Кіріспе

Виктория Кресінің иегері Дэвид Сэмюэл Энтони Лорд (18 қазан 1913 – 19 қыркүйек 1944) – британдық және Достастық әскерлеріне жаудың қарсы тұрғандағы батылдығы үшін берілетін ең жоғары награда – Виктория Кресінің иегері болған. Корольдік әуе күштерінде көліктік ұшқыш болған Лорд, Арнем шайқасында британдық парашютшілерге көмек көрсету үшін жабдық жеткізу миссиясын орындаған кездегі ерлігі үшін қаза болғаннан кейін марапатталды.

Ерте өмір

Дэвид Лорд 1913 жылдың 18 қазанында Ирландияның Корк қаласында дүниеге келді. Ол Сэмюэлдің (Royal Welsh Fusiliers әскери полкіндегі уәкіл офицері) және Мэри Лордтың (қызметтес аты – Миллер) үш ұлының бірі еді. Лордтың бауырларының бірі нәресте кезінде қайтыс болды. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін отбасы Британдық Үндістанға тағайындалды және Лорд Лакхнау қаласындағы монастырь мектебіне оқуға түсті.

Арнем шайқасы

Арнем шайқасы – Нидерланд арқылы бірнеше көпірлерді бақылауға бағытталған "Базар бақшасы" операциясының бір бөлігі болды. Арнемде британдық 1-ші әуе десант дивизиясы мен поляк 1-ші тәуелсіз парашют бригадасына операцияның соңғы мақсаты – Төменгі Рейндегі көпірлерді қамтамасыз ету міндеті жүктелді. Алайда, 17 қыркүйекте түскен әуе десант әскерлері 9-шы және 10-шы СС танк дивизияларының Арнемге жақын жерде демалыс алып, қайта жабдықталып жатқанын білмеді. Олардың болуы неміс қорғанысына Panzergrenadier, танк және өздігінен жүретін артиллерияның көптеген құралдарын қосты, нәтижесінде одақтастар шайқаста ауыр қатысуларға ұшырады. 21 қыркүйекте басып алынар алдында әуе десант әскерлерінің шағын тобы ғана Арнемдегі көпірдің бір жағын ұстап тұра алды. Дивизияның қалған бөлігі көпірдің батысындағы шағын аймаққа қоршалып, 25 қыркүйекте эвакуациялауға мәжбүр болды. Одақтастар Рейнді кесіп өте алмады, ол 1945 жылғы наурыз айында одақтастардың шабуылына дейін неміс бақылауында қалды.

Жабдықтау рейстері

Лорд 30 жаста болған және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде 271-эскадрилья, Корольдік әуе күштерінде қызмет еткен ұшқыш лейтенант болғанда Виктория кресімен марапатталды. Тек навигаторы, ұшқыш офицер Харольд Кинг ғана аман қалды және тұтқынға түсті. Ол 1945 жылдың ортасында босатылды, сондай-ақ 10-шы парашюттік батальоннан бірнеше десантшылар да босатылды.

Мұра

1945 жылы сәуірде Арнем азат етілгеннен кейін, британдық 2-ші армияның қабірлерді тіркеу бөлімдері аймаққа кіріп, одақтастардың қаза тапқан әскерилерін іздеуге кірісті. Лорд экипажымен бірге Арнемдегі Остербек әскери бейіштігінде жерленді. Оның құрметіне көптеген ескерткіш тақталар орнатылған, соның ішінде Уэльстегі Рексем соборында. Бірнеше ұшақ Лордқа құрмет көрсетіп, оның есімін тасыды. 1993 және 1998 жылдар аралығында RAF Battle of Britain Memorial Flight ұшағының Dakota, сериялық нөмірі "ZA947", Арнем шайқасы кезінде Лордтың ұшағының түсімен боялды және сол кодты әріптермен: YS DM белгіленді. 1973 және 2005 жылдар аралығында RAF Museum Cosford мұражайында көрсетілген Dakota да Лордтың ұшағын бейнелеу үшін осыған ұқсас түспен боялып, кодталды. 1966 жылдан 2005 жылы таратылғанға дейін No. 10 эскадрилья RAF Vickers VC 10 ұшақтарымен жабдықталды, олардың әрқайсысы Корольдік әуе күштері немесе Корольдік ұшу корпусының Виктория кресімен марапатталған батырларының есімімен аталды. Ұшақтың сериялық нөмірі "XR810" Дэвид Лордқа арналды. Лордтың Виктория кресі 1945 жылдың желтоқсан айында Бэкингем сарайында оның ата-анасына табыс етілді. 1997 жылы Лордтың Виктория кресі, сондай-ақ оның басқа ордендері мен медальдары Spinks аукционында Лорд Эшкрофтқа сатылды. 2014 жылғы мәліметтер бойынша, медальдар тобы Императорлық соғыс мұражайында қойылған.