Кейін ADO17, кузовтың беріктігіне байланысты, бәсекелес жарыстар мен қирату дербилерінде танымал машинаға айналды, осы спорт түрлері үшін өте қолайлы болды.

Остин 1800

1966 жылға қарай Австралия BMC-нің жетекші әлемдік нарығы деп сипатталды. 1800 моделі Австралияда 1965 жылдың қараша айында таныстырылды. 2000-нан астам дана салынды. Кабина-шасси нұсқасы да ұсынылды. 1800 Utility моделіне YDO10 коды берілді. Австралиядағы модель әлемдегі басқа елдерге қарағанда жақсы сатылды. Қызығы, бұл Австралияда британдық автомобильдердің танымалдылығының соңғы кезеңі болды. Австралия нарығында ол американдық принциптерге негізделген дәстүрлі конструкцияны қолданған, Холден Кингсвуд сияқты танымал 6 цилиндрлі модельдерге кең және жетілдірілген 4 цилиндрлі балама ұсынды. BMC Freeway (бұрын Австралияда 6 цилиндрлі Farina моделі үшін қолданылған атау) деген логотипі бар бірнеше нұсқа Жаңа Зеландияға экспортталды, ол сонымен қатар Ұлыбританияда жасалған Austin және Morris 1800 модельдерін жеке заводтарда құрастырды. Өндірістің мүмкіндігін тексеру мақсатында жасалған инженерлік прототип ретінде, австралиялық 1800 Mark II кузовы, сәл кеңейтілген алдыңғы канаттары және өзгертілген алдыңғы ішкі құрылымы, қозғалтқыш бөлімінде "Солтүстік-Оңтүстік" орналасқан Rover 3.5 литрлік V8 қозғалтқышымен жабдықталды, содан кейін күрделі механикалық жүйе арқылы "Шығыс-Батыс" орналасқан Borg Warner 3 жылдамдықты автомат беріліс қорабы және Austin FWD дифференциалының күрделі өзгертілген нұсқасын қозғалтты. Бұл Австралияда жасалған алғашқы FWD V8 автомобиль болды. Автомобиль BLMC (Австралия) компаниясымен Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Зетланд қаласындағы Виктория Парк зауытында құрастырылды. V8 "1800" модельдерін жаппай өндірудің құны мен тиімділігі шамадан тыс деп есептелді, сондықтан жоба тоқтатылды және австралиялық Leyland P76 жобасына басымдық берілді. Кейбір мәліметтерге сәйкес, көлік ақырында Ұлыбританиядағы British Leyland компаниясына жіберілді және қайтадан көрінбеді, ал басқалары Leyland Australia компаниясы сынақтан өткізгеннен кейін оны жай ғана бөлшектеді деп мәлімдейді.

Austin X6 Tasman & Kimberley

1970 жылы BL компаниясының австралиялық еншілес фирмасы 1800 үлгісін өзгертілген және жаңа дизайнға ие "X6" үлгілерімен – "Остин Тасман" және жоғары сапалы "Остин Кимберли" моделімен алмастырды. Бұл автомобильдер жаңа алдыңғы және артқы бөлік дизайнымен, сондай-ақ E сериялы OHC төрт цилиндрлі қозғалтқыштың 2.2 литрлік 6 цилиндрлі нұсқасымен жабдықталды (бұл алдыңғы жетектегі автомобильдердің бірі және көлденең орналасқан "қатарлы" алты цилиндрлі қозғалтқышпен жабдықталған алғашқы автомобильдердің бірі болды). Екі модельдің де жаңартылған приборлық тақтасы мен интерьері болды, бірақ 1800 үлгісінен бастап рульдің орны мен жылдамдық қоробкасының орналасуы сақталды. MkI Kimberly үлгісінде екі SU карбюраторы бар жоғары қуатты қозғалтқыш орнатылған (MkII үлгілері Тасман сияқты бір карбюраторға қайтарылды). X6 сериясы GM Holden, Ford және Chrysler Australia компанияларының австралияда құрастырылған артқы жетектегі алты цилиндрлі отбасылық автомобильдерімен бәсекелесу үшін жасалған. Екі "Остин" моделі де 4 жылдамдықты механикалық немесе 3 жылдамдықты автоматты қоробкамен ұсынылды. 1971 жылы X6 үлгілерінің Mark II нұсқалары шығарылды. X6 Tasman және Kimberley үлгілеріне YDO13 модельдік коды берілді, ал Mark II үлгілері YDO19 кодымен белгіленді. Техникалық артықшылықтарына, жаңартылған дизайнына, жақсы жүріс динамикасына, ыңғайлылығына, кең интерьеріне және жеткілікті қуатына қарамастан, "X6" сериясы шектеулі бюджетке байланысты толық дамымады және нәтижесінде бәсекелестерінен коммерциялық тұрғыда төмен болды – соңында 1973 жылы Leyland P76 үлгісімен алмастырылды. Жергілікті дистрибьютор "Жаңа Зеландия Мотор Корпорациясы" бастапқыда Австралияның Тасман және Кимберли үлгілерін Zetland-тен импорттады, бірақ кейіннен Веллингтон қаласының жанындағы Petone зауытында CKD жиынтықтарынан көптеген үлгілерді құрастырды. "Киви" автомобильдерінің интерьері әр түрлі материалдардан жасалған, сол кездегідей 40-50% жергілікті компоненттерден құралған, бірақ басқа жағынан австралиялық автомобильдерден айтарлықтай ерекшеленбеді. Дегенмен, олар "Остин" емес, "Моррис" үлгісі ретінде сатылды. Австралияда жасалған 2.2 E6 қозғалтқышы Ұлыбританияда жасалған 2200 үлгілерінде де қолданылды.

Соңында, 1973 жылы Leyland Australia L6 қозғалтқышын өзгертіп, 2200 қозғалтқыштың иілімін 2600 куб.см-ге дейін ұзартты, осы өзгертілген қозғалтқыш Leyland P76 және L6 Marina үлгілерінде соңғы рет қолданылды.

BMC 1800 Аэродинамика

1967 жылы Pininfarina Турин автосалонында Landcrab негізінде жасалған және Паоло Мартин есімді дизайнер ұсынған BMC 1800 Aerodinamica концепциялық көлігін таныстырды. Көліктің әсем дизайны Citroen CX моделінен шамамен жеті жыл бұрын болжамдалған. BMC көлікті бағалап, Pininfarina BMC ADO16 моделіне негізделген тағы бір кішірек модельді жасады, бірақ Британдық Лейланд компаниясы, сол кезде біріккендіктен, бұл дизайсты қабылдамады. Бұл BMC Mini пішіндес нұсқасын зерттегеннен кейін болды. Алайда, 1800 нұсқасын бас инженер Гарри Уэбстер пайдаланды және ол Austin Morris бөлімінде "Сары Қауіп" деп аталды.