Кіріспе

Шағын қалалардағы қысқа кездесулер сериясы, көбінесе саясаткерлер тарапынан.

"Шылбырлы аялдама" немесе "шылбырлы тур" – саяси науқан жүргізу стилі, онда саясаткер қысқа мерзім ішінде көптеген шағын қалаларда қысқа сөздер айтады немесе кездесулер өткізеді. Бастапқыда мұндай аялдамалар байқау вагонының немесе жеке теміржол вагонының ашық платформасынан жасалған.

Анықтама және қолдану

Терминнің анықтамасы пойызға сигнал беру үшін қолданылатын, көбінесе сирек пайдаланылатын шағын теміржол станциясының тәжірибесінен туындайды, осылайша машинист тоқтау керектігін біледі. "Үй сыбызғысымен тоқтату" станциясына жақындап келе жатқан пойыздар өздерінің келуін пойыздың бу сыбызғысының дауысымен хабарлайтын, бұл пойыз депосының кезекшісіне олардың келгенін ескертетін. Егер депода жолаушылар, пошта немесе жүк күтіп тұрса, депо бастығы машинистке пойыз тоқтауы керектігін көрсету үшін сигнал беретін. Егер тоқтау қажет болмаса, басқа сигнал көрсетілетін және машинист деподан тоқтамай өте алатын. Роберт А. Тафттың саяси контексте терминді қолдануы сықаққа жығып айту болды. Ол сол кездегі президент Гарри С. Трумэнды "елдің барлық айманындағы станцияларда Конгресті қаралайды" деп айыптады.

Өмірбаян

XIX ғасырда теміржол көлігі ең көп таралған көлік құралы болған кезде, саясаткерлер қаладан қалаға баратын туристік пойыздарды жалдаған. Әр аялдамада үміткер пойыздан сөйлеу жасап, сирек жерге түсетін. «Жылдам сапарлық» науқандық сөздер пойыздан, әдетте артқы платформадан айтылатын. АҚШ-та «жылдам сапарлық» турларда қолданылған ең танымал теміржол вагондарының бірі – Фердинанд Магеллан, ол 20 ғасырда АҚШ Президенті үшін арнайы салынған жалғыз вагон. 1928 жылы Pullman компаниясы салып, ресми түрде «АҚШ №1 Президенттік теміржол вагоны» деп аталған Фердинанд Магеллан қазір Флорида штатының Майами қаласындағы Gold Coast Railroad Museum-да қойылған. Гарри С. Трумэннің «Чикаго Трибьюн» газетінің «Дьюи Трумэнды жеңді» деген тақырыппен жарық көрген көшірмесін ұстап тұрған танымал суреті 1948 жылдың 3 қарашасында Сент-Луис Юнион вокзалында осы платформада түсірілген. Фердинанд Магелланды президент Франклин Д. Рузвельт, ал азырақ президент Дуайт Эйзенхауэр де пайдаланған. Магелланның қызметтен шығар алдындағы соңғы ресми сапары 1954 жылы болды, ол кезде бірінші ханым Мами Эйзенхауэр оны Вашингтондан Коннектикут штатының Гротон қаласына дейін әлемдегі алғашқы ядролық суасты қайығы Наутилустың тойына алып барды. Президент Рональд Рейган Магелланды бір күн бойы, 1984 жылдың 12 қазанында, Огайо штатында Дейтоннан Перрисбургке дейін 120 мильді сапарлап, жол бойында бес аялдамада «жылдам сапарлық» сөздер айтты.

Қазіргі заманғы үндеулер

Болашақ Ұлыбританияның Карл III 6 қыркүйек 2010 жылы, дүйсенбі күні Глазго қаласында Уэльс принці болған кезде сөз сөйлегеннен бастап, Ұлыбритания бойынша бес күндік шапшаң сапарға шықты. Бұл экологиялық науқан Принстің тұрақтылыққа қатысты қоғамдық сананы арттыру мақсадындағы «Старт» жобасының бір бөлігі болды. Еуропада саяхаттайтын саясаткерлер кейде пойызбен жүреді, себебі тығыз теміржол желісі жолмен салыстырылатын мүмкіндіктер ұсынады және ұзақ сапарлар үшін авиациядан тиімді. Мысалы, 2009 жылы Германия канцлері (CDU үміткері) Ангела Меркель Конрад Аденауэрдің бұрынғы науқандық пойзымен кеңінен танымал турне жасады. Ал SPD 1998 жылғы сайлаудан бұрын науқандарында пойызды пайдалануды тоқтатты. 2020 жылдың 30 қыркүйегінде Дональд Трамппен өткен алғашқы президенттік дебаттан кейін Демократтар партиясынан президенттікке үміткер Джо Байден «Build Back Better Express» атты Amtrak пойзымен Огайо штатының Кливленд қаласынан Пенсильвания штатының Джонстаун қаласына сапар жасады.